Đã có rất nhiều câu hỏi về tại sao kinh doanh với mục đích ngoài tiền bạc lại quan trọng đến vậy. Tony Robbins tác giả nổi tiếng về lĩnh vực sách thương mại chỉ ra rằng chỉ tích lũy thành công sẽ không mang lại hạnh phúc cho một doanh nhân. Ông nói: “Khi bạn tăng thêm giá trị cho cuộc sống của mọi người, trông thấy những khuôn mặt cười rạng rỡ, chẳng có tiền bạc nào có thể đánh đổi điều này. Tương tự, nếu điều hành doanh nghiệp bằng cách mang lại giá trị cho người khác, ắt sẽ làm chủ tốt mặt tài chính”.
Mặt khác, Simon Sinek, tác giả cuốn “Start with Why” nói về tầm quan trọng của sự tồn tại doanh nghiệp. Sinek viết: “Mọi người không mua những gì bạn làm mà là lý do bạn làm điều đó”. Một nghiên cứu khác gần đây chứng minh rằng 90% những người làm việc trong cùng một tổ chức được quản lý có ý thức đều nhận thấy không có khó khăn về mặt tài chính. 59% thế hệ millenials sẵn sàng nhận ít hơn 15% lương nếu giá trị của họ phù hợp với mục đích của công ty. Như vậy, các công ty có mục đích có khả năng giữ chân nhân tài và nhân viên trở nên có động lực. Ngược lại, các doanh nghiệp không có mục đích ngày càng mất thị phần vào tay các công ty không chỉ tập trung vào lợi nhuận mà còn gia tăng giá trị cho cộng đồng.
Ví dụ: thương hiệu giày TOMS là sản phẩm thân thiện với môi trường thường đi kèm ưu đãi tặng một cặp kính trẻ em hoặc người lớn kèm mỗi đơn hàng. Hoặc Whole Foods đã thành lập ngày cộng đồng trong đó trích 5% doanh thu để chuyến đến các tổ chức phi lợi nhuận tại địa phương. Vậy những yếu tố này liên quan gì đến vùng Okinawa nước Nhật?
Tất cả những thành công của doanh nghiệp nói trên đều nhờ vào một thứ mà vùng Okinawa gọi là “Ikigai”: lý do tồn tại của mỗi chúng ta và khái niệm triết học này phù hợp với động lực của thế giới xung quanh.
Người Nhật nói rằng, tất cả chúng ta đều có “ikigai”, nhưng để đạt được điều đó đòi hỏi phải có sự hiểu biết sâu sắc về nội tâm và bản thân. Đây cũng chính là thứ duy nhất sẽ mang lại cho ta sự hài lòng, ý nghĩa đầy đủ về cuộc sống và mục đích. Khái niệm “ikigai” được chuyển giao cho thế giới khởi nghiệp và kinh doanh từ bốn mảng lớn. Đầu tiên là làm những gì chúng ta yêu thích; thứ hai là chúng ta giỏi về cái gì: khả năng, tài năng và điểm mạnh của mỗi doanh nhân là khác nhau; thứ ba là cách kiếm tiền và dấn thân vào thị trường; thứ tư, thế giới cần gì bao gồm giá trị mà chúng ta mang đến cho cộng đồng. Chỉ bằng cách kết hợp bốn yếu tố trên “ikigai” mới có thể tồn tại. Khi bắt đầu kinh doanh, điều quan trọng là phải tính đến những phần động lực này nếu không sẽ khó để thành công lâu dài.
Có thể bạn được làm những gì bạn thích và đam mê, có đủ kỹ năng để hoàn thành công việc nhưng nếu không phù hợp với thị trường, kinh doanh sẽ thất bại vì không có lợi nhuận hay nói cách khác, bạn vẫn sẽ hạnh phúc nhưng... nghèo! Thế nhưng điều chỉnh theo du hướng và có khả năng tạo ra lợi nhuận nhưng không có giá trị cho cộng đồng, doanh nghiệp như vậy chỉ là cái vỏ rỗng tuếch, không có mục đích và như ở trên đã phân tích, bạn sẽ mất thị phần.
Tựu chung, nghe có vẻ triết lý nhưng đây đều là những vấn đề mà bất cứ doanh nghiệp nào cũng có thể gặp phải. Để có thể kết hợp bốn lĩnh vực này không phải là một nhiệm vụ dễ dang và như người Nhật nói, rất ít người có thể đạt được “ikigai” trong cuộc sống. Tuy nhiên trong thời điểm hiện tại khi kinh tế toàn cầu khó khăn, củng cố tầm nhìn là một cách đảm bảo cho tương lai sau này.
TL
