 |
| Người bị bệnh suy thận nên và không nên ăn gì? |
Chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ điều trị, cải thiện chất lượng cuộc sống cho người bị suy thận. Việc cung cấp đầy đủ và cân bằng các dưỡng chất thiết yếu giúp bảo tồn chức năng thận, ngăn ngừa biến chứng, nâng cao sức khỏe cho người bệnh.
Protein: Protein là dưỡng chất quan trọng cho cơ thể, tuy nhiên người suy thận cần hạn chế lượng protein nạp vào để giảm gánh nặng cho thận. Lượng protein phù hợp cho người suy thận thường dao động từ 0,6 - 0,8 gam/kg trọng lượng cơ thể/ngày. Nên ưu tiên lựa chọn các thực phẩm giàu protein chất lượng cao như thịt nạc, cá, trứng, sữa, các sản phẩm từ sữa.
Chất béo tốt: Chất béo đóng vai trò cung cấp năng lượng cho cơ thể và giúp hấp thu các vitamin tan trong dầu. Người suy thận nên chọn các loại chất béo tốt như chất béo không bão hòa đơn và chất béo không bão hòa đa, có trong dầu thực vật, các loại hạt, quả bơ, cá béo. Nên hạn chế chất béo bão hòa và chất béo có trong thịt mỡ, thức ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn.
Carbohydrate: Carbohydrate cung cấp năng lượng chính cho cơ thể. Người suy thận nên chọn các loại carbohydrate phức tạp có trong ngũ cốc nguyên hạt, trái cây, rau củ thay vì carbohydrate đơn giản có trong đường, bánh kẹo, nước ngọt.
Vitamin và khoáng chất: Vitamin, khoáng chất đóng vai trò quan trọng cho nhiều chức năng trong cơ thể. Tuy nhiên, một số vitamin và khoáng chất như kali, phốt pho, natri cần được hạn chế ở người suy thận. Do đó, người bệnh cần được bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng tư vấn để có chế độ bổ sung vitamin và khoáng chất phù hợp.
Nước: Nước giúp thanh lọc cơ thể, đào thải độc tố, điều hòa các chức năng sinh lý. Tuy nhiên, người suy thận cần theo dõi lượng nước nạp vào mỗi ngày để tránh tình trạng dư nước, có thể dẫn đến phù nề và tăng huyết áp. Lượng nước phù hợp cho người suy thận thường dao động từ 500 - 1000 ml/ngày.
Vitamin, khoáng chất: Bệnh suy thận thường ảnh hưởng đến khả năng hấp thu của cơ thể, tiềm ẩn nguy cơ thiếu hụt vi chất. Vì vậy, chế độ ăn cho người suy thận cần cung cấp đầy đủ khoáng chất và vitamin cần thiết, đặc biệt là: Vitamin D; Vitamin nhóm B và chất sắt;…
Ngoài ra, trong chế độ ăn cần chú ý:
Hạn chế muối trong chế độ ăn
Hạn chế nghiêm ngặt lượng muối dung nạp vào cơ thể là yếu tố quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của người suy thận. Trên thực tế, hiệu quả thải lọc natri thường suy giảm ở người bệnh suy thận, dẫn đến tình trạng tích nước, gây tăng huyết áp, phù nề…
Do đó, để tránh gây áp lực cho thận, chế độ ăn cho người suy thận cần kiểm soát chặt chẽ hàm lượng muối nạp vào cơ thể, chỉ nên cung cấp dưới 2000mg natri (tương đương 5g muối) trong ngày. Tuy nhiên, mỗi người bệnh có thể khác nhau vì vậy, người bệnh suy thận cần tham khảo ý kiến bác sĩ để được tư vấn về giới hạn tiêu thụ muối chính xác.
Hạn chế thực phẩm nhiều kali
Người bệnh suy thận cần hạn chế dung nạp kali trong khẩu phần ăn của mình. Bởi khả năng thải lọc kali ở người bệnh suy thận thường suy yếu, việc dung nạp thêm kali từ khẩu phần ăn có thể khiến nồng độ kali máu tăng cao, tiềm ẩn nhiều rủi ro sức khỏe, thậm chí tiềm ẩn nguy cơ khởi phát bệnh suy tim. Do đó, gia đình và người bệnh suy thận cần trao đổi với bác sĩ về giới hạn dung nạp kali an toàn cũng như các loại thực phẩm giàu kali cần hạn chế trong khẩu phần ăn hằng ngày.
 |
| Bệnh nhân suy thận nên ăn gì? |
Ớt chuông đỏ
Loại quả này có chứa ít kali nên lý tưởng cho chế độ ăn uống người bệnh thận.
Ớt chuông đỏ cũng là nguồn cung cấp vitamin C và A cũng như vitamin B6; nguồn cung cấp lycopene - chất chống oxy hoá bảo vệ cơ thể chống lại một số bệnh ung thư nhất định.
Ngũ cốc nguyên hạt
Nên chọn các loại ngũ cốc nguyên hạt ít phốt pho, chẳng hạn như bánh mì nguyên cám, gạo lứt, yến mạch.
Cá hồi
Các chuyên gia dinh dưỡng chia sẻ, bệnh nhân thận yếu nên ăn thêm cá hồi ít nhất 2 - 3 bữa trong tuần. Cá hồi là loại cá béo chứa nhiều dinh dưỡng cần thiết, hàm lượng khoáng và acid béo cao, đặc biệt là omega 3. Cơ thể rất cần omega 3 để chống oxy hóa, phục hồi những tế bào bị tổn thương, đồng thời giảm viêm nhiễm. Vì thế, bổ sung cá hồi trong bữa ăn hỗ trợ bảo vệ các tế bào thận, giảm tổn thương.
Bắp cải
Loại rau này chứa nhiều chất phytochemicals giúp phá vỡ các gốc tự do trước khi chúng có thể gây hại. Nó cũng được biết đến trong việc bảo vệ cơ thể chống lại ung thư và tốt cho sức khỏe tim mạch. Bắp cải là một nguồn cung cấp tuyệt vời của vitamin K và C và giàu chất xơ.
Dưa lưới
Dưa lưới có chứa đa dạng các loại vitamin và khoáng chất, không chứa chất béo nên rất thích hợp với người bị thận yếu. Một số nghiên cứu đã chứng minh dưa lưới có thể hỗ trợ tiêu trừ các gốc tự do, ngăn chặn quá trình lão hóa của tế bào và cơ thể, thanh lọc máu, hỗ trợ hoạt động bài tiết của thận. Hơn thế, natri và kali trong dưa lưới cũng khá thấp, giảm áp lực lên hệ bài tiết.
 |
| Bệnh nhân suy thận nên kiêng gì? |
Thực phẩm chế biến sẵn có nhiều muối
Người bệnh không nên ăn những thực phẩm chế biến sẵn có nhiều muối: cá khô, cá muối, thịt muối, cà muối, da muối, giò, chả, patê, xúc xích, thịt hộp, cá hộp...Nếu muốn ăn các thực phẩm kể trên, cần kiểm tra lượng muối có trong thực phẩm và được tính toán cụ thể.
Thực phẩm giàu Natri, Kali, Photpho
Các loại trái cây khô, thức ăn khô; các chế phẩm từ sữa như sữa chua, phô mai; các loại thức ăn nhanh chế biến sẵn, thực phẩm đóng hộp; lòng đỏ trứng, nội tạng động vật; các loại nước uống giải khát như nước ngọt, cần hạn chế tiêu thụ
Rượu, bia
Loại đồ uống có cồn không chỉ gây hại cho gan mà còn gây hại đến thận nữa đấy. Với người thận yếu, bia rượu cần kiêng hoàn toàn vì làm tăng khả năng lắng đọng acid uric trong ống thận. Ngoài ra, bệnh nhân thận yếu cũng kiêng uống thức uống khiến acid uric tăng cao như viên C sủi, thuốc chống viêm, thuốc tăng tiết acid uric,...
Chế độ ăn cho người suy thận cần được xây dựng dựa trên tình trạng sức khỏe của mỗi người. Do đó, cần tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để có chế độ ăn phù hợp nhất.
Ngoài ra, người suy thận cũng cần lưu ý thực hiện lối sống lành mạnh, bao gồm tập thể dục thường xuyên, duy trì cân nặng hợp lý, bỏ hút thuốc lá, hạn chế sử dụng rượu bia, đồ uống có gas và đi khám sức khỏe định kỳ.
* Lưu ý: Thông tin chỉ mang tính chất tham khảo!
