Thái Nguyên: OCOP - Đòn bẩy nâng tầm nông sản, giữ gìn bản sắc

Chương trình "Mỗi xã một sản phẩm" (OCOP) tại Thái Nguyên, đặc biệt là ở 37 xã, phường phía Bắc của tỉnh, đang từng bước khẳng định vai trò là đòn bẩy quan trọng, thúc đẩy sự phát triển kinh tế nông thôn một cách bền vững. Từ những sản phẩm nông nghiệp đơn thuần, OCOP đã biến chúng thành những thương hiệu có giá trị, góp phần thay đổi diện mạo nông thôn và cải thiện đời sống người dân.

Hiện nay, các xã phía Bắc của tỉnh Thái Nguyên đã có 245 sản phẩm OCOP, bao gồm 4 sản phẩm đạt chuẩn 5 sao, 21 sản phẩm 4 sao và 220 sản phẩm 3 sao. Con số ấn tượng này cho thấy sự nỗ lực không ngừng của cả chính quyền và người dân trong việc xây dựng và phát triển sản phẩm đặc trưng.

Thái Nguyên OCOP - Đòn bẩy nâng tầm nông sản, giữ gìn bản sắc.

Chương trình OCOP đã mang đến một sự thay đổi lớn trong tư duy sản xuất. Thay vì sản xuất nhỏ lẻ, tự phát, người dân và các hợp tác xã đã chuyển sang sản xuất theo hướng liên kết chuỗi giá trị, có truy xuất nguồn gốc rõ ràng, đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng cao. Câu chuyện của Hợp tác xã (HTX) Tài Hoan, xã Côn Minh, là một minh chứng cụ thể. Giám đốc HTX, chị Nguyễn Thị Hoan, chia sẻ: "Trước đây, sản phẩm miến dong của chúng tôi chỉ được biết đến ở quy mô nhỏ, chưa có thương hiệu. Nhưng nhờ OCOP, sản phẩm đã được chuẩn hóa về chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm, bao bì, nhãn mác. Giờ đây, chúng tôi tự hào có sản phẩm miến dong đạt OCOP 5 sao và đã xuất khẩu được."

Sự chuẩn hóa này đã trực tiếp nâng cao giá trị gia tăng cho các sản phẩm nông nghiệp. Thông qua việc áp dụng các tiêu chuẩn tiên tiến, cải tiến mẫu mã và xây dựng thương hiệu, các sản phẩm OCOP đã dễ dàng tiếp cận các thị trường khó tính hơn, với mức giá cạnh tranh và ổn định. Điều này không chỉ tăng thu nhập cho người dân mà còn góp phần quan trọng vào công cuộc giảm nghèo bền vững.

Một trong những thành công nổi bật của chương trình OCOP tại Thái Nguyên là việc gắn kết sản phẩm với các giá trị văn hóa truyền thống và du lịch. Nhiều sản phẩm OCOP ở đây mang trong mình câu chuyện của các làng nghề thủ công, các kỹ năng sản xuất truyền thống của cộng đồng dân tộc thiểu số, tạo nên sức hấp dẫn đặc biệt.

Hợp tác xã Yến Dương ở xã Thượng Minh là một ví dụ điển hình cho mô hình phát triển sản phẩm OCOP gắn với du lịch cộng đồng. Giám đốc HTX, chị Ma Thị Ninh, cho biết các sản phẩm của HTX như bí xanh thơm, miến dong, gạo nếp Tài... không chỉ đạt chuẩn OCOP 4 sao mà còn được lồng ghép vào các hoạt động du lịch trải nghiệm tại địa phương.

"Chúng tôi phát triển các sản phẩm OCOP gắn liền với các làng nghề truyền thống, văn hóa, tạo nên sức hấp dẫn đặc biệt cho du khách. Điều này không chỉ quảng bá sản phẩm mà còn giới thiệu hình ảnh của địa phương đến với du khách", chị Ninh chia sẻ.

Mỗi sản phẩm OCOP tại các xã phía Bắc Thái Nguyên đều là một câu chuyện riêng, là sự kết tinh của tri thức bản địa được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Chương trình OCOP đã giúp nhận diện, bảo tồn và phát huy những giá trị quý báu này. Các sản phẩm thủ công mỹ nghệ, các món ăn truyền thống không chỉ được khôi phục, nâng tầm chất lượng mà còn được giới thiệu rộng rãi, góp phần làm phong phú thêm đời sống văn hóa tinh thần của người dân.

Chương trình OCOP ở Thái Nguyên đang đi đúng hướng khi không chỉ tập trung vào phát triển kinh tế mà còn chú trọng củng cố các mô hình kinh tế tập thể, tạo ra môi trường làm việc hợp tác, chia sẻ và hỗ trợ lẫn nhau.