Báo cáo được thực hiện dựa trên cuộc khảo sát hơn 1.000 người Việt Nam. Những vấn đề được nêu ra tập trung vào công nghệ, việc làm và kỹ năng của người lao động trong nền kinh tế số, trước những thay đổi nhanh chóng về công việc dưới tác động của đại dịch Covid-19.
Có 90% số người được hỏi tin rằng, sự phát triển của công nghệ sẽ làm thay đổi công việc hiện tại của họ trong 6-10 năm, trong khi 83% tin rằng tác động này sẽ diễn ra sớm hơn, chỉ trong vòng 3-5 năm tới.
Nhận thức về sự thay đổi mà công nghệ mang lại cũng song hành với sự lạc quan, khi 90% người được hỏi tin rằng, sự phát triển của công nghệ sẽ cải thiện triển vọng việc làm của họ trong tương lai. Chỉ số này cao hơn so với tỉ lệ 60% ghi nhận được ở cấp độ toàn cầu trong một khảo sát tương tự. 84% cho hay rất sẵn sàng học các kỹ năng mới ngay bây giờ hoặc được đào tạo lại hoàn toàn để cải thiện khả năng tuyển dụng trong tương lai. Có 55% cho biết trách nhiệm nâng cao kỹ năng số nằm ở các cá nhân. Tuy nhiên, các doanh nghiệp và chính phủ có thể đóng những vai trò quan trọng trong việc giải quyết khoảng cách về kỹ năng lao động.
Ông Grant Dennis, Chủ tịch PwC Việt Nam, nhận xét: “Các kết quả khảo sát phản ánh sự hiện diện và tầm ảnh hưởng của công nghệ ở nơi làm việc đang gia tăng nhanh chóng tại Việt Nam và sẽ kéo theo nhịp độ thay đổi tương ứng trong tương lai. Điều quan trọng là cần ưu tiên tạo điều kiện cho người lao động và doanh nghiệp thích ứng trong môi trường công nghệ mới, cũng như trao quyền để họ có thể đạt được kết quả tối ưu”.
Tuy nhiên, tác động đáng kể của công nghệ đối với việc làm đi kèm với những lo ngại về nguy cơ thay thế lao động. Báo cáo ghi nhận rằng 45% người Việt Nam tham gia khảo sát bày tỏ lo ngại về vấn đề đảm bảo việc làm do tự động hóa. Điều này không đáng ngạc nhiên khi việc sử dụng công nghệ kỹ thuật số đang trở thành giải pháp ngày một quan trọng đối với các ngành công nghiệp.
Nhu cầu học hỏi và tiếp thu các kỹ năng mới được hưởng ứng bởi đa số người tham gia khảo sát. Kết quả từ báo cáo cho thấy có tới 93% đã và đang học các kỹ năng mới để hiểu rõ hơn hoặc sử dụng công nghệ tốt hơn. Các kỹ năng liên quan tới kỹ thuật số được chú trọng. Có 43% người tham gia khảo sát chia sẻ nguyện vọng trở nên thành thạo hơn trong việc học và tiếp thu các công nghệ mới và 34% muốn phát triển kỹ năng chuyên sâu hơn với một công nghệ cụ thể.
Ở các mức độ khác nhau, 88% người tham gia khảo sát cho biết họ được trao cơ hội để nâng cao kỹ năng số tại nơi làm việc. Đây là một con số đáng khích lệ, cho thấy nỗ lực từ phía doanh nghiệp để đáp ứng nhu cầu nâng cao năng lực của nhân viên.
“COVID-19 đã làm gia tăng sự chênh lệch giữa nguồn nhân lực có các kỹ năng cần thiết và những công việc, ngành nghề thiếu nhân lực. Việc nâng cao kỹ năng hay đào tạo lại nguồn nhân lực là nhu cầu ngày một quan trọng để họ có thể tham gia vào nền kinh tế. Các nhà lãnh đạo DN, các tổ chức giáo dục và chính phủ cần hợp tác để nâng cao kỹ năng cho lực lượng lao động nhằm đáp ứng những nhu cầu về nhân lực trong tương lai và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, xã hội bền vững và bao trùm cho Việt Nam” - bà Đinh Thị Quỳnh Vân nhận định.
Lâm Nghi
