 |
| Rà soát danh mục công nghệ chiến lược: Tránh dàn trải, tập trung “điểm rơi” đột phá |
Bộ Khoa học và Công nghệ (KHCN) vừa có văn bản đề nghị các bộ, ngành, địa phương cùng các tổ chức liên quan khẩn trương rà soát, đề xuất sửa đổi, bổ sung danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược đã được Thủ tướng Chính phủ ban hành tại Quyết định số 1131/QĐ-TTg ngày 12/6/2025.
Động thái này được đặt trong bối cảnh yêu cầu cấp thiết phải cập nhật, hoàn thiện các định hướng phát triển công nghệ, nhằm đáp ứng tốt hơn mục tiêu nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, đồng thời hình thành các ngành công nghiệp mới và bảo đảm tự chủ trong những lĩnh vực then chốt.
Theo Bộ KHCN, việc rà soát, điều chỉnh danh mục cần bám sát các tiêu chí quy định tại Luật Công nghệ cao số 133/2025/QH15. Trọng tâm là xác định đúng và trúng các công nghệ có vai trò dẫn dắt, tạo giá trị gia tăng lớn và có khả năng lan tỏa mạnh mẽ đến các ngành, lĩnh vực khác.
Đáng chú ý, việc lựa chọn công nghệ chiến lược phải dựa trên ba yếu tố cốt lõi: nhu cầu phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế; lợi thế, tiềm năng của các ngành trong nước; và khả năng hình thành chuỗi giá trị, thị trường cho sản phẩm công nghệ. Bộ KHCN cũng nhấn mạnh yêu cầu tập trung nguồn lực vào một số lĩnh vực thực sự trọng điểm, kiên quyết khắc phục tình trạng đầu tư dàn trải, kém hiệu quả.
Về định hướng, danh mục công nghệ chiến lược được phân thành hai nhóm chính. Nhóm thứ nhất gồm các công nghệ đã có thị trường, có thể tạo tác động lớn trong ngắn hạn đối với nền kinh tế, tập trung vào các ngành như nông - lâm - thủy sản, công nghiệp chế biến, dệt may, da giày, xây dựng, thép, năng lượng…
Nhóm thứ hai là các công nghệ mang tính nền tảng, tạo động lực tăng trưởng mới trong dài hạn hoặc bảo đảm tự chủ trong các lĩnh vực an ninh, quốc phòng. Đây là những lĩnh vực có hàm lượng khoa học cao, đòi hỏi đầu tư dài hạn như công nghệ đường sắt tốc độ cao, công nghệ lượng tử, công nghệ tên lửa, lò phản ứng hạt nhân quy mô nhỏ, hay công nghệ không gian tầm thấp như vệ tinh nhỏ, thiết bị bay không người lái (UAV)…
Bộ KHCN yêu cầu các bộ, ngành, địa phương và đơn vị liên quan hoàn thiện đề xuất, gửi về Bộ KHCN và Văn phòng Trung ương Đảng trước ngày 5/4/2026 để tổng hợp, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.
