Google đứng trước nguy cơ chia tách, chấm dứt vị thế độc quyền ở thị trường tìm kiếm

Google đứng trước nguy cơ chia tách, chấm dứt vị thế độc quyền ở thị trường tìm kiếm.

Bộ Tư pháp Mỹ gửi đơn lên tòa án đề xuất chia tách Google sau khi công ty này có các hành vi vi phạm luật chống độc quyền.

Lần đầu tiên kể từ khi AT&T bị chia thành các công ty nhỏ hơn cách đây bốn thập kỷ, Chính phủ Mỹ đang cân nhắc làm điều tương tự với Google - một trong những tập đoàn lớn nhất thế giới.

Trong đơn gửi lên tòa án ngày 8/10, Bộ Tư pháp Mỹ muốn chia nhỏ các hoạt động kinh doanh cốt lõi của Google, như tách dịch vụ tìm kiếm khỏi Android, Chrome và cửa hàng ứng dụng Google Play.

"Điều này sẽ ngăn Google sử dụng các sản phẩm như Chrome, Play Store và Android để ưu ái cho dịch vụ tìm kiếm và các sản phẩm liên quan của mình, gồm cả những tính năng tìm kiếm mới như AI", Bộ Tư pháp Mỹ nêu trong tài liệu.

Ngoài ra, Bộ Tư pháp đề xuất hạn chế hoặc cấm các thỏa thuận mặc định và "các thỏa thuận chia sẻ doanh thu khác liên quan đến tìm kiếm và các sản phẩm liên quan".

Điều này có thể bao gồm các thỏa thuận về vị trí của Google trên iPhone và các thiết bị Samsung mà Google đang chi trả hàng tỷ USD mỗi năm. Một giải pháp được đưa ra là cho phép người dùng chọn lựa giữa các công cụ tìm kiếm khác nhau.

Những biện pháp này sẽ chấm dứt “sự kiểm soát phân phối của Google hiện nay” và đảm bảo “Google không thể kiểm soát sự phân phối trong tương lai”.

Việc chia tách Google sẽ sắp xếp lại thị trường tìm kiếm nơi Big Tech này chiếm lĩnh hơn 90% truy vấn trực tuyến. “Trong hơn một thập kỷ, Google đã kiểm soát các kênh phân phối phổ biến nhất, khiến các đối thủ cạnh tranh không có động lực để cạnh tranh để giành người dùng”, Bộ Tư pháp Mỹ cho biết.

Hồ sơ dài 32 trang của Bộ Tư pháp Mỹ bao gồm đề xuất biện pháp khắc phục ban đầu và đưa phiên tòa sang giai đoạn thứ hai mà trong đó thẩm phán Amit Mehta sẽ xác định cụ thể các biện pháp trừng phạt đối với Google.

Trong hồ sơ nộp lên tòa án vừa qua, Bộ Tư pháp Mỹ đã xác định bốn lĩnh vực mà Google cần khắc phục: phân phối tìm kiếm và chia sẻ doanh thu; tạo và hiển thị kết quả tìm kiếm; quy mô quảng cáo và kiếm tiền; thu thập và sử dụng dữ liệu.

Bộ Tư pháp Mỹ cũng đang cân nhắc yêu cầu Google chia sẻ kho dữ liệu khổng lồ được thu thập để cải thiện các mô hình xếp hạng tìm kiếm, chỉ số và thuật toán quảng cáo mà các công tố viên cho rằng đã được tích lũy một cách bất hợp pháp.

Trong phản hồi sau đó trên blog, Alphabet, công ty mẹ của Google, gọi kế hoạch của Chính phủ là "cực đoan" và có thể "làm xấu đi trải nghiệm người dùng". Công ty cũng nhấn mạnh, nếu sự chia tách xảy ra, nó có thể "phá vỡ" Android và Chrome, cản trở đổi mới AI và buộc công ty phải chia sẻ thông tin cá nhân với đối thủ cạnh tranh, qua đó ảnh hưởng đến quyền riêng tư của người dùng.

"Vấn đề này liên quan đến một loạt hợp đồng phân phối dịch vụ tìm kiếm", Google viết trên blog. "Thay vì tập trung vào đó, Chính phủ dường như đang theo đuổi một chương trình lớn hơn, ảnh hưởng đến nhiều ngành công nghiệp và sản phẩm, kèm theo những hậu quả không lường trước cho người tiêu dùng, doanh nghiệp và sức cạnh tranh của nước Mỹ".

Thẩm phán Amit Mehta cho biết, sẽ cố gắng ra phán quyết về các biện pháp khắc phục vào tháng 8/2025. Kháng cáo của Google có thể khiến vụ việc kéo dài thêm nhiều năm.

Theo các chuyên gia pháp lý, khả năng cao nhất là tòa án sẽ yêu cầu Google hủy bỏ một số thỏa thuận độc quyền như với Apple. Việc chia tách Google dường như ít có khả năng xảy ra.

Trong quý II năm nay, mảng "Google Search & Other" đã mang về 48,5 tỷ USD, chiếm 57% tổng doanh thu của Alphabet. Công ty nắm giữ 90% thị phần tìm kiếm Internet.