 |
| Ông Marc Benioff - CEO Salesforce: "AI đang đảm nhận thay con người đến 50% công việc" |
Trong một cuộc phỏng vấn trên chương trình The Circuit with Emily Chang, ông Marc Benioff - CEO Salesforce không ngần ngại khẳng định, AI đang đảm nhận từ 30 - 50% khối lượng công việc tại tập đoàn công nghệ trị giá hàng chục tỷ USD này. Tác động lớn nhất diễn ra ở hai mảng là kỹ thuật phần mềm và dịch vụ khách hàng.
Salesforce từng đi đầu trong cuộc cách mạng phần mềm CRM qua Internet, nay tiếp tục chuyển mình sang mô hình "AI-first". Theo ông Benioff, doanh nghiệp đang triển khai hệ thống Agentforce, một nền tảng AI có khả năng xử lý tới 100 tác vụ ngành nghề khác nhau mà không cần con người giám sát. Agentforce hiện đã đạt độ chính xác lên tới 93%, đang được hơn 5.000 khách hàng sử dụng, bao gồm cả những tập đoàn dữ liệu khổng lồ như Walt Disney.
Sự phát triển nhanh chóng của AI không chỉ khiến Salesforce cắt giảm hơn 1.000 nhân sự trong năm 2025, mà còn giúp công ty quyết định ngừng tuyển thêm kỹ sư phần mềm trong năm nay vì năng suất đã tăng hơn 30%. "Chúng tôi không chỉ cải thiện vận hành nội bộ, mà còn đang bán chính năng lực AI này cho đối tác", ông nói thêm.
Ông Benioff gọi đây là "cuộc cách mạng lao động kỹ thuật số", nơi AI không còn là công cụ, mà trở thành một phần chính thức trong lực lượng lao động. Theo ông, thế giới có thể đang bước vào thời kỳ triển khai "lực lượng kỹ thuật số" trị giá 3–12 nghìn tỷ USD, từ AI agent cho đến robot.
Cảnh báo từ ông Benioff không phải trường hợp cá biệt. Theo khảo sát của PwC, có tới 41% doanh nghiệp trên toàn cầu thừa nhận có kế hoạch cắt giảm nhân sự do AI trong vòng 5 năm tới. Đặc biệt, những công việc lặp đi lặp lại, dễ bị thay thế như thư ký, kế toán nhập liệu, nhân viên hành chính... đang đối mặt với rủi ro rất cao.
Ông Dario Amodei - CEO Anthropic - công ty đứng sau Claude AI cảnh báo: "AI có thể len lỏi vào tầng quản lý trung gian, xóa sổ gần 50% công việc văn phòng cấp đầu vào trong vòng 5 năm tới". Ông cũng cho biết, Claude đã có thể tự vận hành một cửa hàng, xử lý tồn kho, định giá, tiếp khách hàng, dù còn sai sót nhưng tiềm năng là không thể phủ nhận.
Tại Mỹ, chỉ riêng tháng 5/2025, có gần 4.000 người mất việc vì lý do liên quan đến AI, chiếm khoảng 5% tổng số sa thải, theo báo cáo của Challenger, Gray & Christmas. Các công ty lớn như HSBC hay Klarna cũng đang chạy đua tự động hóa để tiết kiệm chi phí hàng trăm triệu USD mỗi năm.
Ông Marc Benioff thẳng thắn: “Chúng ta phải làm quen với thực tế rằng AI đang làm những gì mà trước đây chúng ta từng làm. Điều đó đồng nghĩa, nếu không chuyển sang những công việc có giá trị cao hơn, chúng ta sẽ bị bỏ lại phía sau".
Trái lại, nhiều chuyên gia như CEO Nvidi Jensen Huang lại tin rằng, AI sẽ tạo nhiều công việc mới hơn là lấy mất, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ và STEM. Nhà khoa học Geoffrey Hinton từng dự báo AI sẽ thay thế nhiều công việc trí óc, đồng thời khuyên người lao động nên chuyển sang kỹ năng phức tạp và sáng tạo cao.
Dẫu vậy, về lâu dài, sự thay thế AI không chỉ là mất việc đơn thuần, mà có thể dẫn đến hiện tượng “deskilling”, tức con người mất dần kỹ năng do phụ thuộc AI xử lý hết các nhiệm vụ thông tin và ra quyết định lặp lại. Ông Arthur Mensch - CEO Mistral AI cảnh báo điều này có thể khiến con người mất dần sự sáng tạo, tư duy phê phán và năng lực trí tuệ cao cấp.
Tuy thế, như đã từng xảy ra với Cách mạng Công nghiệp, công nghệ mới có thể tạo ra ngành nghề mới, nâng cao năng suất và hình thành nhu cầu lao động mới: Chăm sóc sức khỏe, kỹ thuật robot, AI ethics, data science… PwC và nhiều nghiên cứu học thuật đều cho rằng AI là “công nghệ nền tảng toàn cầu”, nhưng hiệu quả cuối cùng phụ thuộc khá nhiều vào khả năng thích ứng của người lao động và chính sách quốc gia .
Công nghệ AI hiện vẫn ở giai đoạn "AI hẹp", tức chỉ giỏi trong các nhiệm vụ cụ thể chứ chưa thể thay con người trong việc ra quyết định phức tạp. Tuy nhiên, với tốc độ phát triển hiện nay, nhiều chuyên gia cảnh báo thời điểm AI tổng quát (AGI) xuất hiện có thể chỉ còn là vấn đề vài năm.
