Nâng mức vay, mở rộng đối tượng: Nhiều đề xuất đột phá tại hội thảo sửa đổi Luật Việc làm

Ảnh toàn cảnh

Các đại biểu nhìn nhận việc sửa đổi Luật Việc làm là yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển mình mạnh mẽ theo hướng số hóa và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng. Luật mới cần thể hiện rõ vai trò bảo vệ quyền lợi người lao động, đặc biệt là những nhóm yếu thế, đồng thời thúc đẩy sự phát triển của thị trường lao động theo hướng hiện đại, năng động và bền vững. Những điều chỉnh lần này không chỉ nhằm khắc phục những hạn chế của luật hiện hành mà còn tạo ra hành lang pháp lý phù hợp với xu hướng phát triển kinh tế - xã hội trong thời gian tới.

Đề xuất nâng hạn mức vay hỗ trợ tạo việc làm

Một điểm nhấn tại hội thảo là nội dung về dự thảo Nghị định quy định chính sách cho vay hỗ trợ tạo việc làm, duy trì và mở rộng việc làm. Theo đề xuất của Bộ Nội vụ, mức vay tối đa dành cho người lao động sẽ được nâng lên 200 triệu đồng. Đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh, hạn mức cho vay có thể lên đến 10 tỷ đồng, tương ứng với 200 triệu đồng cho mỗi lao động được tuyển dụng, đào tạo hoặc giữ chân.

Đề xuất này đánh dấu sự thay đổi đáng kể so với quy định hiện hành tại Nghị định 61/2015/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 74/2019/NĐ-CP và Nghị định 104/2022/NĐ-CP), trong đó mức vay hiện chỉ dừng ở 100 triệu đồng đối với cá nhân và 2 tỷ đồng đối với cơ sở sản xuất. Như vậy, mức vay mới được đề xuất tăng gấp đôi cho cá nhân và gấp năm lần cho doanh nghiệp. Bộ Nội vụ kỳ vọng chính sách này sẽ góp phần giúp người lao động và doanh nghiệp có thêm nguồn lực tài chính để khởi nghiệp, ứng dụng công nghệ mới, mở rộng quy mô sản xuất và tạo ra việc làm bền vững.

Đại diện Ngân hàng Chính sách xã hội thành phố Hà Nội cho biết, đơn vị đang tích cực phối hợp với Sở Nội vụ để sửa đổi quy chế sử dụng nguồn vốn địa phương, đồng thời điều chỉnh mức vay theo đúng định hướng của dự thảo luật. Vị đại diện này đánh giá mức vay 200 triệu đồng cho cá nhân và 10 tỷ đồng cho cơ sở sản xuất là hợp lý, phù hợp với nhu cầu thực tiễn và đã được một số địa phương thí điểm triển khai.

Các đại biểu đóng góp ý kiến

Tháo gỡ vướng mắc, hướng tới chính sách vay linh hoạt và bao trùm

Tuy vậy, một số đại biểu cũng chỉ ra những khó khăn cụ thể trong việc tiếp cận nguồn vốn, đặc biệt tại các địa bàn vùng cao, nơi điều kiện kinh tế còn nhiều hạn chế. Đại biểu đến từ tỉnh Lai Châu cho rằng, nhiều phụ nữ và thanh niên khởi nghiệp không thể vay vốn do thiếu tài sản thế chấp. Do đó, đại biểu đề xuất cần thiết kế cơ chế linh hoạt hơn, đồng thời nâng mức vay tối thiểu lên 300 triệu đồng đối với các dự án khởi nghiệp, nhằm hỗ trợ tốt hơn cho các nhóm yếu thế trong việc tiếp cận nguồn lực tài chính.

Đồng quan điểm, bà Lê Thị Phí Hà – Giám đốc Ban Tín dụng người nghèo (Ngân hàng Chính sách xã hội) – chia sẻ một số vướng mắc trong quá trình triển khai thực tế chính sách vay vốn tạo việc làm. Bà Hà cho biết hiện vẫn thiếu quy định cụ thể về địa bàn kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn sau năm 2025. Bên cạnh đó, chưa có hướng dẫn thống nhất về giấy tờ chứng minh đối tượng ưu tiên như người dân tộc thiểu số, và thủ tục vay vốn đi làm việc ở nước ngoài còn phức tạp, dẫn đến chậm trễ trong việc thẩm định và giải ngân vốn.

Trước những khó khăn này, Ngân hàng Chính sách xã hội kiến nghị Ban soạn thảo sớm hoàn thiện các quy định liên quan, trong đó cần làm rõ các tiêu chí xác định địa bàn khó khăn, chuẩn hóa giấy tờ chứng minh đối tượng vay ưu tiên và xác định rõ đầu mối cung cấp thông tin liên quan đến chi phí đi làm việc ở nước ngoài. Bà Hà khẳng định ngân hàng sẽ tiếp tục đồng hành và phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng để đảm bảo chính sách tín dụng hỗ trợ việc làm được triển khai hiệu quả và đồng bộ.

Đại diện các doanh nghiệp cũng bày tỏ sự ủng hộ đối với đề xuất nâng hạn mức cho vay. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp cho rằng cần song hành với các chính sách hỗ trợ như giãn nợ, khoanh nợ trong trường hợp gặp rủi ro bất khả kháng. Đồng thời, họ đề nghị đơn giản hóa thủ tục hành chính, mở rộng phạm vi vay vốn đến các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp xanh và các doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ.

Việc sửa đổi Luật Việc làm lần này không chỉ là sự điều chỉnh mang tính kỹ thuật mà còn là bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện thể chế thị trường lao động theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Bộ Nội vụ khẳng định, các góp ý tại hội thảo sẽ là cơ sở quan trọng để tiếp tục hoàn thiện dự thảo luật và các văn bản hướng dẫn thi hành. Mục tiêu là mở rộng cơ hội việc làm, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tăng khả năng cạnh tranh của lao động Việt Nam, đồng thời đảm bảo an sinh xã hội một cách toàn diện.