Ngành điều Việt Nam đặt mục tiêu duy trì mốc 5 tỷ USD xuất khẩu trong năm 2026

Theo Hiệp hội Điều Việt Nam, năm 2025 đánh dấu bước tiến quan trọng khi ngành điều lần đầu tiên đạt kim ngạch xuất khẩu 5 tỷ USD. Trên cơ sở kết quả này, ngành tiếp tục đặt mục tiêu xuất khẩu khoảng 800.000 tấn nhân điều trong năm 2026, với kim ngạch tương đương năm trước.

Thị trường xuất khẩu đứng trước nhiều yếu tố bất định

Theo đánh giá của hiệp hội, hoạt động thương mại hạt điều trong năm nay có thể chịu ảnh hưởng bởi những biến động của kinh tế và địa chính trị toàn cầu. Căng thẳng tại một số khu vực như Đông Âu và Trung Đông có thể tác động đến hoạt động logistics và nhu cầu tiêu thụ tại các thị trường nhập khẩu.

Trong đó, Trung Đông hiện chiếm khoảng 10–12% nhu cầu tiêu thụ nhân điều trên toàn cầu, nên những biến động tại khu vực này có thể ảnh hưởng nhất định đến thị trường xuất khẩu.

Bên cạnh đó, các tranh chấp liên quan đến hợp đồng và phương thức thanh toán quốc tế trong giao dịch hạt điều vẫn tiếp tục phát sinh. Theo Hiệp hội Điều Việt Nam, nhiều vụ việc phải đưa ra xử lý tại cơ chế giải quyết tranh chấp thương mại của hiệp hội do tính chất phức tạp của các hợp đồng quốc tế.

Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp được khuyến nghị tăng cường kiểm soát rủi ro trong giao dịch, đặc biệt là lựa chọn phương thức thanh toán và điều kiện hợp đồng phù hợp.

Cạnh tranh gia tăng từ các quốc gia sản xuất

Song song với những biến động của thị trường, ngành điều Việt Nam cũng đang chịu áp lực cạnh tranh ngày càng lớn khi nhiều quốc gia trồng điều, đặc biệt tại châu Phi, đẩy mạnh đầu tư vào chế biến trong nước.

Việc phát triển công nghiệp chế biến tại các quốc gia sản xuất nguyên liệu giúp họ gia tăng giá trị xuất khẩu, đồng thời giảm lượng điều thô xuất khẩu ra thị trường quốc tế. Điều này có thể ảnh hưởng tới nguồn nguyên liệu của các doanh nghiệp chế biến tại Việt Nam – quốc gia hiện vẫn là trung tâm chế biến điều lớn của thế giới.

Trước xu hướng này, các doanh nghiệp trong ngành được khuyến nghị mở rộng thị trường xuất khẩu và tăng cường đầu tư vào các sản phẩm chế biến sâu nhằm nâng cao giá trị gia tăng và khả năng cạnh tranh.

Nguồn cung nguyên liệu dự kiến ổn định

Tại hội nghị, vấn đề giá hạt điều nguyên liệu tăng trong thời gian gần đây cũng được nhiều doanh nghiệp quan tâm. Trước Tết Nguyên đán, giá điều thô trên thị trường có thời điểm tăng lên khoảng 2.000 USD/tấn.

Theo số liệu của Hiệp hội Điều Việt Nam, sản lượng điều thô toàn cầu năm 2026 dự kiến đạt khoảng 5 triệu tấn, tương đương năm 2025. Trong đó, Campuchia tiếp tục là một trong những nguồn cung lớn với sản lượng hơn 1 triệu tấn mỗi năm.

Trong hơn 10 năm qua, sản lượng điều thô toàn cầu đã tăng đáng kể, từ khoảng 3,3–3,4 triệu tấn lên trên 5 triệu tấn hiện nay. Điều này cho thấy nguồn cung nguyên liệu trên thị trường thế giới vẫn duy trì ở mức khá ổn định.

Tuy nhiên, việc nhập khẩu điều thô cho các nhà máy chế biến trong nước có thể gặp một số khó khăn do nhiều quốc gia sản xuất đang ưu tiên nguồn nguyên liệu cho chế biến nội địa, đồng thời áp dụng thêm các chính sách về thuế và giá xuất khẩu tối thiểu.

Theo đánh giá của ngành, nguồn cung nguyên liệu trong quý I và đầu quý II/2026 có thể chưa thực sự dồi dào. Tuy vậy, khi bước sang giai đoạn thu hoạch chính vụ trong năm, nguồn cung được dự báo sẽ cải thiện, góp phần ổn định giá điều thô trên thị trường.