Bốn Thủ tướng ASEAN cùng đến Hà Nội hay sự hiện diện sức nặng ngoại giao kinh tế mới

Hà Nội đang trở thành tâm điểm chú ý của khu vực khi Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 (AFF 2026) chính thức khởi động. Điểm khác biệt lớn nhất của diễn đàn năm nay nằm ở tính thời điểm: Đây là sự kiện đối ngoại đa phương cấp cao đầu tiên được tổ chức ngay sau Đại hội Đảng lần thứ XIV, bầu cử Quốc hội khóa XVI và việc kiện toàn các chức danh ãnh đạo chủ chốt của Đảng, Nhà nước ta.

Việc các đồng chí lãnh đạo chủ chốt của Việt Nam xuất hiện và phát biểu tại diễn đàn là lời khẳng định mạnh mẽ về định hướng chính sách đối ngoại vững chắc và liên tục của bộ máy mới.

Từ ngày 9 - 10/6, Việt Nam đăng cai tổ chức Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF) lần thứ ba, năm 2026. Diễn đàn có chủ đề “Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, Thịnh vượng, lấy Người dân làm trung tâm” tổ chức trong bối cảnh hướng tới một ASEAN tự cường, năng động, sáng tạo và lấy người dân làm trung tâm.

Sức nặng thực tế của hội nghị lần này được cụ thể hóa bằng sự xuất hiện cùng lúc của 4 Thủ tướng trong khu vực đến thăm chính thức Việt Nam, gồm ông Sonexay Siphandone (Lào), ông Hun Manet (Campuchia), ông Anutin Charnvirakul (Thái Lan) và ông Kay Rala Xanana Gusmão (Timor-Leste). Việc bốn nhà lãnh đạo hàng đầu của các quốc gia láng giềng sát sườn cùng đặt chân đến Hà Nội cho thấy vị thế cầm trịch và vai trò kết nối ngày càng lớn của Việt Nam trong bàn cờ địa chính trị khu vực.

Vượt ra ngoài những bài phát biểu mang tính thủ tục, chương trình nghị sự lần này đập thẳng vào những bài toán sát sườn mà các doanh nghiệp và quốc gia trong khối đang năng nổ kiếm tìm lời giải.

Ngay trong ngày khởi động 8/6, các phiên hiến kế về quản trị trí tuệ nhân tạo (AI) và bàn tròn tiểu vùng Mê Công đã được kích hoạt. Đến ngày 9 và 10/6 tại khách sạn Melia Hà Nội, các phiên thảo luận sẽ mổ xẻ trực diện ba điểm nóng: ứng dụng AI, công nghệ tài chính (Fintech) và an ninh năng lượng. Đây đều là những lĩnh vực sống còn, quyết định doanh nghiệp nào sẽ bứt lên hoặc bị nghiền nát trong nền kinh tế số.

Sáng kiến AFF do Chính phủ Việt Nam khởi xướng từ năm 2023 đến nay đã bước sang năm thứ ba. Khác với các hội nghị mang tính hành chính đóng cửa, diễn đàn này hoạt động như một kênh bổ trợ không chính thức nhưng có tiếng nói nặng ký, nơi giới nghiên cứu và các tài phiệt công nghệ được ngồi chung bàn với các nhà hoạch định chính sách.

Thực tế từ hai kỳ diễn đàn trước cho thấy, các sáng kiến được đề xuất tại đây đều được đưa thẳng vào văn kiện chính thức của Hội nghị Cấp cao ASEAN cùng năm, biến các ý tưởng trên giấy thành hành động thực tế.

Trong bối cảnh dòng vốn đầu tư toàn cầu đang dịch chuyển và tìm kiếm những bến đỗ an toàn, tự cường, việc Hà Nội tổ chức thành công một diễn đàn quy tụ cả chính giới lẫn giới chủ doanh nghiệp lớn là một bước đi tính toán kỹ lưỡng. Đối với các doanh nghiệp trong nước, đây không phải là cuộc họp bàn chuyện xa xôi, mà là cơ hội để nhìn rõ trục xoay chính sách, đón đầu các dòng chảy vốn và công nghệ mới nhất trong khu vực.