IEA cảnh báo rủi ro nguồn cung, kêu gọi tăng dự trữ khí đốt

Ngày 9/9, trong báo cáo “Cơ chế dự trữ khí đốt và các lựa chọn linh hoạt”, IEA đề xuất một loạt giải pháp mà các quốc gia có thể triển khai trong 5 năm tới, trong bối cảnh thị trường khí đốt toàn cầu ngày càng liên kết nhưng cũng dễ tổn thương trước các biến động địa chính trị.

Theo IEA, các nước có thể áp dụng nghĩa vụ lưu trữ thương mại, xây dựng kho dự trữ chiến lược do Chính phủ kiểm soát, phát triển kho LNG, thiết lập cơ chế dự trữ chung trên cơ sở hạ tầng hiện có hoặc ký các thỏa thuận dự trữ xuyên biên giới.

IEA đồng thời đề xuất nghiên cứu cơ chế mua LNG chung và các thỏa thuận cho phép các quốc gia tiếp cận bổ sung nguồn hàng trong trường hợp khẩn cấp.

IEA cảnh báo rủi ro nguồn cung, kêu gọi tăng dự trữ khí đốt

Tăng sức chống chịu trước các cú sốc nguồn cung

Khuyến nghị của IEA được đưa ra sau hai cuộc khủng hoảng nguồn cung khí đốt lớn trong 5 năm qua. Việc khí đốt Nga vận chuyển qua đường ống tới châu Âu giảm mạnh sau khi xung đột Ukraine bùng phát năm 2022 đã đẩy giá khí đốt lên mức kỷ lục, đồng thời làm thay đổi đáng kể dòng chảy thương mại LNG toàn cầu.

Gần đây, gián đoạn vận chuyển LNG qua eo biển Hormuz liên quan đến xung đột tại Iran tiếp tục cho thấy mức độ dễ tổn thương của các nền kinh tế phụ thuộc vào nguồn khí đốt nhập khẩu.

IEA cảnh báo, khi nguồn cung LNG bị gián đoạn nghiêm trọng, cạnh tranh giành các lô hàng hạn chế có thể khiến giá biến động cực mạnh, gây thiệt hại đáng kể cho nền kinh tế, nhưng chưa chắc ngăn chặn được tình trạng thiếu hụt nguồn hàng thực tế.

Theo IEA, các nguồn dự trữ vật chất như kho chứa ngầm, bể chứa LNG và kho nổi vẫn giữ vai trò then chốt đối với an ninh khí đốt. Tuy nhiên, dự trữ không thể giải quyết mọi tình huống gián đoạn do sự khác biệt về địa lý, hạ tầng và mức độ phụ thuộc nhập khẩu giữa các quốc gia.

Do đó, IEA cho rằng các hợp đồng LNG linh hoạt, cơ chế hoán đổi hàng hóa và những đổi mới trong thương mại có thể bổ trợ cho hệ thống dự trữ, giúp nguồn cung hiện có được điều chuyển hiệu quả hơn giữa các thị trường.

Những giải pháp này đặc biệt đáng chú ý đối với các quốc gia phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu khí đốt như Thổ Nhĩ Kỳ, nước đã mở rộng hạ tầng lưu trữ ngầm và nhập khẩu LNG, đồng thời duy trì nguồn cung khí đốt qua đường ống từ nhiều đối tác.

An ninh nguồn cung khí đốt dự kiến tiếp tục là chủ đề được quan tâm tại Hội nghị Nhà sản xuất - Người tiêu dùng LNG do Bộ Kinh tế Nhật Bản và IEA đồng tổ chức ngày 11/9.