Thứ năm 06/08/2026 10:40
Hotline: 024.355.63.010
Kinh doanh

Carl Sagan dạy doanh nhân về cơ hội và cách xử lý “những giai đoạn lạnh lùng” trong kinh doanh

05/01/2024 14:00
Kinh doanh có những ngày thăng trầm, có những thời kỳ thuận lợi và những thời điểm khó khăn. Việc tiền vào và tiền ra là chuyện quen thuộc đối với mọi doanh nhân, và tất cả đều nhận thức về sự không dễ dàng trong con đường kinh doanh.
Carl Sagan tại một phòng thí nghiệm Đại học Cornell năm 1974. Ảnh: Getty Images
Carl Sagan tại một phòng thí nghiệm Đại học Cornell năm 1974. Ảnh: Getty Images.

Carl Sagan truyền đạt cho doanh nhân những bài học quan trọng về cơ hội và cách đối mặt với "những giai đoạn lạnh lùng" trong kinh doanh. Kinh doanh có những ngày thăng trầm, có những thời kỳ thuận lợi và những thời điểm khó khăn. Việc tiền vào và tiền ra là chuyện quen thuộc đối với mọi doanh nhân, và tất cả đều nhận thức về sự không dễ dàng trong con đường kinh doanh.

Sagan đặt ra câu hỏi quan trọng về khả năng kiểm soát của chúng ta đối với những tình huống này, liệu chúng có phụ thuộc hoàn toàn vào sự quyết định của chúng ta hay không? Đối với chủ doanh nghiệp, điều này mang ý nghĩa gì và làm thế nào chúng ta có thể phản ứng mà không làm tổn thương lòng tự trọng của chúng ta và nhóm làm việc?

Trong quá trình các giai đoạn khó khăn, tác giả chia sẻ kinh nghiệm của mình khi công ty đối mặt với những thách thức bất ngờ. Thông qua việc so sánh với lĩnh vực của Carl Sagan, ông mô tả những thời kỳ "nóng" trong kinh doanh, khi mọi thứ đều suôn sẻ và thành công tràn ngập. Tuy nhiên, ông cũng nêu rõ rằng thành công có thể là do may mắn, kỹ năng hoặc đơn giản chỉ là các yếu tố ngẫu nhiên.

Sagan sử dụng ví dụ về việc tung đồng xu để giải thích rằng thế giới sẽ trở nên thú vị hơn nếu không có bất kỳ khuôn mẫu lặp lại nào. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của sự ngẫu nhiên và xác suất trong kinh doanh, ví dụ như việc chuỗi ngẫu nhiên trong kinh doanh giống như việc tung đồng xu và quy luật xác suất.

Tác giả kết luận rằng trong kinh doanh, chúng ta cần phải thích ứng với mọi tình huống, bất kể tích cực hay tiêu cực. Chúng ta cần sẵn sàng đối mặt với những thay đổi và nhìn nhận cơ hội cũng như thách thức, duy trì tinh thần linh hoạt và sẵn lòng chấp nhận sự không dự đoán được của thế giới kinh doanh.

Hãy để thời gian tốt và xấu trôi qua tự nhiên, và điều quan trọng là làm thế nào chúng ta xử lý những "thời kỳ lạnh giá" trong kinh doanh. Một nhân viên bán hàng trung thực sẽ chia sẻ rằng không có cách nào thực sự kiểm soát cách thức hay thời điểm mà người mua hàng quyết định tiếp tục mua sắm. Việc này thường phụ thuộc vào nhiều yếu tố quyết định, như người quyết định khác nhau và ngân sách, khiến cho quy trình chuyển đổi từ khách hàng tiềm năng sang khách hàng trở nên không dự đoán.

Thay vì rơi vào cuộc trò chuyện không hồi kết, chúng ta nên tập trung vào cách chủ doanh nghiệp và lãnh đạo có thể đối mặt với những giai đoạn khó khăn này. Trong những thời kỳ khó khăn, khi mọi thứ trở nên khó khăn và cơ hội trở nên ít ỏi, sự linh hoạt và khả năng đề xuất giải pháp sáng tạo là chìa khóa.

Thực tế là, khi mọi thứ suôn sẻ, chúng ta thường không tập trung vào những khía cạnh khó khăn hay cơ hội tiềm ẩn. Chiến thắng mang lại sự tự tin và thoải mái, nhưng đôi khi khiến chúng ta trở nên mất cảnh giác và mất tập trung. Đây là lúc chúng ta cần phải duy trì sự nhạy bén, không ngừng đánh giá thị trường và nhận biết những biểu hiện sớm của thay đổi trong môi trường kinh doanh.

Sự chín chắn và sẵn sàng đối mặt với thách thức sẽ giúp chúng ta vượt qua "thời kỳ lạnh giá" một cách mạnh mẽ, giữ cho tinh thần đội ngũ và sự hướng dẫn của doanh nghiệp không bị ảnh hưởng quá mức trong bất kỳ điều kiện kinh doanh nào.

Và tiếp tục lăn, chúng ta không thể ngăn chặn những sự kiện tình cờ xảy ra trong cuộc sống và kinh doanh. Quan trọng hơn, chúng ta không nên để những biến động này ngăn cản chúng ta. Dù có những ngày tồi tệ, hóa đơn vẫn đến, nhân viên vẫn mong đợi lương, và khách hàng vẫn đòi hỏi dịch vụ đã trả tiền. Cuộc sống không chờ đợi bất kỳ ai, ngay cả khi chúng ta đang trải qua những thời kỳ khó khăn.

Mọi chuyện sẽ thay đổi, và thậm chí có lẽ sẽ không bao giờ trở lại như cũ. Khi bạn gặp sự thay đổi trong "thời kỳ nóng" hoặc sự phá vỡ trong "thời kỳ nguội lạnh", hãy dành thời gian để thừa nhận và hiểu rõ điều gì đang diễn ra. Có thể là một chiến lược quảng cáo mới, sự thay đổi trong nhu cầu của khách hàng, hoặc thậm chí là sự rời bỏ từ một thành viên chủ chốt.

Đừng sợ mất tinh thần; hãy tập trung vào những điều chúng ta có thể kiểm soát để tăng cơ hội đạt được kết quả tích cực. Như Carl Sagan nói về kỹ năng của một cầu thủ bóng rổ, "Tỷ lệ sút trung bình của họ phản ánh chân thực các kỹ năng cá nhân của họ. Đây chỉ là về tần suất và thời lượng của các vệt."

Thực tế là, trong kinh doanh, thăng trầm là một cuộc chơi lâu dài. Tần suất thực hiện đề xuất và tổ chức cuộc gọi bán hàng sẽ tạo ra một thứ tự ngẫu nhiên của thành công và thất bại. Để chiến thắng, chúng ta cần phải hiểu rõ về thống kê và xác suất. Hãy giảm bớt áp lực lên bản thân khi chúng ta gặp thất bại liên tục và hãy luôn sẵn sàng để thay đổi hướng. Cuối cùng, cơ hội sẽ xuất hiện và thay đổi.

Carl Sagan (1934 - 1996) là một nhà thiên văn học và nhà vật lý thiên văn xuất sắc. Ông là người đi tiên phong trong lĩnh vực sinh học ngoài Trái Đất, xúc tiến công cuộc tìm kiếm trí tuệ trong vũ trụ (dự án SETI) và đóng vai trò chủ chốt trong các dự án thám hiểm hành tinh Mariner, Viking và Voyager.

Carl Sagan cũng là một nhà phổ biến khoa học xuất sắc. Ngoài hơn 600 bài báo khoa học, ông còn là tác giả của gần hai chục đầu sách khoa học, trong đó có Sự sống thông minh trong vũ trụ, Kết nối vũ trụ, Những con rồng Địa đàng, cuốn này đoạt giải Pulitzer cho thể loại sách phi hư cấu), Bộ não Broca, Thế giới quỷ ám: khoa học là ngọn nến trong đêm, đoạt giải Hugo năm 1997. Tiểu thuyết Contact (Tiếp xúc), đoạt giải Homer năm 1997, giải Hugo năm 1998) của ông được xếp thứ 7 trong danh sách sách bán chạy nhất năm 1985 của Publishers Weekly và đã được dựng thành phim.

Ông đã được tặng nhiều giải thưởng trong và ngoài nước Mỹ, các huy chương của NASA. Tên ông đã được đặt cho tiểu hành tinh 2709.

Hiện nay có hai giải thưởng khoa học và một huy chương mang tên ông.

Trâm Anh/ Theo DeAnna Spoerl - Giám đốc Dịch vụ Khách hàng tại Bear Icebox Communications

Bài liên quan
Tin bài khác
Nhân sự cấp cao rời đi: 5 bài học quản trị giúp doanh nghiệp biến khủng hoảng thành cơ hội

Nhân sự cấp cao rời đi: 5 bài học quản trị giúp doanh nghiệp biến khủng hoảng thành cơ hội

Trong khi nhiều tổ chức xem sự ra đi của lãnh đạo cấp cao là dấu hiệu bất ổn, các doanh nghiệp có nền quản trị hiện đại lại coi đó là một phần tất yếu trong vòng đời phát triển. Thay vì tập trung giữ chân bằng mọi giá, họ xây dựng quy trình kế nhiệm, bảo vệ uy tín của tổ chức và tận dụng thời điểm chuyển giao để chuẩn bị cho giai đoạn tăng trưởng tiếp theo.
AI "bịa" thông tin đang trở thành rủi ro mới với thương hiệu doanh nghiệp

AI "bịa" thông tin đang trở thành rủi ro mới với thương hiệu doanh nghiệp

Không chỉ tạo ra câu trả lời sai, các công cụ AI tạo sinh như ChatGPT, Gemini hay AI Overviews của Google đang đặt doanh nghiệp trước một dạng khủng hoảng truyền thông hoàn toàn mới: thông tin bịa đặt được AI trình bày như sự thật. Theo Gartner, nếu không có cơ chế ứng phó phù hợp, những "ảo giác AI" có thể làm xói mòn uy tín thương hiệu, tác động trực tiếp đến doanh thu và niềm tin của khách hàng.
Doanh nghiệp cần được trang bị kỹ năng để tham gia sâu chuỗi cung ứng toàn cầu

Doanh nghiệp cần được trang bị kỹ năng để tham gia sâu chuỗi cung ứng toàn cầu

Trước những hạn chế trong hoạt động xúc tiến thương mại quốc tế, doanh nghiệp Việt Nam cần được tăng cường trang bị kỹ năng tham gia hội chợ, kết nối đối tác và chăm sóc khách hàng nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng xuất khẩu và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Ông chủ trẻ người Đức chia sẻ cách đạt tiêu chuẩn EU Bio và Naturland Fair của trang trại hữu cơ

Ông chủ trẻ người Đức chia sẻ cách đạt tiêu chuẩn EU Bio và Naturland Fair của trang trại hữu cơ

Ông chủ trẻ Trang trại biểu mẫu về nông nghiệp sinh học tại Đức đến Việt Nam để chia sẻ cách đạt tiêu chuẩn hữu cơ của Liên minh Châu Âu (EU Bio) lẫn bộ quy chuẩn khắt khe của Naturland Fair.
Chuẩn hóa vận hành - chìa khóa nâng chất lượng dịch vụ

Chuẩn hóa vận hành - chìa khóa nâng chất lượng dịch vụ

Trong ngành dịch vụ, chất lượng không đến từ những khoảnh khắc xuất sắc mà từ khả năng duy trì trải nghiệm đồng nhất mỗi ngày. Đằng sau đó là hệ thống tiêu chuẩn, quy trình và dữ liệu được xây dựng bài bản, tạo nền tảng cho năng lực vận hành và lợi thế cạnh tranh bền vững.
Ba "nút thắt" mới đang bào mòn lợi thế xuất khẩu của Việt Nam

Ba "nút thắt" mới đang bào mòn lợi thế xuất khẩu của Việt Nam

Trong khi xuất khẩu tiếp tục được kỳ vọng là động lực tăng trưởng của nền kinh tế, nhiều hiệp hội doanh nghiệp cho rằng hàng Việt đang đối mặt những rào cản mới khó xử lý hơn trước. Không chỉ là thuế quan hay chi phí logistics, áp lực phòng vệ thương mại, thiếu lao động và khoảng trống dữ liệu thị trường đang trực tiếp ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.
Luật Thương mại điện tử mở ra "luật chơi" mới: KOL, KOC và người bán hàng online không thể bán hàng theo cảm tính

Luật Thương mại điện tử mở ra "luật chơi" mới: KOL, KOC và người bán hàng online không thể bán hàng theo cảm tính

Từ việc công khai thông tin người bán, siết trách nhiệm của KOL, KOC, livestream bán hàng, đến bảo vệ dữ liệu cá nhân và nghĩa vụ thuế, Luật Thương mại điện tử cùng các quy định liên quan đang tạo ra một "luật chơi" mới trên môi trường số. Theo các chuyên gia, đây không phải là rào cản mà là bước hoàn thiện hành lang pháp lý nhằm xây dựng hệ sinh thái thương mại điện tử minh bạch, công bằng và phát triển bền vững.
Chuyên gia marketing Hermawan Kartajaya nói gì về cơ hội của F&B Việt?

Chuyên gia marketing Hermawan Kartajaya nói gì về cơ hội của F&B Việt?

Chuyên gia marketing Hermawan Kartajaya nhận định F&B Việt có nhiều cơ hội chinh phục thị trường quốc tế, đặc biệt tại Indonesia. Theo ông, chìa khóa thành công không chỉ nằm ở chất lượng sản phẩm mà còn ở khả năng xây dựng thương hiệu, kể câu chuyện văn hóa và ứng dụng tư duy Marketing 7.0.
Xây thương hiệu để bán giá trị, không bán giá rẻ

Xây thương hiệu để bán giá trị, không bán giá rẻ

Trong kỷ nguyên AI và chuyển đổi số, lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp không còn đến từ quy mô hay giá bán thấp mà nằm ở khả năng tạo dựng thương hiệu, xây dựng hệ sinh thái khách hàng và mang lại giá trị khác biệt.
Marketing AI mở lối tăng trưởng từ dữ liệu khách hàng

Marketing AI mở lối tăng trưởng từ dữ liệu khách hàng

Marketing AI mở ra giai đoạn mới khi doanh nghiệp cạnh tranh bằng khả năng thấu hiểu khách hàng thay vì chỉ tăng ngân sách quảng cáo. Tại Diễn đàn "The Future of Business – Thương hiệu, Đổi mới sáng tạo và Tăng trưởng trong Kỷ nguyên Số" ngày 22/7/2026, các chuyên gia khẳng định AI chỉ tạo lợi thế khi gắn với chuyển đổi số, xây dựng thương hiệu và nâng cao trải nghiệm khách hàng.
KPMG Australia “đổi tướng” sau khủng hoảng kiểm toán

KPMG Australia “đổi tướng” sau khủng hoảng kiểm toán

Việc bổ nhiệm ông John Sams vào ghế Tổng giám đốc điều hành được kỳ vọng giúp KPMG Australia ổn định bộ máy và khôi phục niềm tin, trong bối cảnh bê bối rò rỉ thông tin mật tiếp tục gây sức ép lên hãng kiểm toán này.
Từ phòng thí nghiệm đến thị trường: Bài toán khó của những sáng chế "Made in Vietnam"

Từ phòng thí nghiệm đến thị trường: Bài toán khó của những sáng chế "Made in Vietnam"

Không ít công trình nghiên cứu khoa học tại Việt Nam được đánh giá có giá trị chuyên môn, nhưng lại gặp khó khăn trên con đường bước ra thị trường. Khoảng cách giữa phòng thí nghiệm và đời sống vẫn là một trong những điểm nghẽn lớn của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Hành trình nghiên cứu thiết bị bảo vệ mạch điện tích hợp hệ thống đa tầng chống hồ quang điện của GS.TS. Trần Văn Tín và các cộng sự là một ví dụ cho thấy, để một sáng chế tạo ra giá trị xã hội, cần nhiều hơn một kết quả nghiên cứu thành công.
Meta bị kiện vì cáo buộc dùng AI để chọn nhân viên sa thải

Meta bị kiện vì cáo buộc dùng AI để chọn nhân viên sa thải

Meta đang đối mặt với vụ kiện từ 26 nhân viên, cáo buộc công ty sử dụng AI để đánh giá và lựa chọn nhân sự trong đợt sa thải hồi đầu năm, khiến nhiều người đang nghỉ phép hợp pháp bị đối xử bất công.
Đầu tư cho lớp lãnh đạo kế cận trong chiến lược quốc tế hóa

Đầu tư cho lớp lãnh đạo kế cận trong chiến lược quốc tế hóa

Trong nhiều tập đoàn lớn trên thế giới, quy hoạch lãnh đạo được xem là một cấu phần của chiến lược tăng trưởng. Tại Việt Nam, xu hướng này đang dần hình thành khi các doanh nghiệp chuẩn bị nguồn lực cho giai đoạn quốc tế hóa.
BIM và bài toán nâng năng lực cạnh tranh của ngành xây dựng trong kỷ nguyên số

BIM và bài toán nâng năng lực cạnh tranh của ngành xây dựng trong kỷ nguyên số

Việc triển khai Mô hình thông tin công trình (BIM) không chỉ thực hiện lộ trình chuyển đổi số theo quy định của Chính phủ mà còn mở ra cơ hội nâng cao năng lực cạnh tranh, tối ưu chi phí và hiện đại hóa quản trị cho ngành xây dựng.