Dòng vốn ngoại vào sản xuất Mỹ tăng, chuỗi cung ứng nội địa thành trọng tâm mới

Các quan chức Mỹ cho biết Washington đang phối hợp chặt chẽ với các nhà đầu tư nước ngoài nhằm nhận diện những điểm nghẽn trong chuỗi cung ứng sản xuất, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa mở rộng quy mô, trong bối cảnh dòng vốn đầu tư nước ngoài vào Mỹ tăng mạnh.

Theo Trợ lý Bộ trưởng Tài chính Chris Pilkerton và Giám đốc Cơ quan Quản lý Doanh nghiệp Nhỏ Mỹ (SBA) Kelly Loeffler, các chính sách thuế quan của Tổng thống Donald Trump đối với hàng nhập khẩu cùng nỗ lực bãi bỏ quy định đang góp phần thúc đẩy đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực sản xuất. Tuy nhiên, hai quan chức nhấn mạnh yêu cầu then chốt là phải bảo đảm nguồn cung linh kiện trong nước để đáp ứng tốc độ mở rộng sản xuất.

Mỹ muốn biến dòng vốn ngoại thành động lực phục hồi công nghiệp sản xuất, với sự tham gia của cơ quan SBA

Những nhận định trên được đưa ra trong chuyến thăm một xưởng đóng tàu lâu đời tại Philadelphia, cơ sở đã được Hanwha Ocean và Hanwha Group mua lại vào tháng 12/2024 sau khi thương vụ được Ủy ban Đầu tư Nước ngoài tại Mỹ (CFIUS), do ông Pilkerton đứng đầu, xem xét.

Ông David Kim, Giám đốc điều hành Hanwha Philly Shipyard, cho biết công ty đã cam kết rót 5 tỷ USD vào cơ sở này trong những năm tới. Khoản đầu tư này có thể giúp số việc làm tại đây tăng lên 10.000, từ mức khoảng 2.000 hiện nay. Trước đó, Hanwha đã đầu tư hơn 200 triệu USD để nâng cấp lực lượng lao động, năng lực vận hành và công suất của xưởng đóng tàu.

Theo ông Kim, mỗi tàu cỡ lớn mà Hanwha đóng cần tới hơn 1.000 nhà cung cấp, trong đó khoảng hai phần ba đặt tại Mỹ. Tỷ lệ này được kỳ vọng có thể tăng trong những năm tới, khi nhà máy đẩy nhanh sản xuất và triển khai các công nghệ đóng tàu dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI) đã được áp dụng tại Hàn Quốc.

Ông Pilkerton, người từng giữ chức quyền lãnh đạo SBA trong năm cuối nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump, cho biết kinh nghiệm tại cơ quan này là cơ sở để ông thúc đẩy “Chương trình Nhà cung cấp Chiến lược”. Chương trình mới nhằm tăng cường chuỗi cung ứng trong nước và hỗ trợ sự thành công dài hạn của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Mỹ.

Dù vậy, chương trình hiện mới ở giai đoạn thí điểm và chưa có hướng dẫn chi tiết về tiêu chí xác định nhà cung cấp tham gia.

Ông Pilkerton cũng đề cập tới chuyến thăm trước đó tới một doanh nghiệp công nghệ làm lạnh lượng tử tại Syracuse, New York, sau khi công ty này được Bluefors của Phần Lan mua lại. Tại đây, ban lãnh đạo doanh nghiệp cho biết họ gặp khó khăn trong việc tìm nhà cung cấp nội địa cho máy nén khô.

Theo ông Pilkerton, thảo luận về chuỗi cung ứng ở tầm khái quát là chưa đủ; điều quan trọng là phải xác định cụ thể những bộ phận, linh kiện thiết yếu mà doanh nghiệp cần để duy trì và mở rộng sản xuất.

Bên cạnh đó, chính quyền Trump đang tìm cách khiến quy trình xem xét đầu tư nước ngoài của CFIUS trở nên minh bạch và nhanh hơn. Theo ông Pilkerton, Bộ Tài chính Mỹ hồi tháng 7 đã ra mắt một trang web mới nhằm giúp doanh nghiệp, nhà đầu tư và các luật sư nắm rõ hơn cách hội đồng đánh giá các thương vụ mua lại và đầu tư nước ngoài tiềm năng.

Bộ Tài chính cũng triển khai “Chương trình Nhà đầu tư đã biết” để nhận diện các doanh nghiệp thường xuyên đầu tư vào Mỹ, qua đó rút ngắn thời gian xem xét sau khi hoàn tất bước thẩm định ban đầu.

Trong khi đó, bà Kelly Loeffler cho biết SBA đã cung cấp khoảng 3 tỷ USD tài trợ cho các nhà sản xuất trong năm 2025, trong đó có 32 triệu USD dành cho các doanh nghiệp đóng tàu. Mục tiêu là hỗ trợ khu vực sản xuất Mỹ khôi phục năng lực, sau khi nền kinh tế mất khoảng 90.000 nhà máy và 5 triệu việc làm trong lĩnh vực này trong bốn đến năm thập kỷ qua.