Tỉnh Bình Dương đang triển khai nhiều giải pháp đột phá để tăng cường xuất khẩu các sản phẩm nông lâm sang các thị trường mới và lớn, như Hàn Quốc, New Zealand, Trung Quốc, EU và Mỹ.
Đổi mới và tạo điều kiện thủ tục hành chính, kết nối doanh nghiệp và tận dụng các FTA. Ngoài ra, tỉnh cũng xây dựng chiến lược quảng bá thương hiệu và mở rộng thị trường cho nông sản, nhằm tăng trưởng kinh tế vùng nông thôn.
Các doanh nghiệp thu mua đã có cơ hội tiếp cận với các sản phẩm nông lâm chủ lực của tỉnh Bình Dương, như bưởi da xanh, dưa lưới, chuối sứ, rau an toàn, thịt heo sạch… Các sản phẩm này đều được sản xuất theo công nghệ cao, đảm bảo chất lượng và an toàn vệ sinh thực phẩm. Nhiều doanh nghiệp đã bày tỏ sự quan tâm và mong muốn hợp tác với các trang trại, hợp tác xã của tỉnh.
Xuất khẩu nông sản là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn của Việt Nam, đóng góp vào việc nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho hàng triệu nông dân và tăng cường quan hệ thương mại với các nước trên thế giới. Xuất khẩu nông sản của Việt Nam đã đạt 45,5 tỷ USD, tăng 6,9% so với năm 20211. Các sản phẩm nông lâm chủ lực của Việt Nam bao gồm cà phê, cao su, tiêu, điều, gạo, trái cây, rau quả, thủy sản…
Trong bối cảnh xuất khẩu nông sản, tỉnh Bình Dương là một trong những địa phương có tiềm năng và thành tựu nổi bật. Tỉnh này có diện tích đất canh tác khoảng 50.000 ha, chiếm 15% diện tích tự nhiên2. Nông sản của Bình Dương không chỉ cung cấp cho thị trường trong nước mà còn xuất khẩu sang nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, EU, Mỹ… Các sản phẩm xuất khẩu chủ lực của tỉnh bao gồm bưởi da xanh, dưa lưới, chuối sứ, rau an toàn…
Để thúc đẩy xuất khẩu nông sản, tỉnh Bình Dương đã triển khai nhiều biện pháp đột phá theo hướng phát triển nông nghiệp công nghệ cao, liên kết chuỗi giá trị và hội nhập quốc tế. Cụ thể:
Khuyến khích nông dân áp dụng công nghệ tiên tiến và tiêu chuẩn quốc tế như VietGap và GlobalGap, đây là những tiêu chuẩn về an toàn vệ sinh thực phẩm và bảo vệ môi trường trong quá trình sản xuất nông sản. Việc áp dụng các tiêu chuẩn này giúp nâng cao chất lượng và uy tín của các sản phẩm nông lâm của tỉnh trên thị trường trong và ngoài nước. Hiện nay, tỉnh có hơn 5.000 ha trồng trọt và hơn 69% tổng đàn gia cầm áp dụng công nghệ cao.
Đổi mới tổ chức sản xuất, khuyến khích liên kết phát triển và thu hút đầu tư, tỉnh đã hỗ trợ các hợp tác xã, trang trại và doanh nghiệp trong việc xây dựng các khu vực sản xuất theo quy hoạch và tiêu chuẩn công nghệ cao. Tỉnh cũng đã thu hút nhiều đầu tư trong và ngoài nước vào ngành nông nghiệp, như Công ty cổ phần Vinamit, Công ty TNHH MTV Thực phẩm Tân Đại Thành, Công ty TNHH MTV Nông nghiệp công nghệ cao An Thái… Tỉnh cũng đã tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tham gia các chương trình hỗ trợ kỹ thuật, tài chính và đào tạo nhân lực.
Tỉnh đã cải cách thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian và chi phí cho các hoạt động sản xuất và kinh doanh nông sản; đã xây dựng các cơ sở hạ tầng phục vụ cho ngành nông nghiệp, như đường giao thông, điện, nước, bến bãi, kho bãi, trung tâm chế biến và bảo quản…
Tỉnh Bình Dương đã tổ chức nhiều hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối cung - cầu và tiêu thụ nông sản giữa các địa phương trong và ngoài tỉnh; khuyến khích các doanh nghiệp tham gia các FTA mà Việt Nam đã ký kết, như EVFTA, CPTPP, RCEP… để mở rộng thị trường và tận dụng ưu đãi thuế quan.
Xây dựng chiến lược hỗ trợ doanh nghiệp trong việc vượt qua rào cản thương mại, quảng bá thương hiệu và mở rộng thị trường. Tỉnh đã hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc đáp ứng các yêu cầu về chất lượng, an toàn và pháp lý của các thị trường xuất khẩu. Tỉnh cũng đã tăng cường công tác quảng bá và xây dựng thương hiệu cho các sản phẩm nông lâm của tỉnh, như bưởi da xanh Bình Dương, dưa lưới Bình Dương… Tỉnh cũng đã khai thác các kênh tiếp cận khách hàng tiềm năng, như mạng xã hội, truyền thông đại chúng, triển lãm hội chợ… 
Như vậy, có thể thấy rằng tỉnh Bình Dương đã có những bước tiến vượt bậc trong việc phát triển xuất khẩu nông sản. Đây là một ngành kinh tế có vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Tuy nhiên, để duy trì và phát huy thành tựu này, tỉnh cần tiếp tục đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, liên kết toàn diện và hội nhập quốc tế. Tỉnh cũng cần chú ý đến việc bảo vệ môi trường và phát triển bền vững trong quá trình sản xuất và xuất khẩu nông sản.
Phát triển các khu vực sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, liên kết chuỗi giá trị từ khâu sản xuất đến khâu tiêu thụ. Tỉnh sẽ xây dựng các khu vực sản xuất theo quy hoạch và tiêu chuẩn công nghệ cao, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm và bảo vệ môi trường. Tỉnh sẽ tạo điều kiện cho các doanh nghiệp liên kết với các hộ, trang trại sản xuất để tạo ra nguồn nguyên liệu ổn định và chất lượng. Tỉnh sẽ cũng hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc xây dựng thương hiệu, quảng bá sản phẩm và mở rộng thị trường.
Tăng cường công tác xúc tiến thương mại, khai thác các cơ hội từ các FTA mà Việt Nam đã ký kết. Tỉnh sẽ tổ chức các hoạt động như triển lãm, hội chợ, giao dịch trực tuyến, đàm phán song phương… để giới thiệu và kết nối các sản phẩm nông lâm của tỉnh với các đối tác trong và ngoài nước. Tỉnh sẽ hướng dẫn và hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật, pháp lý và thủ tục hải quan của các thị trường xuất khẩu.
Nâng cao năng lực quản lý, điều hành và giám sát của các cơ quan chức năng. Tỉnh sẽ cải cách thủ tục hành chính, tăng cường công khai, minh bạch và tiện lợi cho các hoạt động sản xuất và kinh doanh nông sản. Tỉnh sẽ tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát và xử lý các vi phạm về chất lượng, an toàn và bảo vệ môi trường trong ngành nông nghiệp. Tỉnh sẽ tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng và nâng cao năng lực cho các cán bộ, nhân viên và người lao động trong ngành nông nghiệp.
Với những mục tiêu và giải pháp trên, tỉnh Bình Dương hy vọng sẽ tạo ra một bước nhảy vọt trong việc phát triển xuất khẩu nông sản trong thời gian tới. Đây là một ngành kinh tế có vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, góp phần vào việc nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho hàng triệu nông dân và tăng cường quan hệ thương mại với các nước trên thế giới.
TS Trần Minh Hải, Phó Hiệu trưởng trường Chính sách công và Phát triển nông thôn, cho biết để xuất khẩu nông sản thành công, Bình Dương cần xây dựng một hệ thống quản lý chất lượng nông sản từ khâu sản xuất đến khâu tiêu thụ. Đồng thời, Bình Dương cần tăng cường hợp tác với các tổ chức quốc tế, các cơ quan kiểm định và chứng nhận để đảm bảo nông sản đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật và an toàn của các thị trường xuất khẩu.
Theo TS Hải, Bình Dương cũng cần phát triển các sản phẩm nông lâm có giá trị gia tăng cao, qua chế biến sâu và đóng gói bắt mắt. Điều này sẽ giúp nâng cao giá trị xuất khẩu, tạo ra lợi nhuận cao cho các doanh nghiệp và nông dân. Bình Dương cũng cần đầu tư vào công nghệ thông tin để tạo ra các ứng dụng hỗ trợ cho việc quản lý, theo dõi và truy xuất nguồn gốc của nông sản.
Ngoài ra, Bình Dương cũng cần phát huy vai trò của các tổ chức xã hội, như Hội Nông dân, Hội Phụ nữ, Hội Thanh niên… trong việc hỗ trợ các hộ, trang trại và hợp tác xã sản xuất nông nghiệp. Các tổ chức xã hội có thể giúp các đối tượng sản xuất tiếp cận với các nguồn vốn, kỹ thuật, thông tin và thị trường. Các tổ chức xã hội cũng có thể giúp các đối tượng sản xuất giải quyết các vấn đề phát sinh trong quá trình sản xuất và kinh doanh.
Cuối cùng, Bình Dương cũng cần phối hợp với các tỉnh lân cận để tạo ra một khu vực liên kết sản xuất và tiêu thụ nông sản. Điều này sẽ giúp tận dụng được nguồn lực và lợi thế của từng địa phương, tạo ra sức mạnh chung trong việc phát triển xuất khẩu nông sản.
Với những giải pháp toàn diện và đồng bộ trên, Bình Dương hy vọng sẽ khắc phục được những hạn chế và thách thức trong xuất khẩu nông sản. Đây là một ngành kinh tế có vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, góp phần vào việc nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho hàng triệu nông dân và tăng cường quan hệ thương mại với các nước trên thế giới.
Hoàng Thu
