Thứ năm 02/07/2026 07:07
Hotline: 024.355.63.010
Kinh doanh

Carl Sagan dạy doanh nhân về cơ hội và cách xử lý “những giai đoạn lạnh lùng” trong kinh doanh

05/01/2024 14:00
Kinh doanh có những ngày thăng trầm, có những thời kỳ thuận lợi và những thời điểm khó khăn. Việc tiền vào và tiền ra là chuyện quen thuộc đối với mọi doanh nhân, và tất cả đều nhận thức về sự không dễ dàng trong con đường kinh doanh.
Carl Sagan tại một phòng thí nghiệm Đại học Cornell năm 1974. Ảnh: Getty Images
Carl Sagan tại một phòng thí nghiệm Đại học Cornell năm 1974. Ảnh: Getty Images.

Carl Sagan truyền đạt cho doanh nhân những bài học quan trọng về cơ hội và cách đối mặt với "những giai đoạn lạnh lùng" trong kinh doanh. Kinh doanh có những ngày thăng trầm, có những thời kỳ thuận lợi và những thời điểm khó khăn. Việc tiền vào và tiền ra là chuyện quen thuộc đối với mọi doanh nhân, và tất cả đều nhận thức về sự không dễ dàng trong con đường kinh doanh.

Sagan đặt ra câu hỏi quan trọng về khả năng kiểm soát của chúng ta đối với những tình huống này, liệu chúng có phụ thuộc hoàn toàn vào sự quyết định của chúng ta hay không? Đối với chủ doanh nghiệp, điều này mang ý nghĩa gì và làm thế nào chúng ta có thể phản ứng mà không làm tổn thương lòng tự trọng của chúng ta và nhóm làm việc?

Trong quá trình các giai đoạn khó khăn, tác giả chia sẻ kinh nghiệm của mình khi công ty đối mặt với những thách thức bất ngờ. Thông qua việc so sánh với lĩnh vực của Carl Sagan, ông mô tả những thời kỳ "nóng" trong kinh doanh, khi mọi thứ đều suôn sẻ và thành công tràn ngập. Tuy nhiên, ông cũng nêu rõ rằng thành công có thể là do may mắn, kỹ năng hoặc đơn giản chỉ là các yếu tố ngẫu nhiên.

Sagan sử dụng ví dụ về việc tung đồng xu để giải thích rằng thế giới sẽ trở nên thú vị hơn nếu không có bất kỳ khuôn mẫu lặp lại nào. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của sự ngẫu nhiên và xác suất trong kinh doanh, ví dụ như việc chuỗi ngẫu nhiên trong kinh doanh giống như việc tung đồng xu và quy luật xác suất.

Tác giả kết luận rằng trong kinh doanh, chúng ta cần phải thích ứng với mọi tình huống, bất kể tích cực hay tiêu cực. Chúng ta cần sẵn sàng đối mặt với những thay đổi và nhìn nhận cơ hội cũng như thách thức, duy trì tinh thần linh hoạt và sẵn lòng chấp nhận sự không dự đoán được của thế giới kinh doanh.

Hãy để thời gian tốt và xấu trôi qua tự nhiên, và điều quan trọng là làm thế nào chúng ta xử lý những "thời kỳ lạnh giá" trong kinh doanh. Một nhân viên bán hàng trung thực sẽ chia sẻ rằng không có cách nào thực sự kiểm soát cách thức hay thời điểm mà người mua hàng quyết định tiếp tục mua sắm. Việc này thường phụ thuộc vào nhiều yếu tố quyết định, như người quyết định khác nhau và ngân sách, khiến cho quy trình chuyển đổi từ khách hàng tiềm năng sang khách hàng trở nên không dự đoán.

Thay vì rơi vào cuộc trò chuyện không hồi kết, chúng ta nên tập trung vào cách chủ doanh nghiệp và lãnh đạo có thể đối mặt với những giai đoạn khó khăn này. Trong những thời kỳ khó khăn, khi mọi thứ trở nên khó khăn và cơ hội trở nên ít ỏi, sự linh hoạt và khả năng đề xuất giải pháp sáng tạo là chìa khóa.

Thực tế là, khi mọi thứ suôn sẻ, chúng ta thường không tập trung vào những khía cạnh khó khăn hay cơ hội tiềm ẩn. Chiến thắng mang lại sự tự tin và thoải mái, nhưng đôi khi khiến chúng ta trở nên mất cảnh giác và mất tập trung. Đây là lúc chúng ta cần phải duy trì sự nhạy bén, không ngừng đánh giá thị trường và nhận biết những biểu hiện sớm của thay đổi trong môi trường kinh doanh.

Sự chín chắn và sẵn sàng đối mặt với thách thức sẽ giúp chúng ta vượt qua "thời kỳ lạnh giá" một cách mạnh mẽ, giữ cho tinh thần đội ngũ và sự hướng dẫn của doanh nghiệp không bị ảnh hưởng quá mức trong bất kỳ điều kiện kinh doanh nào.

Và tiếp tục lăn, chúng ta không thể ngăn chặn những sự kiện tình cờ xảy ra trong cuộc sống và kinh doanh. Quan trọng hơn, chúng ta không nên để những biến động này ngăn cản chúng ta. Dù có những ngày tồi tệ, hóa đơn vẫn đến, nhân viên vẫn mong đợi lương, và khách hàng vẫn đòi hỏi dịch vụ đã trả tiền. Cuộc sống không chờ đợi bất kỳ ai, ngay cả khi chúng ta đang trải qua những thời kỳ khó khăn.

Mọi chuyện sẽ thay đổi, và thậm chí có lẽ sẽ không bao giờ trở lại như cũ. Khi bạn gặp sự thay đổi trong "thời kỳ nóng" hoặc sự phá vỡ trong "thời kỳ nguội lạnh", hãy dành thời gian để thừa nhận và hiểu rõ điều gì đang diễn ra. Có thể là một chiến lược quảng cáo mới, sự thay đổi trong nhu cầu của khách hàng, hoặc thậm chí là sự rời bỏ từ một thành viên chủ chốt.

Đừng sợ mất tinh thần; hãy tập trung vào những điều chúng ta có thể kiểm soát để tăng cơ hội đạt được kết quả tích cực. Như Carl Sagan nói về kỹ năng của một cầu thủ bóng rổ, "Tỷ lệ sút trung bình của họ phản ánh chân thực các kỹ năng cá nhân của họ. Đây chỉ là về tần suất và thời lượng của các vệt."

Thực tế là, trong kinh doanh, thăng trầm là một cuộc chơi lâu dài. Tần suất thực hiện đề xuất và tổ chức cuộc gọi bán hàng sẽ tạo ra một thứ tự ngẫu nhiên của thành công và thất bại. Để chiến thắng, chúng ta cần phải hiểu rõ về thống kê và xác suất. Hãy giảm bớt áp lực lên bản thân khi chúng ta gặp thất bại liên tục và hãy luôn sẵn sàng để thay đổi hướng. Cuối cùng, cơ hội sẽ xuất hiện và thay đổi.

Carl Sagan (1934 - 1996) là một nhà thiên văn học và nhà vật lý thiên văn xuất sắc. Ông là người đi tiên phong trong lĩnh vực sinh học ngoài Trái Đất, xúc tiến công cuộc tìm kiếm trí tuệ trong vũ trụ (dự án SETI) và đóng vai trò chủ chốt trong các dự án thám hiểm hành tinh Mariner, Viking và Voyager.

Carl Sagan cũng là một nhà phổ biến khoa học xuất sắc. Ngoài hơn 600 bài báo khoa học, ông còn là tác giả của gần hai chục đầu sách khoa học, trong đó có Sự sống thông minh trong vũ trụ, Kết nối vũ trụ, Những con rồng Địa đàng, cuốn này đoạt giải Pulitzer cho thể loại sách phi hư cấu), Bộ não Broca, Thế giới quỷ ám: khoa học là ngọn nến trong đêm, đoạt giải Hugo năm 1997. Tiểu thuyết Contact (Tiếp xúc), đoạt giải Homer năm 1997, giải Hugo năm 1998) của ông được xếp thứ 7 trong danh sách sách bán chạy nhất năm 1985 của Publishers Weekly và đã được dựng thành phim.

Ông đã được tặng nhiều giải thưởng trong và ngoài nước Mỹ, các huy chương của NASA. Tên ông đã được đặt cho tiểu hành tinh 2709.

Hiện nay có hai giải thưởng khoa học và một huy chương mang tên ông.

Trâm Anh/ Theo DeAnna Spoerl - Giám đốc Dịch vụ Khách hàng tại Bear Icebox Communications

Bài liên quan
Tin bài khác
Schneider Electric gần 190 năm: Công thức tồn tại ở tâm điểm mọi cuộc cách mạng công nghiệp toàn cầu

Schneider Electric gần 190 năm: Công thức tồn tại ở tâm điểm mọi cuộc cách mạng công nghiệp toàn cầu

Năm 1836, tại một xưởng luyện kim nhỏ ở Le Creusot, nước Pháp, anh em nhà Schneider không hề biết rằng họ vừa đặt viên gạch đầu tiên cho một doanh nghiệp sẽ tồn tại gần hai thế kỷ, đi qua đúng bốn cuộc cách mạng công nghiệp mà không một lần đứng ngoài cuộc. Từ thép, họ chuyển sang điện. Từ điện, họ chuyển sang tự động hóa. Và hôm nay, khi cả thế giới đang chạy đua với AI và chuyển đổi xanh, Schneider Electric một lần nữa đứng ở chính giao điểm mà nhân loại đang hướng tới. Đó không phải may mắn. Đó là một công thức được lặp lại có chủ đích suốt 190 năm.
Hermès gần 190 năm: Thương hiệu chậm chắc lại càng đắt giá

Hermès gần 190 năm: Thương hiệu chậm chắc lại càng đắt giá

Trong một thế giới chạy đua với tốc độ, tự động hóa và trí tuệ nhân tạo (AI), Hermès vẫn kiên định với một con đường hoàn toàn khác. Thương hiệu gần 190 năm tuổi này không bán sự hào nhoáng hay địa vị theo cách thông thường. Điều Hermès mang đến là giá trị của thời gian, tay nghề thủ công và sự tỉ mỉ, những yếu tố rất khó sao chép bằng công nghệ hay thuật toán.
Hitachi: Hơn 115 năm xây dựng hạ tầng công nghệ cho thế giới

Hitachi: Hơn 115 năm xây dựng hạ tầng công nghệ cho thế giới

Có những thương hiệu được biết đến nhờ một sản phẩm đình đám. Có những thương hiệu trở thành biểu tượng nhờ một phát minh thay đổi thời đại. Nhưng Hitachi lại chọn một con đường hoàn toàn khác, đps là âm thầm xây dựng những "xương sống" vô hình của nền kinh tế hiện đại.
Tăng năng lực cảnh báo sớm, giúp doanh nghiệp chủ động ứng phó phòng vệ thương mại

Tăng năng lực cảnh báo sớm, giúp doanh nghiệp chủ động ứng phó phòng vệ thương mại

Trong bối cảnh các biện pháp phòng vệ thương mại ngày càng gia tăng tại nhiều thị trường xuất khẩu lớn, việc xây dựng cơ chế cảnh báo sớm được xem là giải pháp quan trọng giúp doanh nghiệp Việt Nam chủ động nhận diện rủi ro, nâng cao năng lực ứng phó và bảo vệ hoạt động xuất khẩu.
Peugeot: Hành trình hơn 216 năm từ xưởng thép nhỏ đến biểu tượng ô tô toàn cầu

Peugeot: Hành trình hơn 216 năm từ xưởng thép nhỏ đến biểu tượng ô tô toàn cầu

Năm 1810, khi Napoleon Bonaparte còn đang định hình bản đồ châu Âu, một gia đình tại vùng Franche-Comté của Pháp bắt đầu hoạt động trong lĩnh vực luyện kim. Thời điểm đó, điện chưa xuất hiện trong đời sống thường nhật, ô tô vẫn là khái niệm chưa tồn tại và cuộc cách mạng công nghiệp hiện đại mới chỉ ở giai đoạn đầu. Ít ai có thể hình dung rằng hơn hai thế kỷ sau, doanh nghiệp ấy sẽ trở thành một trong những thương hiệu ô tô lâu đời nhất thế giới vẫn còn hoạt động.
135 năm của Philips: Bài học về sự đổi thay trước khi quá muộn

135 năm của Philips: Bài học về sự đổi thay trước khi quá muộn

Có những doanh nghiệp được nhớ đến bởi một sản phẩm mang tính biểu tượng, Philips lại khác. Trong hơn một thế kỷ tồn tại, thương hiệu này liên tục thay đổi đến mức mỗi thế hệ người tiêu dùng lại nhớ tới Philips theo một cách khác nhau. Người lớn tuổi nhớ tới bóng đèn, radio và tivi. Thế hệ sau nhớ tới đầu đĩa CD, máy cạo râu hay đồ gia dụng. Còn ngày nay, Philips được biết đến nhiều hơn với các thiết bị y tế và công nghệ chăm sóc sức khỏe.
Sumitomo 436 năm tuổi: Vì sao tập đoàn doanh nghiệp lâu đời nhất thế giới vẫn phát triển mạnh mẽ?

Sumitomo 436 năm tuổi: Vì sao tập đoàn doanh nghiệp lâu đời nhất thế giới vẫn phát triển mạnh mẽ?

Khi hàng nghìn doanh nghiệp biến mất sau mỗi cuộc khủng hoảng, một tập đoàn Nhật Bản vẫn tồn tại suốt hơn 436 năm, đi qua chiến tranh, suy thoái kinh tế, đại dịch và nay là làn sóng AI. Điều gì giúp Sumitomo trường tồn mà không phải quy mô tài sản hay công nghệ vượt trội?
Rolex: Lý do trường tồn hơn 120 năm của thương hiệu toàn cầu

Rolex: Lý do trường tồn hơn 120 năm của thương hiệu toàn cầu

Mỗi năm, Rolex bán ra hàng triệu chiếc đồng hồ và tạo ra doanh thu hàng chục tỷ USD. Nhưng điều làm nên vị thế đặc biệt của thương hiệu này chưa bao giờ chỉ là những con số. Trong khi nhiều doanh nghiệp nỗ lực sản xuất nhiều hơn, quảng cáo nhiều hơn và xuất hiện nhiều hơn để giành sự chú ý, Rolex lại chọn con đường gần như ngược lại. Hãng đồng hồ với thương hiệu toàn cầu luôn chủ động tạo ra sự khan hiếm, hạn chế quảng cáo ồn ào và kiên nhẫn bồi đắp giá trị suốt hơn một thế kỷ.
Tổng Giám đốc ngân hàng MB: Tái cấu trúc tín dụng, dồn lực vào FDI và bán lẻ

Tổng Giám đốc ngân hàng MB: Tái cấu trúc tín dụng, dồn lực vào FDI và bán lẻ

Ông Phạm Như Ánh - Tổng Giám đốc MB cho rằng, tăng trưởng tín dụng cần đi kèm tái cấu trúc dòng vốn, ưu tiên FDI, bán lẻ và hộ kinh doanh nhằm tạo giá trị bền vững cho nền kinh tế.
140 năm Bosch và bí mật trường tồn: Thà mất tiền còn hơn

140 năm Bosch và bí mật trường tồn: Thà mất tiền còn hơn

Lịch sử kinh doanh thế giới đã chứng kiến một cái tên đã đi qua hai cuộc chiến tranh thế giới, hàng loạt cuộc khủng hoảng kinh tế, nhiều cuộc cách mạng công nghệ liên tiếp, và vẫn tiếp tục phát triển mạnh mẽ sau gần 140 năm tồn tại. Đó là Bosch.
IBM sống sót nhờ bí mật: Dám từ bỏ chính mình

IBM sống sót nhờ bí mật: Dám từ bỏ chính mình

Lịch sử kinh doanh thế giới từng chứng kiến rất nhiều đế chế tưởng như bất khả chiến bại rồi biến mất chỉ trong vài năm. Kodak từng thống trị ngành nhiếp ảnh. Nokia từng là biểu tượng của điện thoại di động. BlackBerry từng được xem là chuẩn mực của giới doanh nhân toàn cầu. Nhưng rồi tất cả đều trở thành ký ức. Trong khi đó, có một doanh nghiệp ra đời từ năm 1911, trải qua hai cuộc chiến tranh thế giới, nhiều cuộc khủng hoảng kinh tế, sự xuất hiện của máy tính cá nhân, Internet, điện toán đám mây và giờ là trí tuệ nhân tạo nhưng vẫn tồn tại và tiếp tục tạo ra giá trị. Đó là IBM.
Làn sóng nhân sự quốc tế tái định hình chiến lược phát triển ngân hàng Việt Nam hiện đại

Làn sóng nhân sự quốc tế tái định hình chiến lược phát triển ngân hàng Việt Nam hiện đại

Sự gia tăng lãnh đạo quốc tế trong ngân hàng Việt phản ánh bước chuyển từ tăng trưởng quy mô sang nâng cao chất lượng quản trị, kết hợp kinh nghiệm toàn cầu với hiểu biết bản địa nhằm nâng sức cạnh tranh và thu hút vốn ngoại.
Doanh nghiệp cần làm gì để giữ chân nhân tài trong thời đại AI và cạnh tranh nhân lực

Doanh nghiệp cần làm gì để giữ chân nhân tài trong thời đại AI và cạnh tranh nhân lực

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt, nguồn nhân lực chất lượng cao đang trở thành lợi thế chiến lược quyết định sức bật và khả năng phát triển bền vững của doanh nghiệp. Tại GBA Monthly Business Meeting 2026 với chủ đề “Xây dựng nguồn nhân lực cho tương lai”, các chuyên gia và lãnh đạo doanh nghiệp đã cùng chia sẻ những góc nhìn, giải pháp nhằm thu hút, phát triển và giữ chân nhân tài trong kỷ nguyên tăng trưởng mới của nền kinh tế Việt Nam.
Từ "khủng hoảng" AEON Mall Long Biên đến bài học đắt giá cho các ông lớn bán lẻ

Từ "khủng hoảng" AEON Mall Long Biên đến bài học đắt giá cho các ông lớn bán lẻ

Sau nhiều ngày hứng chịu làn sóng phẫn nộ và bão đánh giá một sao từ dư luận, hai đơn vị quản lý hệ thống AEON tại Việt Nam đã phải chính thức phát đi thông báo xin lỗi liên quan đến vụ việc một nữ khách hàng cùng con nhỏ bị chặn đường vì nghi ngờ trộm cắp tại AEON Mall Long Biên. Đằng sau lời xin lỗi muộn màng của một đơn vị kinh doanh lớn là những bài học xương máu về kỹ năng quản trị nhân sự và cái giá phải trả ngay lập tức khi doanh nghiệp đánh mất sự chuẩn mực trong văn hóa kinh doanh, văn hóa ứng xử.
Hơn 2,48 triệu hộ kinh doanh sử dụng eTax Mobile, tiến gần lộ trình bỏ thuế khoán

Hơn 2,48 triệu hộ kinh doanh sử dụng eTax Mobile, tiến gần lộ trình bỏ thuế khoán

Chuyển đổi số trong lĩnh vực thuế đang ghi nhận những kết quả tích cực khi hơn 2,48 triệu hộ kinh doanh trên cả nước đã sử dụng ứng dụng eTax Mobile. Tỷ lệ khai, nộp thuế điện tử duy trì ở mức rất cao, tạo nền tảng quan trọng cho quá trình hiện đại hóa quản lý thuế và lộ trình chấm dứt hình thức thuế khoán theo chủ trương của Chính phủ.