Petrolimex có động thái mới để kịp đáp ứng điều kiện công ty đại chúng

Petrolimex là nhà bán lẻ xăng dầu có thị phần lớn nhất cả nước, với hơn 50%.

Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex, Mã chứng khoán: PLX) vừa ban hành Nghị quyết số 189 thông qua việc điều chỉnh phương án bán cổ phiếu quỹ.

Theo phương án mới, Petrolimex sẽ đăng ký bán 23,2 triệu cổ phiếu quỹ nhằm đáp ứng điều kiện đối với công ty đại chúng theo quy định pháp luật, đồng thời củng cố năng lực tài chính và chủ động cân đối nguồn vốn dài hạn.

Đáng chú ý, thời gian thực hiện giao dịch được điều chỉnh. Petrolimex dự kiến hoàn tất việc bán số cổ phiếu trên trong tối đa 30 ngày kể từ thời điểm được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước chấp thuận. Giao dịch sẽ được thực hiện theo phương thức khớp lệnh trên hệ thống giao dịch cổ phiếu của HoSE.

Về giá bán, mức giá đặt bán tối thiểu không thấp hơn giá trị cổ phần của Petrolimex được xác định theo Văn bản số 887 và Chứng thư thẩm định giá số 111 ngày 9/6/2026 do Công ty TNHH Kiểm toán CPA Việt Nam phát hành.

Số lượng cổ phiếu được đặt bán mỗi ngày sẽ tuân thủ khoản 3 Điều 8 Thông tư 120/2020/TT-BTC cùng các quy định pháp luật và quy chế giao dịch chứng khoán niêm yết hiện hành.

Khác với Nghị quyết cũ, phần xác định mức giá bán đã không còn nội dung “đảm bảo Giá đặt bán ≥ Giá tham chiếu - (Giá tham chiếu x 50% Biên độ dao động giá cổ phiếu)”.

Trên thị trường chứng khoán, cổ phiếu PLX hiện đang giao dịch ở mức giá 37.500 đồng/cổ phiếu. Tạm tính theo thị giá, giá trị của lượng cổ phiếu quỹ mà Petrolimex định bán ra thị trường ước tính khoảng hơn 873 tỷ đồng.

Động thái bán cổ phiếu quỹ diễn ra trong bối cảnh Petrolimex cần khắc phục tình trạng chưa đáp ứng điều kiện của một công ty đại chúng.

Theo danh sách cổ đông chốt quyền tham dự Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026 tại ngày đăng ký cuối cùng 25/3 do Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSD) lập, Petrolimex có tổng cộng 43.266 cổ đông.

Trong đó, có tới 43.264 cổ đông không phải cổ đông lớn nắm giữ cổ phiếu có quyền biểu quyết, tương ứng tỷ lệ 9,419%. Mức này thấp hơn ngưỡng tối thiểu 10% theo quy định của Luật Chứng khoán, dẫn đến việc doanh nghiệp không còn đáp ứng tiêu chí công ty đại chúng.

Theo quy định tại khoản 2 Điều 38 Luật Chứng khoán (được sửa đổi, bổ sung), trong vòng một năm kể từ thời điểm không còn đáp ứng điều kiện, nếu doanh nghiệp vẫn chưa khắc phục, phải thực hiện thủ tục hủy tư cách công ty đại chúng và báo cáo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Hai tháng sau khi công bố không đáp ứng điều kiện đại chúng, Petrolimex đã thông qua chủ trương bán hết 23,28 triệu cổ phiếu quỹ để giải quyết tình trạng này, giúp nâng tỷ lệ sở hữu của nhóm cổ đông nhỏ lẻ lên trên 10%.

Theo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), trên thị trường hiện có khoảng 789 công ty đại chúng có nguồn gốc từ doanh nghiệp Nhà nước, trong đó không ít doanh nghiệp đang không đáp ứng điều kiện để được xác định là công ty đại chúng. Trong đó, 67 công ty không đáp ứng điều kiện cơ cấu cổ đông (tỷ lệ Free-float thấp), 53 công ty không đáp ứng điều kiện, 41 công ty chưa thực hiện niêm yết hoặc đăng ký giao dịch.

Để giải quyết vấn đề tỷ lệ free-float quá thấp do nhiều doanh nghiệp có cổ đông lớn hoặc Nhà nước nắm giữ tới 90-99% vốn điều lệ, Uỷ ban Chứng khoán đưa ra hai nhóm giải pháp.

Thứ nhất, cổ đông lớn, đặc biệt là cổ đông Nhà nước, thực hiện chuyển nhượng bớt phần vốn sở hữu thông qua đấu giá công khai hoặc giao dịch trên thị trường chứng khoán.

Thứ hai, doanh nghiệp có thể phát hành thêm cổ phiếu nhằm tăng vốn và qua đó pha loãng tỷ lệ sở hữu của các cổ đông lớn hiện hữu.

Về tình hình kinh doanh, doanh thu thuần 6 tháng đầu năm của Petrolimex đạt 234.977 tỷ đồng, tăng 63% so với cùng kỳ năm trước. Riêng quý II, doanh thu đạt 136.253 tỷ đồng, tăng 78% và là mức cao nhất theo quý trong lịch sử hoạt động của doanh nghiệp.

Bình quân mỗi ngày, hệ thống bán lẻ và phân phối của Petrolimex mang về hơn 1.300 tỷ đồng doanh thu.

Với quy mô này, Petrolimex vượt Vingroup (222.500 tỷ đồng) và bỏ xa nhiều doanh nghiệp lớn như PV Oil, Vinhomes, Hòa Phát, Lọc hóa dầu Bình Sơn, Thế Giới Di Động, PV GAS, Vietnam Airlines hay Masan Group về doanh thu trong nửa đầu năm.

Nhờ kiểm soát tốt chi phí và quản trị hàng tồn kho, Petrolimex vẫn ghi nhận lợi nhuận sau thuế hợp nhất 2.382 tỷ đồng trong 6 tháng, tăng 46% so với cùng kỳ.

Theo Petrolimex, kết quả tích cực đến từ sản lượng kinh doanh xăng dầu tại công ty mẹ tăng 12%, công tác điều hành nguồn hàng và quản trị rủi ro giá dầu hiệu quả, cùng với việc hoàn nhập dự phòng giảm giá hàng tồn kho.

Bên cạnh đó, các công ty con tiếp tục đóng góp lớn vào kết quả hợp nhất. Trong đó, CTCP Nhiên liệu bay Petrolimex lãi 352 tỷ đồng, tăng 2,5 lần; Tổng công ty Hóa dầu Petrolimex lãi 237 tỷ đồng, tăng gấp 3 lần. Các đơn vị như Petrolimex Singapore, Petrolimex Lào, Castrol BP Petco và Gas Petrolimex cũng ghi nhận kết quả kinh doanh khả quan.