Lương tối thiểu vùng năm 2027: Công đoàn kiến nghị tăng tới 9,8%, doanh nghiệp đề xuất lùi thời điểm áp dụng

Phiên họp thứ nhất của Hội đồng Tiền lương quốc gia về phương án điều chỉnh lương tối thiểu vùng năm 2027 đã ghi nhận hai nhóm đề xuất với những góc nhìn khác nhau. Trong khi tổ chức công đoàn kiến nghị tăng lương nhằm bù đắp chi phí sinh hoạt và cải thiện thu nhập của người lao động, phía doanh nghiệp cho rằng cần cân nhắc thời điểm thực hiện để bảo đảm khả năng thích ứng của nền sản xuất.

Theo bà Trần Thị Thanh Hà, Ủy viên Ban Thường vụ, Phó Trưởng ban Quan hệ lao động Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, công đoàn đề xuất điều chỉnh lương tối thiểu vùng theo tháng từ ngày 1/1/2027 với hai phương án.

Lương tối thiểu vùng năm 2027: Công đoàn kiến nghị tăng tới 9,8%, doanh nghiệp đề xuất lùi thời điểm áp dụng

Ở phương án thứ nhất, mức lương tối thiểu vùng được đề xuất tăng từ 360.000-520.000 đồng/tháng, tương ứng mức tăng bình quân 9,8% so với năm 2026. Phương án thứ hai đề xuất tăng từ 315.000-450.000 đồng/tháng, tương ứng mức tăng bình quân 8,5%.

Đối với lương tối thiểu theo giờ, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đề nghị xác định trên cơ sở quy đổi từ mức lương tối thiểu tháng, đồng thời áp dụng hệ số điều chỉnh phù hợp.

Theo tổ chức công đoàn, các đề xuất được xây dựng dựa trên kết quả khảo sát thực hiện trong tháng 3 và 4/2026 tại 196 doanh nghiệp thuộc 7 tỉnh, thành phố với gần 2.000 người lao động tham gia.

Kết quả khảo sát cho thấy đời sống của người lao động vẫn còn nhiều khó khăn. Chỉ 54,3% người được hỏi cho biết thu nhập hiện tại đủ đáp ứng các khoản chi tiêu cơ bản của gia đình, trong khi 20,6% cho biết không đủ trang trải cuộc sống và phải làm thêm giờ để tăng thu nhập.

Áp lực tài chính cũng ngày càng gia tăng khi có tới 26,8% người lao động phải vay mượn tiền hằng tháng để duy trì cuộc sống, tăng hơn gấp đôi so với mức 12,5% của năm 2025. Bên cạnh đó, chỉ 52,2% người lao động có điều kiện bảo đảm đầy đủ dinh dưỡng trong các bữa ăn chính, còn 32,1% đang thuê nhà trọ tư nhân với diện tích bình quân khoảng 7,6 m²/người.

Khảo sát cũng phản ánh chi phí giáo dục, chăm sóc sức khỏe và nhà ở tiếp tục là những gánh nặng lớn đối với người lao động. Có 72,9% lao động đã lập gia đình cho biết thu nhập hiện nay ảnh hưởng đến quyết định sinh thêm con, trong khi hơn một nửa số lao động chưa lập gia đình nhận định tiền lương là yếu tố quan trọng tác động đến kế hoạch kết hôn và xây dựng gia đình.

Ở chiều ngược lại, đại diện cộng đồng doanh nghiệp bày tỏ sự đồng thuận với chủ trương điều chỉnh lương tối thiểu, song cho rằng cần có lộ trình phù hợp để hạn chế tác động đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Phó Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Hoàng Quang Phòng cho biết, nếu chính sách có hiệu lực từ ngày 1/1/2027, nhiều doanh nghiệp sẽ có ít thời gian chuẩn bị nguồn lực tài chính cũng như điều chỉnh kế hoạch sản xuất. Vì vậy, VCCI đề xuất lùi thời điểm áp dụng sang ngày 1/7/2027 nhằm tạo điều kiện để doanh nghiệp chủ động hơn trong cân đối chi phí.

Theo đại diện VCCI, trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp vẫn đang phục hồi sau giai đoạn khó khăn, đồng thời phải đối mặt với áp lực chi phí đầu vào và cạnh tranh ngày càng lớn, việc điều chỉnh lương tối thiểu cần được tính toán trên cơ sở hài hòa lợi ích giữa người lao động và người sử dụng lao động. Mục tiêu là vừa cải thiện thu nhập, nâng cao đời sống của người lao động, vừa duy trì năng lực cạnh tranh và khả năng tạo việc làm của doanh nghiệp.

Phương án điều chỉnh lương tối thiểu vùng cũng như thời điểm áp dụng sẽ tiếp tục được Hội đồng Tiền lương quốc gia thảo luận tại các phiên họp tiếp theo trước khi trình Chính phủ xem xét, quyết định.