Vào ngày 26/8/2024, Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) đã công bố báo cáo về tình hình an ninh mạng trong nửa đầu năm 2024, hé lộ những diễn biến đáng lo ngại về bảo mật thông tin và an toàn mạng tại Việt Nam.
Báo cáo này, được Viettel Cyber Security (VCS) xây dựng dựa trên dữ liệu từ Hệ thống Tri thức An ninh mạng Viettel (Viettel Threat Intelligence), cho thấy sự gia tăng mạnh mẽ của các mối đe dọa an ninh mạng trong giai đoạn đầu năm. Đáng chú ý, số lượng thông tin cá nhân bị đánh cắp đã tăng tới 50% so với cùng kỳ năm trước. Cùng với đó, số lượng các trang web giả mạo nhằm mạo danh các tổ chức, doanh nghiệp cũng tăng gấp 4 lần so với cùng kỳ, gây ra sự gia tăng đáng kể trong các vụ lừa đảo và gian lận tài chính.
Tình trạng lộ lọt dữ liệu cũng là một vấn đề nổi bật. Trong số 46 vụ rò rỉ dữ liệu được ghi nhận, thông tin bị rò rỉ chủ yếu là dữ liệu khách hàng và giao dịch của các doanh nghiệp trong lĩnh vực bán lẻ, tiếp đó là thông tin eKYC và dữ liệu từ các trường đại học và tổ chức giáo dục.
Về các lỗ hổng bảo mật, báo cáo của Viettel ghi nhận có khoảng 17.000 lỗ hổng mới xuất hiện trong nửa đầu năm 2024, với hơn một nửa trong số đó được đánh giá là nghiêm trọng theo Hệ thống chấm điểm lỗ hổng bảo mật phổ biến (CVSS). Đáng lo ngại, 71 lỗ hổng trong số này có thể tác động trực tiếp đến các doanh nghiệp tại Việt Nam, bao gồm những lỗ hổng nguy hiểm trong các giải pháp mạng nội bộ Ivanti Connect Secure và hệ thống tường lửa PaloAlto Networks PAN-OS.
Tấn công mã hóa dữ liệu (ransomware) tiếp tục là mối đe dọa lớn khi trong 6 tháng đầu năm, lượng dữ liệu bị mã hóa bởi các cuộc tấn công này đã lên tới 3 Terabyte, gây thiệt hại ước tính hơn 10 triệu USD. Một ví dụ tiêu biểu là vụ tấn công của nhóm Lockbit vào một công ty tài chính vào tháng 3/2024, khiến dịch vụ của công ty này bị gián đoạn trong một thời gian dài. Thêm vào đó, 56 tổ chức trong các lĩnh vực như tài chính, dịch vụ công, công nghệ thông tin và sản xuất cũng đã trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công ransomware, dù chưa bị mã hóa dữ liệu.
Số lượng các cuộc tấn công từ chối dịch vụ (DDoS) cũng tăng lên đáng kể với gần nửa triệu vụ được ghi nhận, tăng 16% so với cùng kỳ năm 2023. Đặc biệt, các cuộc tấn công với cường độ thấp hơn 1Gbps đã tăng gấp 3 lần, phần lớn do các phương thức tấn công mới nhằm vượt qua hệ thống bảo vệ bằng cách sử dụng lưu lượng nhỏ.
Trước tình hình này, Viettel Cyber Security khuyến nghị các doanh nghiệp và tổ chức cần khẩn trương rà soát và củng cố hệ thống bảo mật của mình. Điều này bao gồm việc đảm bảo các dữ liệu dự phòng được tách biệt hoàn toàn về mặt vật lý và logic với hệ thống chính, kiểm soát chặt chẽ quyền truy cập và quản trị, triển khai các cơ chế xác thực đa yếu tố cho các tài khoản và hệ thống quan trọng, đồng thời cập nhật thường xuyên các bản vá bảo mật.
Trong bối cảnh các mối đe dọa an ninh mạng ngày càng phức tạp, việc chủ động nắm bắt thông tin và phản ứng kịp thời là yếu tố sống còn để bảo vệ an toàn thông tin. Viettel Threat Intelligence cam kết cung cấp những tri thức và thông tin về các mối nguy hiểm này, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển các chiến lược phòng ngừa hiệu quả và xử lý các rủi ro tiềm ẩn trước khi chúng gây ra thiệt hại.
Ngoài báo cáo từ Viettel, theo báo cáo An toàn thông tin khác do Trung tâm An toàn thông tin của VNPT, trong 6 tháng đầu năm 2024, Việt Nam hiện đang là một trong 10 quốc gia bị tấn công mã độc tống tiền (ransomware) nhiều nhất thế giới.
Đặc biệt, ransomware tăng đột biến so với năm 2023. Tỉ lệ doanh nghiệp, tổ chức bị tấn công ransomware năm 2023 là 66%, nhưng chỉ tính riêng nửa đầu năm 2024 tỉ lệ bị tấn công đã tăng lên 59% các cuộc tấn công vào hệ thống thông tin.
Bên cạnh đó, số lượng lỗ hổng mới trong năm 2024 tăng 64,33% so với cùng kỳ năm 2023, trong đó lỗ hổng có mức độ nghiêm trọng cũng tăng cao. Các sự cố lộ lọt dữ liệu có chiều hướng gia tăng khi tin tặc bắt đầu nhắm vào các hệ thống, hạ tầng của các tổ chức, doanh nghiệp vừa nhỏ, các hành vi buôn bán chia sẻ dữ liệu lộ lọt đã gia tăng 22,22%.
Theo các chuyên gia, mã độc có thể đã được tin tặc cài cắm vào hệ thống trong một thời gian dài, tin tặc chỉ chờ thời cơ thích hợp để tiến hành mã hóa dữ liệu và tống tiền nạn nhân. Hậu quả để lại không chỉ gây tổn thất về mặt tài sản mà còn làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín của các tổ chức, doanh nghiệp.
Ông Lê Xuân Sơn - Phó Tổng Giám đốc VNPT-IT nhận định, năm 2024 là một năm nhiều thử thách đối với ngành an toàn thông tin. Khi sự phụ thuộc vào công nghệ ngày càng cao, các tổ chức, doanh nghiệp dễ trở thành nạn nhân của các cuộc tấn công mạng, đặc biệt là các cuộc tấn công ransomware.
Mai Anh
