VCCI đề xuất lùi thời điểm xuất hóa đơn điện tử với đơn hàng thương mại điện tử

Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) vừa có văn bản góp ý đối với dự thảo Thông tư quy định về hóa đơn điện tử và chứng từ điện tử, trong đó đề xuất điều chỉnh nhiều nội dung liên quan đến hoạt động thương mại điện tử nhằm phù hợp hơn với thực tiễn vận hành của các nền tảng số.

Một trong những nội dung đáng chú ý là kiến nghị thay đổi thời điểm lập hóa đơn điện tử đối với giao dịch thương mại điện tử – lĩnh vực có đặc thù khác biệt đáng kể so với hoạt động mua bán truyền thống.

Theo quy định hiện hành, thời điểm lập hóa đơn đối với hoạt động bán hàng hóa được xác định là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phụ thuộc vào việc thanh toán đã hoàn tất hay chưa.

Đối với hàng hóa xuất khẩu, thời điểm lập hóa đơn điện tử được người bán tự xác định nhưng chậm nhất không quá ngày làm việc tiếp theo kể từ thời điểm hàng hóa được thông quan theo quy định của pháp luật hải quan.

Tuy nhiên, theo VCCI, cơ chế này chưa phản ánh đầy đủ đặc thù của thương mại điện tử, nơi khoảng thời gian giữa giao hàng và hoàn tất giao dịch thường kéo dài thêm từ 7-15 ngày do người mua được quyền đổi trả hàng theo chính sách của từng sàn.

“Trong khoảng thời gian này, người mua có thể thực hiện việc trả lại hàng, dẫn đến việc phát sinh nhu cầu điều chỉnh hoặc hủy hóa đơn điện tử tương đối thường xuyên”, VCCI nêu trong văn bản góp ý.

Theo cộng đồng doanh nghiệp, việc phải lập hóa đơn ngay khi giao hàng khiến các đơn vị kinh doanh phát sinh thêm nhiều thủ tục xử lý khi khách hoàn trả sản phẩm hoặc thay đổi giao dịch. Điều này không chỉ làm gia tăng chi phí vận hành mà còn tạo áp lực hành chính cho cả doanh nghiệp và cơ quan thuế.

Từ thực tế đó, VCCI đề xuất cơ quan soạn thảo xem xét điều chỉnh theo hướng thời điểm lập hóa đơn điện tử đối với giao dịch trên sàn thương mại điện tử sẽ được tính từ khi kết thúc thời hạn cho phép trả lại hàng, thay vì ngay tại thời điểm giao hàng như quy định hiện hành.

Theo VCCI, cách tiếp cận này sẽ giúp hạn chế tình trạng phải điều chỉnh hoặc hủy hóa đơn sau phát hành, đồng thời bảo đảm tính chính xác của dữ liệu hóa đơn điện tử.

Ngoài ra, tổ chức này cũng kiến nghị bổ sung quy định cho phép điều chỉnh giảm giá trị hóa đơn trong trường hợp hàng hóa bị trả lại trong thời gian đổi trả do sàn thương mại điện tử quy định, nhằm tạo hành lang pháp lý rõ ràng hơn cho các giao dịch trực tuyến.

Liên quan tới quy định về ủy nhiệm lập hóa đơn điện tử, dự thảo hiện yêu cầu trong trường hợp hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh ủy nhiệm cho sàn thương mại điện tử lập hóa đơn, nền tảng này phải thực hiện thủ tục thông báo với cơ quan thuế cho từng trường hợp phát sinh.

VCCI cho rằng quy định này có thể phù hợp với các trường hợp riêng lẻ, song sẽ tạo áp lực thủ tục rất lớn khi áp dụng đối với các sàn thương mại điện tử có hàng trăm nghìn người bán và dữ liệu ủy nhiệm thay đổi liên tục.

Trong khi đó, các giao dịch giữa người bán và sàn phần lớn được thực hiện trực tuyến, dữ liệu được lưu trữ đầy đủ và có khả năng truy xuất, kiểm tra khi cần thiết.

Do đó, VCCI đề xuất cho phép các sàn thương mại điện tử thực hiện báo cáo tổng hợp định kỳ theo tháng hoặc quý đối với các thay đổi liên quan đến hoạt động ủy nhiệm lập hóa đơn, thay vì phải thông báo riêng lẻ từng trường hợp.

Theo đánh giá của cộng đồng doanh nghiệp, giải pháp này vừa giúp bảo đảm tính minh bạch trong quản lý thuế, vừa góp phần giảm đáng kể gánh nặng thủ tục hành chính và chi phí tuân thủ trong bối cảnh thương mại điện tử tiếp tục tăng trưởng mạnh.