BSR tính đường dài giữa biến động nguồn cung và áp lực niêm yết

Phiên họp cổ đông thường niên của BSR.

BSR giữ nguồn dầu thô cho vận hành công suất cao đến tháng 7

Tại đại hội, ban lãnh đạo CTCP Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR) cho biết doanh nghiệp đã kích hoạt các phương án ứng phó ngay từ khi xuất hiện biến động địa chính trị, với các kịch bản theo từng mốc một tuần, một tháng, ba tháng và đang tiếp tục xây dựng phương án cho sáu tháng.

Theo Tổng giám đốc Nguyễn Việt Thắng, BSR hiện vẫn đảm bảo đủ nguồn dầu thô để duy trì hoạt động công suất cao đến hết tháng 7/2026. Đây là thông tin đáng chú ý trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu liên tục chịu tác động từ chiến sự, đứt gãy logistics và biến động chi phí vận chuyển.

Lãnh đạo doanh nghiệp cho biết, với cơ chế không xuất khẩu dầu thô trong nước, nguồn nguyên liệu nội địa hiện đủ để vận hành khoảng 90% công suất thiết kế của nhà máy. Phần thiếu hụt còn lại sẽ được bù đắp bằng dầu thô nhập khẩu thông qua các thỏa thuận dài hạn với đối tác từ Mỹ và khu vực Tây Phi.

Điểm đáng chú ý là BSR cho rằng chi phí vận chuyển và bảo hiểm với dầu nhập khẩu không tạo áp lực quá lớn lên đầu ra, do giá bán sản phẩm của công ty đang vận động tương đương hàng nhập khẩu. Tác động chủ yếu nằm ở yếu tố thuế trong công thức giá. Trong bối cảnh đó, việc Quốc hội quyết định không áp thuế đối với một số mặt hàng xăng dầu đến hết tháng 6, đặc biệt là đưa thuế Jet A1 về 0%, được xem là yếu tố hỗ trợ đáng kể cho thị trường và cho chính hoạt động tiêu thụ nhiên liệu bay trong nước.

Không chỉ tập trung vào bài toán nguồn cung ngắn hạn, BSR cũng đang thúc đẩy các dự án chiến lược nhằm mở rộng năng lực sản xuất. Theo ban điều hành, dự án nâng cấp mở rộng Nhà máy Lọc dầu Dung Quất đang được triển khai quyết liệt. Công ty đã khởi công từ đầu tháng 2, hiện tiếp tục san lấp mặt bằng và dự kiến đến tháng 10 sẽ bàn giao mặt bằng cho nhà thầu.

Dù chiến sự và bối cảnh quốc tế có phần ảnh hưởng đến tiến độ thi công, nhà thầu vẫn cam kết bám sát kế hoạch. BSR đang lựa chọn nhà thầu EPC và đặt mục tiêu hoàn thành dự án vào cuối năm 2028.

Song song với đó, công ty cũng lên kế hoạch tái khởi động dự án nhiên liệu sinh học, vốn trước đó từng nộp đơn xin phá sản. Theo lộ trình của Bộ Công Thương, từ ngày 1/6, doanh nghiệp sẽ bắt đầu triển khai bán các loại xăng Mogas và từng bước đưa nhà máy nhiên liệu sinh học trở lại vận hành.

Động thái này không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu về lộ trình sử dụng nhiên liệu sinh học, mà còn mở thêm dư địa nguồn cung trong bối cảnh thị trường thiếu hụt. Theo lãnh đạo BSR, việc pha 5-10% ethanol vào xăng có thể giúp mở rộng khả năng cung ứng nhiên liệu cho nền kinh tế, đồng thời cải thiện hiệu quả của dự án.

Nhà máy đã vận hành trở lại từ tháng 1 với công suất 50-70%, và có kế hoạch nâng dần lên 100%, thậm chí 120% trong giai đoạn tháng 5-6 để phục vụ chương trình nhiên liệu sinh học quốc gia.

M&A và hóa dầu: tham vọng mở rộng quy mô, lọt top 8 khu vực

Bên cạnh đầu tư nội tại, BSR tiếp tục đặt M&A là một trụ cột tăng trưởng trong chiến lược đến năm 2030 và tầm nhìn 2050. Chủ tịch HĐQT Bùi Ngọc Dương cho biết công ty đã trình cổ đông lớn chiến lược phát triển với mục tiêu vươn lên nhóm 8 nhà máy hàng đầu khu vực, trong khi hiện BSR đang ở nhóm top 10.

Trong 5 năm tới, doanh nghiệp định hướng mở rộng doanh thu thông qua tăng công suất, nâng hiệu quả vận hành và thực hiện M&A các tài sản phù hợp trong lĩnh vực lọc hóa dầu. Trọng tâm là những nhà máy, công trình liên quan đến lọc hóa dầu đang hoạt động kém hiệu quả tại Việt Nam, đặc biệt ở khu vực phía Nam như TP HCM và Đồng Nai.

Theo lãnh đạo BSR, tiêu chí quan trọng nhất của các thương vụ M&A là phải kiểm soát được hoạt động quản trị, điều hành và ra quyết định. Tùy từng đối tượng, tỷ lệ sở hữu chi phối có thể khác nhau, nhưng nguyên tắc đặt ra là ít nhất không lỗ trong năm đầu tiên và có lãi ở các năm sau.

Ở mảng hóa dầu, doanh nghiệp nhìn nhận đây là ngành có tính chu kỳ rõ nét. Những năm gần đây, thị trường hóa dầu đi xuống, nhưng BSR kỳ vọng sau năm 2027, chu kỳ tăng trưởng sẽ quay trở lại. Công ty cũng xác định xu hướng dài hạn là chuyển dần từ sản phẩm nhiên liệu sang hóa dầu để gia tăng giá trị và cải thiện biên lợi nhuận trong tương lai.

Bài toán niêm yết và đề xuất giảm tỷ lệ sở hữu của PVN

Một trong những nội dung được cổ đông đặc biệt quan tâm là điều kiện niêm yết. Theo Chủ tịch BSR, doanh nghiệp đã nhận được văn bản từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho thấy công ty hiện chưa đáp ứng yêu cầu về tỷ lệ sở hữu của cổ đông ngoài.

Giải pháp đang được BSR báo cáo lên PetroVietnam (PVN) là giảm thêm ít nhất 2,13% tỷ lệ sở hữu của cổ đông lớn, qua đó đưa tỷ lệ nắm giữ xuống dưới 90% để đáp ứng điều kiện niêm yết. Doanh nghiệp cho biết đã đề xuất nhiều phương án chi tiết, đồng thời phối hợp với PVN, Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan để tìm hướng xử lý phù hợp.

Đáng chú ý, lãnh đạo BSR cho biết phương án hiện tại không phải giảm sâu tỷ lệ sở hữu của PVN xuống 49% như một số đề án trước đây, mà chỉ giảm về mức đủ để đáp ứng yêu cầu niêm yết. Trong trường hợp xuất hiện nhà đầu tư chiến lược phù hợp, doanh nghiệp sẽ tiếp tục báo cáo PVN và Bộ Tài chính để xem xét.

Việc mở rộng dư địa sở hữu ngoài không chỉ giải bài toán kỹ thuật cho niêm yết, mà còn có thể tạo cơ hội thu hút các đối tác chiến lược lớn trong ngành dầu khí toàn cầu, nhất là các nhà đầu tư sở hữu nguồn dầu thô quy mô lớn.

Về kế hoạch kinh doanh, BSR đặt mục tiêu doanh thu hợp nhất năm 2026 đạt hơn 154.140 tỷ đồng, tăng khoảng 7% so với năm trước. Tuy nhiên, lợi nhuận sau thuế dự kiến chỉ còn 2.162 tỷ đồng, giảm 58%. Đây là kế hoạch cho thấy sự thận trọng của doanh nghiệp trong bối cảnh crack spread biến động mạnh, chênh lệch giá dầu đầu vào - đầu ra khó dự báo và thị trường tiếp tục tiềm ẩn nhiều bất định.

Theo ban điều hành, năm 2025 crack spread bình quân đạt 9,48 USD/thùng, song mức này thấp hơn kỳ vọng do phụ phí mua dầu thô cao hơn phụ phí bán sản phẩm. Có thời điểm crack spread âm, nhưng lãnh đạo doanh nghiệp cho rằng đó là hiện tượng không bất thường trong những giai đoạn dư cung.

BSR cũng cho biết hiện chưa triển khai công cụ phòng ngừa rủi ro giá dầu (hedging) do chưa có cơ chế, quy định phù hợp. Đây là vấn đề doanh nghiệp kỳ vọng sẽ sớm được tháo gỡ để nâng năng lực quản trị rủi ro trong thời gian tới.

Dù lợi nhuận đi lùi, BSR vẫn dự kiến chi 1.500 tỷ đồng để trả cổ tức bằng tiền mặt, tương ứng tỷ lệ 3%, tức mỗi cổ phiếu nhận 300 đồng. Đồng thời, doanh nghiệp đề xuất trích 50% lợi nhuận sau thuế năm 2025, tương đương 2.604 tỷ đồng, vào Quỹ đầu tư phát triển nhằm chuẩn bị nguồn vốn chủ sở hữu cho giai đoạn đầu tư 2026-2030.

Tại đại hội, HĐQT cũng trình phương án đổi tên doanh nghiệp thành Tổng công ty Lọc hóa dầu Việt Nam. Đề xuất này được xem là bước đi mang tính thương hiệu, phù hợp hơn với chiến lược phát triển dài hạn đến năm 2030, tầm nhìn 2050, đồng thời phản ánh tham vọng mở rộng quy mô hoạt động vượt ra ngoài phạm vi một doanh nghiệp vận hành nhà máy đơn lẻ.

Cùng với tái định vị thương hiệu, đại hội cũng xem xét phương án kiện toàn nhân sự HĐQT và Ban Kiểm soát theo đề cử từ cổ đông lớn PetroVietnam. Đây là bước chuẩn bị cho giai đoạn phát triển mới, khi BSR không chỉ phải bảo đảm an ninh năng lượng trong ngắn hạn mà còn phải xử lý đồng thời ba bài toán lớn: mở rộng đầu tư, nâng cao hiệu quả vốn và hoàn thiện điều kiện niêm yết trên thị trường chứng khoán.