Theo ông Nguyễn Minh Nhựt, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP. Hồ Chí Minh cho biết, Hội nghị Di sản văn hóa toàn thành năm 2025 được tổ chức nhằm cụ thể hóa các nhiệm vụ, định hướng lớn được xác định trong Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ TP. Hồ Chí Minh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 – 2030. Đây là dịp để Thành phố đánh giá toàn diện thực trạng công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa, đồng thời định hình chiến lược phát triển lĩnh vực này trong bối cảnh hệ thống pháp luật, cơ chế, chính sách đang có nhiều thay đổi quan trọng.
 |
| Ông Nguyễn Minh Nhựt, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP. Hồ Chí Minh cung cấp thông tin đến báo chí. |
Nghị quyết Đại hội lần thứ I đã nhấn mạnh vai trò của văn hóa như một động lực phát triển bền vững, góp phần hình thành con người TP. Hồ Chí Minh “chân – thiện – mỹ”, nuôi dưỡng tinh thần yêu nước, ý chí tự cường và khát vọng vươn lên của mỗi người dân. Thành phố đặt mục tiêu xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, song hành với quá trình hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hóa từ cấp Thành phố đến cơ sở; đồng thời đầu tư bảo tồn, tôn tạo và phát huy các di sản văn hóa tiêu biểu mang dấu ấn lịch sử – văn hóa đặc sắc của đô thị lớn nhất cả nước.
Bối cảnh pháp lý mới cũng tạo nền tảng quan trọng để TP. Hồ Chí Minh triển khai hiệu quả hơn công tác bảo vệ di sản. Luật Di sản văn hóa năm 2024, có hiệu lực từ ngày 1/7/2025, đã bổ sung nhiều quy định nhằm gắn bảo tồn với phát triển và hội nhập quốc tế, khuyến khích ứng dụng công nghệ số trong quản lý, khai thác di sản. Trước đó, Thành phố đã thực hiện 2 chương trình do Thủ tướng Chính phủ phê duyệt gồm Chương trình bảo tồn và phát huy bền vững giá trị di sản văn hóa Việt Nam giai đoạn 2021 – 2025 và Chương trình số hóa di sản văn hóa giai đoạn 2021 – 2030. Đây là những nền tảng quan trọng hỗ trợ địa phương thúc đẩy quá trình chuyển đổi số, hiện đại hóa phương thức quản lý di sản.
Đặc biệt, ngày 23/9/2025, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 3399/QĐ-BVHTTDL phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025 – 2035, trong đó có hợp phần quan trọng liên quan đến bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa. Sự ra đời của chương trình này không chỉ bổ sung nguồn lực mà còn tạo hành lang chính sách thống nhất để TP. Hồ Chí Minh triển khai các mục tiêu dài hạn.
Theo đại diện Sở Văn hóa và Thể thao, thời gian qua ngành di sản văn hóa Thành phố đã đạt nhiều kết quả tích cực ở cả ba lĩnh vực: bảo tàng – di sản tư liệu, di sản văn hóa phi vật thể và di tích lịch sử – văn hóa. Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn một số hạn chế, đặc biệt là trong việc chuẩn hóa quy trình quản lý, nâng cao tính kết nối giữa các thiết chế văn hóa, cũng như phát huy hiệu quả các nguồn lực xã hội hóa.
 |
| Nhà Thờ Đức Bà - một trong các di sản văn hóa của Thành phố đang được trùng tu. |
Trong bối cảnh đó, Hội nghị Di sản văn hóa toàn thành được tổ chức nhằm rà soát tổng thể, đánh giá sâu quá trình thực hiện nhiệm vụ trong những năm qua và đề ra tầm nhìn đến năm 2030, định hướng đến năm 2045. Hội nghị tập trung vào hai nhóm nội dung chính: Đánh giá và phân tích các quy định mới của pháp luật về di sản văn hóa, đặc biệt trong lĩnh vực bảo tàng, di tích lịch sử – văn hóa, di sản phi vật thể và di sản tư liệu; nhận diện khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn triển khai; chia sẻ mô hình hiệu quả từ các đơn vị; Xác định mục tiêu, nhiệm vụ trọng tâm và các nhóm giải pháp phát triển ngành di sản văn hóa TP. HCM giai đoạn 2026 – 2030, phù hợp tinh thần Nghị quyết Đại hội và chiến lược phát triển văn hóa đô thị trong thời kỳ mới.
Ban Tổ chức cho biết đến thời điểm hiện tại đã nhận được hơn 40 bài tham luận từ các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý và các cơ quan chuyên môn. Nhiều tham luận mang tính chiến lược, đề xuất giải pháp dài hạn gắn với xây dựng “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh”, phát triển công nghiệp văn hóa, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế. Các ý kiến cũng đưa ra nhiều sáng kiến cụ thể, khả thi nhằm nâng cao hiệu quả bảo tồn và khai thác giá trị di sản trong đời sống đương đại.
Hội nghị dự kiến có sự tham dự của lãnh đạo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Cục Di sản văn hóa; lãnh đạo Thành phố; các chuyên gia, nhà nghiên cứu cùng đại diện các cơ quan, đơn vị liên quan. Sự quan tâm của các cấp, ngành được kỳ vọng tạo lực đẩy mạnh mẽ cho tiến trình hiện đại hóa công tác bảo tồn di sản tại TP. Hồ Chí Minh trong giai đoạn mới.
