Chủ nhật 01/03/2026 16:38
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Doanh nghiệp - Doanh nhân

Những cơ hội và thách thức của ngành tre Việt Nam khi hội nhập

19/08/2022 09:53
DNHN - Dù có đến 1,6 triệu ha diện tích tre luồng, sảnphẩm ngành tre Việt Nam vẫn tỏ ra yếu thế khi cạnh tranh với các đối thủ về chất lượng, mẫu mã sản phẩm, công nghệ kém so với các quốc gia khác và giá trị xuất khẩu chỉ đạt chưa đến 400 triệu USD.

Câu chuyện về đầu ra cho cây tre được làm “nóng” tại Hội thảo “Vai trò của tre nguyên liệu đối với sự phát triển các chuỗi giá trị sản phẩm tre Việt Nam”, do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức ngày 4/8/2022.

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa.

Phát triển ngành tre theo chuỗi giá trị

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Trần Thanh Nam cho biết: Việt Nam có diện tích tre rất lớn, lên đến 1.592.205 ha, phân bố ở hầu hết các tỉnh trên cả nước, trong đó có 37/63 tỉnh có diện tích trên 10.000 ha. Tài nguyên tre Việt Nam rất phong phú và đa dạng, với hàng trăm loài, trong đó một số loài kinh tế cao như: luồng, lùng, trúc sào, lồ ô, bương, tầm vông, tre gai…

"Tổng trữ lượng tre của cả nước ước tính 6,5 tỷ cây, hàng năm khai thác 500 - 600 triệu cây (tương đương khoảng 2,5-3,0 triệu tấn), cho giá trị xuất khẩu từ 300 - 400 triệu USD/năm".

Trình bày về Dự án Phát triển bền vững và toàn diện chuỗi giá trị nghêu/tre tại Việt Nam (SCBV), TS. Phan Văn Thắng – chuyên gia của Trung tâm nghiên cứu lâm sản ngoài gỗ, cho hay dự án SCBV được triển khai từ tháng 4/2018 đến tháng 4/2023, với tài trợ chính từ EU (chiếm 70% nguồn vốn của dự án).

Kết quả thực hiện dự án, đến nay đã có trên 12.000 nông dân sản xuất quy mô nhỏ trong chuỗi tre được nâng cao năng lực để áp dụng các kỹ thuật sản xuất phù hợp và thực hiện các tiêu chuẩn bền vững (FSC).

Hiện đã có 2 chứng chỉ FSC cho cây tre được cấp cho các nhóm hộ tại Thanh Hóa và Nghệ An. Trong đó, chứng chỉ FSC cho vùng diện tích 2.400 ha cho cây luồng của 545 hộ thuộc 4 xã: Thanh Xuân, Phú Xuân, Phú Sơn, và Phú Lệ, huyện Quan Hóa,Thanh Hóa. Chứng chỉ FSC cho cây Lùng với diện tích 938 ha cho nhóm hộ gồm 212 hộ tại 2 xã Đồng Văn và Thông Thụ, huyện Quế Phong, tỉnh Nghệ An.

Dự án cũng hỗ trợ thành công 11 mô hình liên kết thí điểm trồng tre theo chuỗi giá trị. Năm 2021, các tổ nhóm sơ chế mua nguyên liệu tre luồng cho người sản xuất quy mô nhỏ trong vùng trồng Thanh Hóa và Nghệ An với giá cao hơn 40% so với việc bán cho thương lái. Điều này cũng thúc đẩy giá bán nguyên liệu luồng ở Thanh Hóa và Nghệ An được nâng cao trung bình tăng 20-30% so với các năm trước.

Tre Việt Nam mới chiếm 3% thương mại tre toàn cầu

Bà Nguyễn Thị Thanh Huyền, Điều phối viên Dự án SCBV, cho biết, tổng thương mại các sản phẩm từ tre trên toàn cầu đạt 57,86 tỷ USD năm 2021. Dự báo đến năm 2028, quy mô thị trường tre toàn cầu sẽ đạt 82,90 USD. Hiện nay, Trung Quốc là nước xuất khẩu sản phẩm từ tre lớn nhất thế giới, chiếm 67% giá trị thương mại tre toàn cầu, trong khi Việt Nam xếp thứ 6 thế giới về xuất khẩu tre nhưng mới chỉ chiếm 3% tổng giá trị thương mại tre toàn cầu.

“Đối thủ cạnh tranh mà ngành tre Việt Nam phải đối mặt chính là Trung Quốc. Hiện quốc gia này đang thống trị thị trường sản phẩm tre toàn cầu, không chỉ về sản lượng, mà còn về năng lực kỹ thuật và chất lượng. Vì vậy, để cạnh tranh được với mặt hàng tre của Trung Quốc, chất lượng các sản phẩm tre Việt Nam cần phải bằng hoặc tốt hơn hàng của Trung Quốc và giá cả phải phù hợp”, bà Huyền nhấn mạnh.

Theo ông Phạm Quốc Khánh, Trưởng Ban vận động thành lập Hiệp hội Tre Việt Nam, hiện nay thị trường xuất khẩu sản phẩm tre, chủ yếu là tre thủ công mỹ nghệ tới thị trường Nhật Bản, EU, Hoa Kỳ, nhưng chúng ta đang thiếu sản phẩm tre công nghiệp có giá trị cao.

Trong khi đó, có tới 65% nguyên liệu tre không qua chế biến và chỉ sử dụng cho mục đích có giá trị kinh tế thấp như tre xây dựng, đũa dùng một lần… Ngoài ra, hoạt động marketing của ngành tre vẫn rất kém, thiếu sự phối hợp giữa các tác nhân trong chuỗi giá trị.

Chỉ ra những khó khăn khi phát triển ngành tre, bà Nguyễn Thị Hoàng Yến, Phó cục trưởng Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn, nhấn mạnh, hiện có rất ít nguồn giống tre tốt và đang có dấu hiệu suy thoái giống tre trầm trọng. Diện tích rừng tre đang bị thu hẹp, trình độ canh tác thấp, quy mô sản xuất manh mún, nhỏ lẻ. Trong khi đó, hiện thiếu các chính sách hỗ trợ phát triển và sản xuất kinh doanh ngành tre.

Do đó, theo khuyến nghị của bà Yến, cần đa dạng các sản phẩm làm từ tre; xây dựng các vùng nguyên liệu trồng tre tập trung được cấp chứng chỉ để hướng tới xuất khẩu; thành lập các hợp tác xã, tổ hợp tác trồng tre để xây dựng chuỗi liên kết giữa người dân, hợp tác xã với các doanh nghiệp. Đối với thị trường tiêu thụ, cần tăng cường công tác xúc tiến thương mại, đàm phán mở cửa thị trường thế giới cho các sản phẩm tre; tổ chức tiếp thị, quảng bá các sản phẩm tre có khả năng thay thế sản phẩm gỗ và các vật liệu khác.

Giá trị xuất khẩu tre Việt Nam mới chỉ đạt 348 triệu USD, chưa tương xứng với tiềm năng tre Việt Nam. Hiện xuất khẩu các sản phẩm từ tre của Việt Nam mới chỉ chiếm 3% trong tổng thương mại tre toàn cầu. Với diện tích tre của Việt Nam đứng thứ 4 thế giới, chúng ta hoàn toàn có thể đạt ra mục tiêu chiếm được 10% thương mại tre toàn cầu trong 10 năm tới.

Để ngành tre phát triển nhanh hơn nữa, cần thiết lập Trung tâm nghiên cứu và bảo tồn tre, phát triển giống tre có giá trị kinh tế cao, tạo khu vườn ươm lớn để trồng với diện tích lớn; đào tạo và hỗ trợ kỹ thuật cho người trồng theo mô hình quản lý bền vững có chứng chỉ FSC...

Đề nghị Nhà nước có chính sách hỗ trợ cho nông dân và các doanh nghiệp được ưu tiên tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi từ ngân hàng và các tổ chức tín dụng, với lãi suất ưu đãi hơn nữa. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cần chủ trì để ban hành các chính sách riêng biệt cho ngành tre. Kiến nghị Bộ Nội vụ hỗ trợ để thành lập Hiệp hội Tre Việt Nam sớm để xây dựng chiến lược phát triển ngành tre.

Hiện hoạt động liên kết giữa doanh nghiệp và nông dân trồng tre gặp nhiều khó khăn, nông dân khó giữ cam kết về sản lượng, thời gian giao nguyên liệu, chất lượng sản phẩm. Trong khi, công ty rất khó ràng buộc trách nhiệm của nông dân, và phải chịu mọi rủi ro. Đa số trưởng nhóm trồng tre là những người trong tổ nhóm được suy tôn lên, là người lao động trực tiếp, thiếu kỹ năng quản lý nhóm.

Do đó, đề nghị các cấp chính quyền quan tâm đào tạo kỹ năng xây dựng và quản lý cho các trưởng nhóm, mở các khóa đào tạo kỹ thuật thường kỳ cho nông dân trồng tre. Mong Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có chính sách hỗ trợ nông dân trồng tre; có cơ chế rõ ràng để ràng buộc trách nhiệm, gắn liền với quyền lợi của nông dân khi tham gia vào liên kết với doanh nghiệp.

PV

Bài liên quan
Tin bài khác
Từ vườn mãng cầu đến nghị trường: Khát vọng nữ doanh nhân và giấc mơ chính sách

Từ vườn mãng cầu đến nghị trường: Khát vọng nữ doanh nhân và giấc mơ chính sách

Dưới vùng đất chuyên canh mãng cầu của xã Thới Hưng, huyện Cờ Đỏ (nay là xã Thới Hưng, thành phố Cần Thơ) – nơi những mùa trái chín từng phụ thuộc hoàn toàn vào thương lái – có một người phụ nữ lặng lẽ chọn cho mình con đường khác. Không chỉ làm kinh doanh, bà muốn thay đổi cách người ta nhìn về nông sản quê nhà. Và hôm nay, khi chuẩn bị ứng cử đại biểu Quốc hội, cái tên Nguyễn Kim Nhiên không còn gắn đơn thuần với một thương hiệu trà, mà gắn với khát vọng đại diện tiếng nói của nông dân và doanh nghiệp nhỏ.
Nữ doanh nhân Võ Thị Thơ: Từ người làm dịch vụ đến khát vọng đưa văn hóa ẩm thực vào nghị trường

Nữ doanh nhân Võ Thị Thơ: Từ người làm dịch vụ đến khát vọng đưa văn hóa ẩm thực vào nghị trường

Từ một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nhà hàng – dịch vụ ăn uống, bà Võ Thị Thơ không chỉ nhìn thấy câu chuyện kinh doanh, mà còn nhìn thấy sinh kế của người lao động và những chuyển động rất cụ thể của đời sống dân sinh. Bước ngoặt từ đại dịch Covid-19 không chỉ thay đổi hướng đi doanh nghiệp của bà, mà còn mở ra hành trình gìn giữ và phát triển bánh dân gian – một phần văn hóa ẩm thực địa phương.
F&N Ventures đề nghị chi 98 tỷ đồng mua nhà máy NGK Nhơn Trạch 3 của Chương Dương

F&N Ventures đề nghị chi 98 tỷ đồng mua nhà máy NGK Nhơn Trạch 3 của Chương Dương

Công ty Cổ phần Nước giải khát Chương Dương vừa bổ sung tài liệu cho cuộc họp Đại hội đồng cổ đông bất thường dự kiến tổ chức vào cuối tháng 2, trong đó đáng chú ý là đề xuất chuyển nhượng dự án nhà máy nước giải khát Nhơn Trạch 3. Doanh nghiệp cho biết đã nhận được bản chào mua chính thức từ F&N Ventures Pte. Ltd..
Siết tiêu chuẩn công ty đại chúng, nhiều doanh nghiệp Nhà nước đối mặt nguy cơ hủy niêm yết

Siết tiêu chuẩn công ty đại chúng, nhiều doanh nghiệp Nhà nước đối mặt nguy cơ hủy niêm yết

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa ban hành công văn yêu cầu rà soát tư cách công ty đại chúng đối với các doanh nghiệp Nhà nước (DNNN) và công ty con đang niêm yết hoặc đăng ký giao dịch trên thị trường chứng khoán.
Masterise giảm vốn mạnh, tái cấu trúc cho dự án sân bay Gia Bình

Masterise giảm vốn mạnh, tái cấu trúc cho dự án sân bay Gia Bình

Dữ liệu từ Phòng Đăng ký kinh doanh Hà Nội cho thấy Công ty CP Tập đoàn Masterise vừa điều chỉnh giảm mạnh vốn điều lệ, từ hơn 35.227 tỷ đồng xuống còn gần 2.978 tỷ đồng, tương đương mức giảm khoảng 92%.
Viettel High Tech đặt mục tiêu doanh thu trên 10.000 tỷ đồng

Viettel High Tech đặt mục tiêu doanh thu trên 10.000 tỷ đồng

Ngày 26/2, Thượng tướng Phạm Hoài Nam – Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng – đã đến thăm và làm việc tại Tổng công ty Công nghiệp Công nghệ cao Viettel (Viettel High Tech), thuộc Tập đoàn Công nghiệp – Viễn thông Quân đội (Viettel).
Hà Nội ra mắt Công ty Cổ phần Trung tâm Đổi mới Sáng tạo: Thí điểm mô hình “Nhà nước định hướng – doanh nghiệp vận hành”

Hà Nội ra mắt Công ty Cổ phần Trung tâm Đổi mới Sáng tạo: Thí điểm mô hình “Nhà nước định hướng – doanh nghiệp vận hành”

Chiều 26/2, Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội tổ chức lễ công bố thành lập Công ty Cổ phần Trung tâm Đổi mới Sáng tạo Hà Nội và gặp mặt các đối tác công – tư, quỹ đầu tư mạo hiểm. Sự kiện đánh dấu bước đi thể chế mới của Thủ đô trong việc kiến tạo hệ sinh thái đổi mới sáng tạo theo hướng thị trường, minh bạch và có trách nhiệm giải trình.
Con trai bầu Hiển ứng cử đại biểu HĐND TP.Hà Nội nhiệm kỳ mới

Con trai bầu Hiển ứng cử đại biểu HĐND TP.Hà Nội nhiệm kỳ mới

Ông Đỗ Vinh Quang (31 tuổi), Phó chủ tịch HĐQT kiêm Phó tổng giám đốc T&T Group, đã ứng cử đại biểu HĐND TP.Hà Nội nhiệm kỳ 2026–2031 tại đơn vị bầu cử số 30, gồm các xã Mê Linh, Yên Lãng, Tiến Thắng và Quang Minh.
Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp Tổng Giám đốc Hãng thông tấn TASS

Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp Tổng Giám đốc Hãng thông tấn TASS

Chiều 25/2, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã tiếp ông Andrey Kondrashov, Tổng Giám đốc Hãng thông tấn TASS (Liên bang Nga) đang thăm, làm việc tại Việt Nam theo lời mời của Thông tấn xã Việt Nam.
FPT bước vào bài toán nhân sự mới khi AI thay đổi ngành phần mềm

FPT bước vào bài toán nhân sự mới khi AI thay đổi ngành phần mềm

FPT lần đầu giảm quy mô nhân sự sau nhiều năm tăng trưởng, trong bối cảnh AI tạo sinh thay đổi ngành phần mềm và buộc doanh nghiệp chuyển sang mô hình “kỹ sư tăng cường”.
Giữ nhịp sản xuất từ sự ổn định đời sống

Giữ nhịp sản xuất từ sự ổn định đời sống

Trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp bước vào chu kỳ sản xuất mới với áp lực tiến độ và đơn hàng, yếu tố con người vẫn là nền tảng cốt lõi. Một dây chuyền có thể hiện đại, một đơn hàng có thể lớn, nhưng nếu tâm lý người lao động chưa ổn định, hiệu quả chung khó đạt mức cao nhất.
Giá trị doanh nghiệp nhìn từ nền móng lao động

Giá trị doanh nghiệp nhìn từ nền móng lao động

Trong những nhà máy sản xuất quy mô lớn, sức mạnh không nằm ở dây chuyền hay đơn hàng, mà ở cách doanh nghiệp đối xử với người lao động. Sản xuất cần máy móc, phát triển cần niềm tin, doanh nghiệp chỉ bền vững khi người lao động không bị đặt ra bên lề.
Chủ tịch Sao Ta: Thuế chống bán phá giá không tạo cú sốc lớn với tôm Việt Nam

Chủ tịch Sao Ta: Thuế chống bán phá giá không tạo cú sốc lớn với tôm Việt Nam

Kết quả rà soát hành chính lần thứ 19 (POR19) của Bộ Thương mại Mỹ đối với tôm Việt Nam đang thu hút sự quan tâm của doanh nghiệp. Tuy nhiên, theo ông Hồ Quốc Lực – Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Thực phẩm Sao Ta – mức độ tác động không quá lớn và chủ yếu ảnh hưởng cục bộ ở một số doanh nghiệp.
Công bố mở Cảng cạn Cái Mép

Công bố mở Cảng cạn Cái Mép

Cảng cạn Cái Mép có diện tích thỏa thuận 9.15ha trong giai đoạn 1, nằm trên địa bàn Khu công nghiệp Cái Mép, do Công ty cổ phần Logistics Quốc tế Cái Mép làm chủ đầu tư.
Thaco chi 36.600 tỷ đồng tăng tốc đầu tư hạ tầng, nông nghiệp và logistics

Thaco chi 36.600 tỷ đồng tăng tốc đầu tư hạ tầng, nông nghiệp và logistics

Thaco lên kế hoạch giải ngân 36.600 tỷ đồng năm 2026, tăng tốc đầu tư bất động sản, hạ tầng, nông nghiệp công nghệ cao và logistics nhằm đạt mục tiêu doanh thu hợp nhất 180.000 tỷ đồng vào năm 2027.