Hà Tĩnh định hình cực tăng trưởng phía Tây từ Khu kinh tế Cửa khẩu quốc tế Cầu Treo

UBND tỉnh Hà Tĩnh vừa ban hành Kế hoạch thực hiện Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo đến năm 2045, xác định lộ trình điều chỉnh các quy hoạch phân khu, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật và huy động nguồn lực đầu tư. Đây được xem là bước cụ thể hóa quy hoạch đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, hướng tới khai thác hiệu quả lợi thế cửa khẩu và từng bước hình thành cực tăng trưởng phía Tây của tỉnh.

Khớp nối lại không gian phát triển

Kế hoạch được xây dựng trên cơ sở Quyết định số 439/QĐ-TTg ngày 16/3/2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo đến năm 2045.

Theo phân công, Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Hà Tĩnh là cơ quan đầu mối tổ chức triển khai; phối hợp với UBND các xã Sơn Kim 1, Sơn Kim 2, Sơn Tây và các sở, ngành liên quan thực hiện những nhiệm vụ theo quy hoạch.

Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo được thành lập năm 2007 và từng được lựa chọn là một trong những khu kinh tế cửa khẩu trọng điểm để tập trung đầu tư từ ngân sách nhà nước. Qua quá trình phát triển, khu vực đã hình thành một số dự án trong các lĩnh vực thủy điện, công nghiệp, thương mại, dịch vụ, kho bãi và nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao.

Cùng với đó, nhu cầu đầu tư mới đang mở rộng sang các lĩnh vực công nghiệp quốc phòng, logistics, cảng cạn, năng lượng, dịch vụ và du lịch.

Tuy nhiên, hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và quỹ đất phục vụ công nghiệp, kho bãi, logistics vẫn còn hạn chế. Kết nối giao thông giữa các khu chức năng chưa đồng bộ; hệ thống cấp nước, thu gom và xử lý nước thải, chất thải rắn cũng cần tiếp tục được hoàn thiện.

Trong bối cảnh đó, một trong những yêu cầu trọng tâm của Kế hoạch là rà soát, điều chỉnh các đồ án quy hoạch đã được lập từ trước, bảo đảm phù hợp với Quy hoạch chung mới và tạo sự thống nhất trong tổ chức không gian phát triển.

Hà Tĩnh định hình cực tăng trưởng phía Tây từ Khu kinh tế Cửa khẩu quốc tế Cầu Treo

Điều chỉnh 4 phân khu, ưu tiên hạ tầng khung

Trong năm 2026, Hà Tĩnh tập trung điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu chức năng Khu du lịch, dịch vụ Nước Sốt tại xã Sơn Kim 1, với quy mô 498,5 ha; đồng thời điều chỉnh cục bộ Quy hoạch khu công nghiệp, thương mại, dịch vụ và đô thị Hà Tân, quy mô 540 ha.

Sang năm 2027, tỉnh tiếp tục điều chỉnh cục bộ quy hoạch khu vực hai bên Quốc lộ 8A, đoạn từ cầu Hà Tân đến thị trấn Tây Sơn (cũ), quy mô 494,98 ha; cùng với đó là quy hoạch khu công nghiệp, thương mại, dịch vụ Đá Mồng, quy mô 490 ha.

Việc điều chỉnh được đặt theo hướng tổng thể, đồng bộ, hạn chế tình trạng điều chỉnh riêng lẻ theo từng dự án. Qua đó, Hà Tĩnh hướng tới thống nhất về tổ chức không gian, sử dụng đất, mạng lưới giao thông và hệ thống hạ tầng kỹ thuật trong toàn Khu kinh tế.

Trong giai đoạn 2026–2027, tỉnh sẽ tập trung rà soát, cập nhật và khớp nối hệ thống hạ tầng kỹ thuật khung, trong đó có Quốc lộ 8A, lưới điện truyền tải, hệ thống cấp thoát nước, kho tàng, bến bãi cửa khẩu và các công trình hạ tầng thiết yếu khác.

Đây được xem là nền tảng để nâng cao khả năng kết nối giữa khu vực cửa khẩu với các khu chức năng, đồng thời tạo điều kiện thu hút các dự án sản xuất, thương mại và logistics.

Ba nhóm dự án được ưu tiên nghiên cứu

Giai đoạn 2026–2030, Kế hoạch xác định 3 nhóm dự án ưu tiên nghiên cứu triển khai.

Thứ nhất là đầu tư hạ tầng kỹ thuật Khu công nghiệp, thương mại, dịch vụ và đô thị Hà Tân.

Thứ hai là đầu tư xây dựng Quốc lộ 281 và đường huyện 68 (cũ) đoạn qua Khu kinh tế.

Thứ ba là đầu tư hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội khu vực lân cận cầu Nước Sốt.

Đây là danh mục định hướng. Việc quyết định chủ trương đầu tư, bố trí vốn và triển khai từng dự án sẽ được thực hiện theo quy định pháp luật, phù hợp với khả năng cân đối ngân sách và huy động các nguồn lực.

Trong đó, dự án hạ tầng Hà Tân được định hướng thực hiện trong giai đoạn 2026–2028, nhằm tạo mặt bằng và hạ tầng cần thiết để thu hút đầu tư, phát huy quỹ đất công nghiệp và kho bãi.

Dự án Quốc lộ 281 và đường huyện 68 (cũ) dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026–2030, vừa phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, vừa góp phần bảo đảm quốc phòng, an ninh khu vực phía Nam sông Ngàn Phố.

Tại khu vực Nước Sốt, việc đầu tư hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội được định hướng nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng suối nước nóng, cảnh quan sinh thái rừng tự nhiên, từng bước hình thành đô thị Nước Sốt theo quy hoạch tỉnh.

Mở dư địa thu hút nguồn lực ngoài ngân sách

Theo Kế hoạch, kinh phí dự kiến phục vụ điều chỉnh 4 quy hoạch khoảng 2,16 tỷ đồng, từ ngân sách nhà nước, nguồn xã hội hóa và các nguồn kinh phí hợp pháp khác.

Đối với các dự án đầu tư, Hà Tĩnh định hướng ưu tiên ngân sách cho hạ tầng khung và các công trình thiết yếu, đồng thời tăng cường huy động nguồn lực ngoài ngân sách.

Tỉnh cũng nghiên cứu phương thức đối tác công tư đối với những dự án đủ điều kiện, đồng thời thu hút nhà đầu tư vào các lĩnh vực có lợi thế như logistics, thương mại cửa khẩu và phát triển hạ tầng kỹ thuật.

Việc ban hành Kế hoạch thực hiện Quy hoạch chung Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo đến năm 2045 không chỉ tạo cơ sở để Hà Tĩnh quản lý thống nhất không gian phát triển, mà còn đặt ra lộ trình cụ thể cho việc hoàn thiện hạ tầng và thu hút đầu tư.

Với vị trí cửa ngõ kết nối Việt Nam với Lào qua Quốc lộ 8A, việc đồng bộ quy hoạch, giao thông, logistics và các khu chức năng được kỳ vọng sẽ giúp Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Cầu Treo khai thác tốt hơn lợi thế cửa khẩu, mở rộng liên kết kinh tế và từng bước trở thành động lực tăng trưởng của khu vực phía Tây Hà Tĩnh.