Đắk Lắk quyết liệt thực hiện đồng bộ các giải pháp nhằm gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC

Lực lượng chức năng thường xuyên tuần tra, kiểm soát kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các tàu cá vi phạm quy định IUU.

Tỉnh Đắk Lắk có khoảng gần 2.600 tàu cá đã đăng ký, trong đó 100% tàu cá có chiều dài từ 15 m trở lên (687 tàu) đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS). Tỷ lệ tàu cá còn hạn giấy phép khai thác thủy sản đạt đến cuối tháng 3/2026 là 99,57%. Từ năm 2024 đến nay, các lực lượng chức năng đã xử phạt 119 trường hợp vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản, với tổng số tiền hơn 1,6 tỷ đồng.

Có thể thấy, sau đợt thanh tra lần thứ 5 của Đoàn thanh tra Ủy ban châu Âu (EC) về công tác IUU (từ ngày 10 - 19/3/2026), EC đã ghi nhận cam kết chính trị mạnh mẽ và sự nỗ lực của tỉnh Đắk Lắk trong việc triển khai các khuyến nghị. Song, phía EC cũng chỉ ra một số hạn chế đối với Đắk Lắk, trong đó lưu ý mức xử phạt chưa đủ sức răn đe, công tác kiểm soát tàu cá rời bến và giám sát sản lượng tại cảng có lúc còn lỏng lẻo; hồ sơ truy xuất nguồn gốc tại một số doanh nghiệp chưa đảm bảo tính minh bạch...

Từ đây, tỉnh Đắk Lắk đã xác định tập trung cao độ nhằm khắc phục các tồn tại do Đoàn Thanh tra EC chỉ ra. Trong đó, tỉnh kiên quyết xử lý nghiêm, không có ngoại lệ đối với các hành vi vi phạm IUU, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử (eCDT VN) để đảm bảo tính minh bạch tuyệt đối cho sản phẩm thủy sản.

Bên cạnh việc siết chặt quản lý đội tàu, kiểm soát hoạt động khai thác trên biển, các địa phương ven biển đã và đang đặc biệt chú trọng nâng cao nhận thức pháp luật cho ngư dân thông qua tuyên truyền, vận động và ký cam kết chấp hành quy định khi vươn khơi. Đây được xem là giải pháp căn cơ để chống khai thác IUU ngay từ gốc. Ngoài ra, chính quyền địa phương còn thường xuyên rà soát, nắm chắc tình hình tàu cá trên địa bàn, trực tiếp gặp gỡ từng chủ tàu, thuyền trưởng để yêu cầu ký cam kết không vi phạm IUU.

Mới đây, UBND tỉnh Đắk Lắk đã ban hành văn bản chỉ đạo các sở, ngành và địa phương ven biển triển khai thực hiện các giải pháp cấp bách chống khai thác IUU, phục vụ đón Đoàn Thanh tra lần thứ 6 của EC.

Theo đó, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh (thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh) có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) cùng UBND các xã, phường ven biển duy trì nghiêm công tác tuần tra, kiểm soát tại các trạm biên phòng, cửa sông, cửa biển; kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm 100% vụ việc tàu cá vi phạm quy định IUU.

Sở NN&MT tỉnh khẩn trương tham mưu ban hành Quy chế phối hợp liên ngành kiểm soát hoạt động tàu cá trước ngày 02/6/2026, đồng thời nghiên cứu giải pháp quản lý, lắp đặt thiết bị giám sát hành trình cho nhóm tàu cá từ 12 m đến dưới 15 m sau khi đánh giá toàn diện kết quả thí điểm trên 3 tàu cá do Viettel thực hiện.

Riêng nhóm tàu cá có chiều dài từ 6 - 12 m hoạt động ven bờ, phải thực hiện bốc dỡ sản phẩm thủy sản qua cảng cá theo quy định tại Nghị định số 41/2026/NĐ-CP ngày 25/01/2026 của Chính phủ. Việc triển khai hướng dẫn ngư dân cài đặt, sử dụng và vận hành hệ thống phần mềm truy xuất nguồn gốc điện tử eCDT phải được ở NN&MT tỉnh thực hiện hoàn thành trước ngày 30/6/2026.

Sở NN&MT tỉnh cũng được giao phối hợp với các bên liên quan rà soát, đánh giá toàn diện quá trình vận hành hệ thống phần mềm truy xuất nguồn gốc điện tử eCDT từ ngày 01/3/2026 đến nay và tổ chức khảo sát trực tiếp tại cơ sở để gỡ vướng cho ngư dân cài đặt, vận hành hệ thống này, hoàn thành báo cáo gửi Bộ NN&MT trước ngày 30/6/2026.

Ngoài những đề trên, các cảng cá Phú Lạc và Đông Tác cần đánh giá lại toàn diện quá trình tổ chức thực hiện công tác kiểm soát tàu cá xuất và nhập bến; báo cáo, tham mưu UBND tỉnh xem xét, chỉ đạo giải quyết kịp thời các nội dung còn tồn tại, bất cập, bảo đảm nâng cao hiệu quả công tác quản lý, kiểm soát tàu cá tại cảng trước ngày 30/6/2026. Nếu phát hiện tàu cá có dấu hiệu vi phạm IUU mà chưa hoàn thành thủ tục xác minh hoặc chưa có xác nhận của đồn biên phòng, tuyệt đối không cho phép bốc dỡ sản phẩm thủy sản và không cấp giấy xác nhận nguyên liệu.

Kiểm soát chặt chẽ khai thác IUU nhằm giữ vững uy tín thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế

UBND tỉnh Đắk Lắk cũng yêu cầu Chủ tịch UBND 15 xã, phường ven biển có tàu cá (bao gồm các xã, phường: Tuy An Đông, Tuy An Bắc, Xuân Thọ, Xuân Đài, Sông Cầu, Xuân Cảnh, Xuân Lộc, Tuy An Nam, Ô Loan, Hòa Xuân, Hòa Hiệp, Phú Yên, Tuy Hòa, Bình Kiến) phải trực tiếp chỉ đạo lực lượng chức năng tổ chức tổng kiểm kê, lập danh sách quản lý 100% tàu cá và ngư dân, tập trung cao độ vào nhóm tàu "3 không" (không đăng ký, không đăng kiểm, không giấy phép).

Nói về mục tiêu trong chống khai thác IUU, ông Nguyễn Thiên Văn - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk khẳng định: "Với tinh thần chỉ đạo quyết liệt của Thường trực Tỉnh ủy và Chủ tịch UBND tỉnh, tỉnh Đắk Lắk xác định quyết tâm cao nhất, cùng các địa phương trong cả nước tập trung thực hiện đồng bộ các giải pháp, phấn đấu sớm gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC".