| Bài liên quan |
| Giá cá tra xuất khẩu tăng cao ngay từ đầu năm mới |
| Giá cá tra xuất khẩu phục hồi từ quý IV/2025: CPTPP và Nam Mỹ thành trụ cột tăng trưởng |
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), những tháng đầu năm 2026, giá cá tra thương phẩm loại 0,8 – 1 kg/con tại các tỉnh nuôi trọng điểm như Đồng Tháp, An Giang, TP. Cần Thơ phổ biến quanh mức 35.000 đồng/kg. Đây là mức cao hơn 5.000 – 7.000 đồng/kg so với các đợt tăng trước đó và được xem là mức “đỉnh” trong nhiều năm trở lại đây.
Với chi phí sản xuất bình quân khoảng 24.000 – 26.000 đồng/kg, người nuôi có thể đạt lợi nhuận 8.000 – 10.000 đồng/kg – mức sinh lời hiếm có sau giai đoạn dài giá thấp, chi phí đầu vào tăng cao và nhiều hộ phải treo ao hoặc thu hẹp sản xuất.
 |
| Giá cá tra tăng cao kỷ lục, mở ra chu kỳ phục hồi mới cho xuất khẩu năm 2026 |
Nguyên nhân chính khiến giá cá tra tăng mạnh đến từ sự thiếu hụt nguồn cung. Chu kỳ nuôi cá tra kéo dài 6 – 8 tháng, trong khi trước đó giá thấp khiến diện tích thả nuôi giảm đáng kể. Khi nhu cầu chế biến và xuất khẩu phục hồi, lượng cá đến kỳ thu hoạch không đủ đáp ứng đơn hàng, tạo áp lực tăng giá.
Không chỉ cá thương phẩm, giá cá tra giống cũng tăng đột biến. Thời tiết lạnh và biến động khí hậu làm tỷ lệ hao hụt cao, khiến nguồn cung khan hiếm. Cá giống cỡ 100 con/kg hiện ở mức khoảng 1.000 đồng/con; loại 30 – 35 con/kg có thời điểm vượt 90.000 đồng/kg, cao gấp nhiều lần mức thông thường. Giá giống tăng mạnh khiến một số hộ nuôi dè dặt tái thả, lo ngại rủi ro nếu giá nguyên liệu đảo chiều.
Ở khía cạnh thị trường, xuất khẩu cá tra sang EU năm 2025 đạt 175 triệu USD, giảm nhẹ 1% so với năm 2024. Dữ liệu theo tháng cho thấy kim ngạch không có sự bứt phá rõ rệt và dao động mạnh giữa các giai đoạn.
Hà Lan tiếp tục là thị trường lớn nhất trong khối, song kim ngạch giảm 3%. Đức giảm mạnh 17%, cho thấy sức mua tại các thị trường truyền thống chưa phục hồi vững chắc trong bối cảnh lạm phát và xu hướng tiêu dùng thận trọng.
Tuy nhiên, bức tranh không hoàn toàn kém tích cực. Tây Ban Nha tăng 22%, Pháp tăng 24%, Bỉ tăng 10% và Italy tăng 5%, phản ánh dư địa tại khu vực Nam và Tây Âu. Một số thị trường quy mô nhỏ như Hungary và Thụy Điển ghi nhận mức tăng lần lượt 78% và 59%. Ngược lại, Slovenia, Croatia, Đan Mạch và Áo giảm sâu, cho thấy nhu cầu tại một số nước Bắc và Đông Âu còn yếu.
Nhìn chung, EU vẫn là thị trường ổn định nhưng tăng trưởng phân hóa, đòi hỏi doanh nghiệp duy trì thị phần tại các nước truyền thống, đồng thời khai thác tốt các thị trường đang tăng trưởng hai chữ số.
Theo VASEP, triển vọng xuất khẩu cá tra năm 2026 được đánh giá tích cực khi nhu cầu tại các thị trường chủ lực như Mỹ, Trung Quốc, EU và Trung Đông từng bước phục hồi. Tín hiệu đơn hàng cải thiện, tồn kho giảm và sức mua ổn định hơn tạo dư địa cho kim ngạch tăng trưởng.
Tuy vậy, nền tảng sản xuất chưa thực sự vững chắc. Diện tích thả nuôi toàn vùng hiện dao động khoảng 6.000 – 6.500 ha, tương đối thấp so với nhu cầu nguyên liệu cho chế biến và xuất khẩu trong trung, dài hạn. Nếu thị trường tăng tốc nhanh trong khi nguồn cung chưa được bổ sung kịp thời, nguy cơ thiếu hụt cục bộ có thể xảy ra.
Giới chuyên môn cho rằng, giá cá tra lập đỉnh là tín hiệu tích cực, phản ánh sự phục hồi cung – cầu. Tuy nhiên, đây cũng là giai đoạn nhạy cảm. Nếu người nuôi ồ ạt mở rộng diện tích theo tâm lý “chạy theo giá”, nguy cơ dư cung và sụt giảm giá trong chu kỳ tiếp theo là hoàn toàn có thể lặp lại.
Vì vậy, cùng với việc tận dụng đà phục hồi thị trường, ngành cá tra cần kiểm soát sản lượng theo quy hoạch, nâng cao chất lượng con giống, tăng cường liên kết chuỗi từ nuôi trồng – chế biến – xuất khẩu. Chỉ khi đảm bảo cân bằng cung – cầu và nâng cao giá trị gia tăng, xuất khẩu cá tra mới có thể duy trì đà tăng trưởng bền vững trong năm 2026 và những năm tiếp theo.
