Chuyển đổi số thi hành án dân sự: Tăng tốc thu hồi tài sản trong các đại án kinh tế

Thông tin trên được nêu trong danh sách 15 sự kiện nổi bật năm 2025 của ngành Tư pháp vừa được Bộ Tư pháp phê duyệt và công bố. Trong đó, việc sắp xếp, tổ chức lại hệ thống thi hành án dân sự theo mô hình hai cấp tinh gọn, gắn với chuyển đổi số toàn diện, được đánh giá là dấu ấn quan trọng của toàn ngành trong năm qua.

Theo Bộ Tư pháp, năm 2025, Tổng cục Thi hành án dân sự đã được sắp xếp, tổ chức lại thành Cục Quản lý thi hành án dân sự trực thuộc Bộ. Cùng với đó, 63 Cục Thi hành án dân sự cấp tỉnh và 693 Chi cục Thi hành án dân sự cấp huyện được tổ chức lại thành 34 cơ quan Thi hành án dân sự tỉnh, thành phố và 355 Phòng Thi hành án dân sự khu vực, góp phần tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý.

Với vụ án Vạn Thịnh Phát, việc ứng dụng công nghệ đã cho thấy hiệu quả rõ rệt

Song song với việc kiện toàn tổ chức, hệ thống thi hành án dân sự đã triển khai đồng bộ, linh hoạt nhiều giải pháp nghiệp vụ và hoàn thành vượt các chỉ tiêu được Quốc hội, Chính phủ và Bộ Tư pháp giao. Cụ thể, tỷ lệ thi hành xong về việc đạt 84,25%, vượt 0,35%; tỷ lệ thi hành xong về tiền đạt 56,13%, vượt 4,23%.

Đáng chú ý, công tác thu hồi tài sản trong các vụ án hình sự về tham nhũng, kinh tế tiếp tục ghi nhận những chuyển biến tích cực. Trong năm 2025, các cơ quan thi hành án dân sự đã thi hành xong 6.471 việc có điều kiện, đạt 82,04%, với tổng số tiền thu hồi hơn 27.416 tỷ đồng, tăng trên 5.200 tỷ đồng so với cùng kỳ năm 2024. Nhiều vụ án lớn, phức tạp như Tân Hoàng Minh, FLC, Alibaba và Vạn Thịnh Phát được tập trung chỉ đạo, xử lý kịp thời, đáp ứng yêu cầu của thực tiễn và kỳ vọng của xã hội.

Cùng với đó, Bộ Tư pháp xác định chuyển đổi số là yêu cầu tất yếu và là một trong những yếu tố quyết định hiệu quả hoạt động của mô hình thi hành án dân sự mới. Hiện toàn hệ thống đang triển khai 10 hệ thống thông tin, phần mềm nghiệp vụ, từng bước hiện đại hóa công tác quản lý và tổ chức thi hành án.

Tính đến nay, phần mềm hỗ trợ ra quyết định thi hành án điện tử đã ban hành 117.969 quyết định; phần mềm biên lai điện tử phát hành 439.135 biên lai, tương ứng số tiền gần 37.460 tỷ đồng. Bên cạnh đó, việc thí điểm gửi thông báo thi hành án dân sự cho đương sự qua ứng dụng VNeID cũng đã được triển khai với 1.872 lượt tại TP. Hồ Chí Minh.

Riêng đối với vụ án Vạn Thịnh Phát, việc ứng dụng công nghệ đã cho thấy hiệu quả rõ rệt. Thay vì xử lý thủ công với khối lượng hồ sơ và số lượng trái chủ rất lớn, hệ thống điện tử cho phép chuyển tiền đồng loạt, chính xác và minh bạch, giúp hơn 8.800 tỷ đồng được chuyển nhanh chóng đến hơn 40.000 trái chủ chỉ trong thời gian ngắn.

Trong thời gian tới, mục tiêu của ngành Tư pháp là để người dân và doanh nghiệp có thể theo dõi toàn bộ quá trình, tiến độ tổ chức thi hành án dân sự, bảo đảm công khai, minh bạch và tăng cường khả năng giám sát xã hội đối với hoạt động của cơ quan thi hành án và chấp hành viên.

Trên cơ sở đó, hệ thống thi hành án dân sự đang xây dựng và thử nghiệm nền tảng số trong lĩnh vực thi hành án dân sự, nhằm số hóa đồng bộ, thông suốt các trình tự, thủ tục nghiệp vụ qua môi trường điện tử. Đây được kỳ vọng sẽ góp phần tiệm cận các chuẩn mực quản trị hiện đại, minh bạch trong quản lý nhà nước, đồng thời giảm áp lực công việc, hạn chế sai sót, vi phạm và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.