![]() |
| Trưởng ca Pleikrông cập nhật bảng chào giá trên Web Thị trường điện (Ảnh: https://www.evn.com.vn). |
Thế bị động lâu nay của các nhà máy điện truyền thống là phát điện theo lệnh điều độ áp đặt từ trên xuống, không có quyền tự quyết về giá và thời điểm. Giờ đây, thay vì vận hành thụ động, các tổ máy sẽ trực tiếp tham gia chào giá trên từng chu kỳ giao dịch.
Cơ chế thị trường này buộc doanh nghiệp phải tự chủ động khai thác nguồn nước, chọn đúng khung giờ cao điểm để tung công suất nhằm tối ưu hiệu quả kinh doanh.
Cụm thủy điện này bước vào cuộc chơi cạnh tranh với một lợi thế sinh tử: Hồ chứa Pleikrông có dung tích hơn 1 tỷ m³ nằm ở thượng nguồn sông Sê San, đóng vai trò điều tiết nước trực tiếp cho nhà máy Sê San 3 ở hạ lưu.
Do cùng một chủ quản lý, việc điều phối nước và xây dựng chiến lược chào giá sẽ được triển khai thống nhất. Nếu tính toán sai giá trị nguồn nước, xả nước vào giờ giá điện thấp, doanh nghiệp chịu lỗ. Ngược lại, nếu găm nước quá lâu dẫn đến tràn hồ hoặc lỡ mất khung giờ vàng, hiệu quả kinh doanh coi như bằng không.
Bốn tổ máy của hai nhà máy có lợi thế khởi động nhanh, điều chỉnh công suất linh hoạt. Trong bối cảnh thị trường điện vận hành theo chu kỳ giao dịch ngắn, chỉ 30 phút một lần, đây là vũ khí tối thượng giúp cụm nhà máy này chớp thời cơ bán điện giá cao khi hệ thống thiếu nguồn tạm thời.
Nhìn lại các thông số thực tế để thấy quy mô dòng tiền tự quyết sắp tới, cụ thể là Nhà máy Pleikrông (Kon Tum): Đầu tư 3.494 tỷ đồng, công suất 100MW, điện lượng bình quân năm 417,2 triệu KWh.
Nhà máy Sê San 3: Công suất 260MW, giữ vai trò ổn định lưới điện khu vực miền Trung - Tây Nguyên.
Thị trường bán buôn điện cạnh tranh là bước đi bắt buộc để xóa bỏ thế độc quyền, sòng phẳng hóa cuộc chơi năng lượng. Ôm khối tài sản nghìn tỷ, có quyền tự chào giá nhưng áp lực giữ an toàn hệ thống, phối hợp với Trung tâm Điều độ Hệ thống điện Quốc gia vẫn là tối thượng. Thủy điện Ialy không còn đường lùi, buộc phải chuyển đổi số và quản trị kỹ thuật cực gắt để sống sót và tăng trưởng trong cơ chế mới.
| Thị trường bán buôn điện cạnh tranh là bước phát triển quan trọng trong lộ trình xây dựng thị trường điện Việt Nam. Cơ chế này cho phép các đơn vị phát điện trực tiếp tham gia chào giá và cạnh tranh trong quá trình huy động nguồn điện, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào phương thức phân bổ truyền thống như trước đây. |