Bước nhảy vọt về quy mô vốn
Để thấy rõ tầm vóc và quyết tâm của Khánh Hòa, hãy nhìn vào biểu đồ số liệu qua các năm. Nếu như năm 2025, tổng kế hoạch vốn đầu tư công Thủ tướng Chính phủ giao cho tỉnh nằm ở mức 12.851,128 tỷ đồng, thì bước sang năm 2026, con số này đã vọt lên tới 15.411,945 tỷ đồng, tăng thêm hơn 2.560 tỷ đồng. Lượng vốn đổ về lớn, tỷ lệ thuận với kỳ vọng bứt phá hạ tầng, nhưng cũng mang lại áp lực giải ngân.
Tính đến hết tháng 4/2026, kết quả giải ngân toàn tỉnh đạt 14,33% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, nhỉnh hơn mức bình quân chung của cả nước.
Dù đây là tín hiệu tích cực ban đầu, song lãnh đạo tỉnh hoàn toàn không chủ quan. Vào năm ngoái, tính đến mốc tháng 6/2025, tỉnh từng chạm mức giải ngân khá tốt với 41,32%, nhưng ngay sau đó đã vấp phải hàng loạt rào cản về giải phóng mặt bằng, biến động giá vật liệu khiến tốc độ bị chững lại rõ rệt trong các tháng cuối năm, khiến tỉnh rơi vào trạng thái đầu năm thong dong, cuối năm vắt chân lên cổ.
 |
| Khánh Hòa tập trung tổng lực đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu hoàn thành 100% kế hoạch vốn được giao. Ảnh: Bá Duy |
Vì vậy, ngay từ quý đầu năm 2026, Khánh Hòa đã chủ động tung đòn bẩy điều hành, siết chặt kỷ luật hành chính. Bên cạnh những điểm sáng, bức tranh đầu tư công năm 2026 của xứ Trầm Hương vẫn tồn tại những gam màu tối đáng ngại. Đến cuối tháng 4, toàn tỉnh vẫn còn tới 11 đơn vị – bao gồm 2 cơ quan cấp tỉnh và 9 xã, phường giữ tỷ lệ giải ngân chạm đáy: 0%. Sự tương phản này cho thấy, nút thắt không nằm ở câu chuyện thiếu tiền, mà còn nhiều vấn đề khác, trong đó năng lực thực thi và trách nhiệm của người đứng đầu tại cơ sở cũng là một trong các lý do khiến việc giải ngân bị chậm.
Trước thực trạng đó, UBND tỉnh Khánh Hòa đã đưa ra những chế tài mang tính răn đe mạnh mẽ chưa từng có. Kỷ luật phát ngôn phải đi đôi với kỷ cương hành động. Tỉnh kiên quyết lấy kết quả giải ngân làm thước đo trực tiếp, tiêu chí định lượng quan trọng nhất để đánh giá, xếp loại cán bộ theo quy định của Bộ Chính trị.
Cụ thể, sẽ thay thế ngay lập tức những Ban quản lý dự án, đơn vị tư vấn, nhà thầu hay công chức, viên chức có biểu hiện né tránh, đùn đẩy hoặc hạn chế về năng lực chuyên môn. Khánh Hòa kiên quyết đoạn tuyệt với tư duy đăng ký dự án theo kiểu "giữ chỗ", xóa bỏ triệt để tình trạng hoang phí "vốn chờ dự án". Những dòng vốn đứng im tại các công trình chậm trễ sẽ lập tức bị rà soát, điều chuyển sang các dự án có tiến độ thanh quyết toán tốt, có nhu cầu bổ sung vốn để tối ưu hóa hiệu quả dòng tiền ngân sách.
Mở đường cho siêu dự án, tháo gỡ điểm nghẽn "đất, đá, cát" và chiến lược gạn đục khơi trong
Để dòng vốn khơi thông, Khánh Hòa tập trung giải quyết hai bài toán: Mặt bằng và vật liệu xây dựng. Lãnh đạo tỉnh yêu cầu toàn bộ hệ thống chính trị từ các Bí thư, Chủ tịch UBND cấp xã cho đến các Chi nhánh Phát triển quỹ đất phải trực tiếp ra trận, bám sát hiện trường để đối thoại, vận động và giải quyết thấu đáo, hợp pháp các khiếu nại của người dân, đảm bảo tiến độ bàn giao mặt bằng sạch.
Đồng thời, cuộc chiến chống khan hiếm vật liệu được đẩy lên cao trào. Sở Tài nguyên và Môi trường được lệnh phải hoàn thiện quy hoạch các mỏ vật liệu ngay trong Quý II/2026, kiên quyết thu hồi các giấy phép khai thác đá, cát, đất đối với các doanh nghiệp cố tình trục lợi hoặc không thực hiện đúng quy định.
Song song đó, Sở Xây dựng có trách nhiệm kiểm soát chặt chẽ giá cả thị trường, không để xảy ra tình trạng đầu cơ, bắt chẹt chủ đầu tư, đồng thời linh hoạt hướng dẫn điều chỉnh hợp đồng đối với các biến động mạnh về giá, đảm bảo an toàn pháp lý cho các nhà thầu yên tâm thi công.
Không dừng lại ở việc giải quyết bài toán ngắn hạn của năm 2026, UBND tỉnh Khánh Hòa đang đặt nền móng cho giai đoạn 2026 - 2030 với nguyên tắc bố trí vốn tập trung, kiên quyết không dàn trải.
Mục tiêu cụ thể được đặt ra là cắt giảm tối thiểu 30% số lượng dự án so với giai đoạn 2021 - 2025. Việc "gạn đục khơi trong" này giúp dồn lực cho các Chương trình mục tiêu quốc gia, công trình trọng điểm hạ tầng giao thông kết nối liên vùng, liên tỉnh và chuẩn bị chu đáo cho hành lang kỹ thuật tuyến đường sắt tốc độ cao trục Bắc - Nam đi qua địa bàn tỉnh.
Đồng thời, tỉnh chủ trương giữ lại 10% dự phòng chung để bảo đảm dư địa ứng phó với các biến động bất ngờ của nền kinh tế. Khánh Hòa đang thể hiện quyết tâm biến dòng vốn đầu tư công thành dòng máu huyết mạch, kích hoạt mọi nguồn lực xã hội, đưa con tàu kinh tế xứ Trầm Hương tăng tốc bứt phá trong kỷ nguyên phát triển mới.
