 |
| Công ước Apostille có hiệu lực: Đơn giản hóa giấy tờ công giữa Việt Nam và 125 quốc gia |
Ngày 21/9, Bộ Ngoại giao thông tin về việc Việt Nam chính thức áp dụng Công ước La Hay năm 1961 về miễn hợp pháp hóa đối với giấy tờ công của nước ngoài (Công ước Apostille). Công ước có hiệu lực đối với Việt Nam từ ngày 11/9/2026 và được áp dụng giữa Việt Nam với 125 quốc gia thành viên có quan hệ áp dụng với Việt Nam.
Theo cơ chế mới, đối với giấy tờ công được cấp tại một quốc gia thành viên và sử dụng tại quốc gia thành viên khác có quan hệ áp dụng với Việt Nam, người sử dụng giấy tờ chỉ cần thực hiện một bước chứng nhận Apostille tại nước nơi giấy tờ được cấp, thay cho quy trình hợp pháp hóa lãnh sự qua nhiều khâu trước đây.
Trước khi Công ước được áp dụng, một giấy tờ như bằng đại học muốn được sử dụng tại nước ngoài thường phải trải qua quá trình chứng nhận tại nước cấp giấy tờ và tiếp tục được cơ quan đại diện ngoại giao, lãnh sự của nước nơi giấy tờ được sử dụng xác nhận.
Cơ chế Apostille được thiết lập nhằm đơn giản hóa chuỗi thủ tục này. Chứng nhận Apostille xác nhận tính xác thực của chữ ký, chức danh hoặc thẩm quyền của người ký và con dấu trên giấy tờ công. Apostille không xác nhận nội dung của giấy tờ.
Theo Bộ Ngoại giao, mỗi năm có khoảng 700.000 lượt giấy tờ công được trao đổi giữa Việt Nam và nước ngoài. Việc áp dụng Công ước Apostille được kỳ vọng giúp giảm đáng kể các bước xử lý đối với những giấy tờ thuộc phạm vi điều chỉnh.
Đối tượng hưởng lợi trực tiếp là những người thường xuyên phát sinh nhu cầu sử dụng giấy tờ công ở nước ngoài hoặc sử dụng giấy tờ nước ngoài tại Việt Nam, như du học sinh, người lao động, người Việt Nam ở nước ngoài và người có quan hệ hôn nhân có yếu tố nước ngoài.
Đối với doanh nghiệp, việc giảm các khâu chứng nhận có thể góp phần rút ngắn thời gian hoàn thiện hồ sơ phục vụ giao dịch, hợp đồng, đầu tư và các hoạt động kinh doanh có yếu tố nước ngoài.
Cơ chế này được triển khai trong quan hệ với 125 quốc gia thành viên có quan hệ áp dụng với Việt Nam, trong đó có nhiều đối tác có lượng giấy tờ qua lại lớn với Việt Nam.
Việt Nam đã nộp văn kiện gia nhập Công ước Apostille ngày 31/12/2025. Theo HCCH, Công ước chính thức có hiệu lực đối với Việt Nam từ ngày 11/9/2026.
Để bảo đảm việc thực thi không bị gián đoạn, Chính phủ đã ban hành quy định hướng dẫn thi hành Công ước có hiệu lực cùng thời điểm Công ước có hiệu lực tại Việt Nam. Bộ Ngoại giao đồng thời hướng dẫn các bộ, ngành, địa phương và cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài triển khai cơ chế mới.
Theo thông tin của Bộ Ngoại giao, tính đến ngày 15/9/2026, Cơ quan cấp chứng nhận Apostille của Việt Nam đã tiếp nhận 620 hồ sơ và cấp 4.517 chứng nhận Apostille. Hệ thống được vận hành trên nền tảng dữ liệu hơn 200.000 mẫu chữ ký và hơn 118.000 con dấu, không thành lập thêm tổ chức, không tăng biên chế.
Trong thời gian tới, Việt Nam tiếp tục triển khai chứng nhận Apostille điện tử và phân cấp thẩm quyền cấp chứng nhận cho địa phương. Những bước này được kỳ vọng tiếp tục rút ngắn quy trình, thời gian xử lý và chi phí cho người dân, doanh nghiệp cũng như cơ quan nhà nước.
Lưu ý: Không phải mọi giấy tờ công nước ngoài đều đương nhiên được miễn hợp pháp hóa lãnh sự. Việc áp dụng Apostille phụ thuộc vào phạm vi Công ước và quan hệ áp dụng giữa Việt Nam với quốc gia cấp giấy tờ. Một số nhóm giấy tờ và trường hợp vẫn thuộc diện hợp pháp hóa lãnh sự theo quy định.
Cơ quan cấp chứng nhận Apostille của Việt Nam: Cục Lãnh sự và Sở Ngoại vụ TP. Hồ Chí Minh. Thông tin về Công ước và danh sách các quốc gia có quan hệ áp dụng với Việt Nam được công bố trên trang của Hội nghị La Hay về Tư pháp quốc tế (HCCH).
