Thứ năm 02/04/2026 23:57
Hotline: 024.355.63.010
Pháp luật

NHNN "tuýt còi" việc đua lãi suất, vì sao có ngân hàng "lo sốt vó", nhưng có nhà băng lại dửng dưng?

12/10/2020 00:00
Cuộc đua lãi suất không đơn giản chỉ là ở kỳ hạn dài như niêm yết công khai ở các nhà băng...

Mới đây, Cơ quan thanh tra giám sát Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã có văn bản "chỉnh đốn" các ngân hàng về việc tăng lãi suất thời gian qua. Theo cơ quan quản lý, động thái tăng lãi suất làm tiềm ẩn nhiều rủi ro ảnh hưởng đến sự ổn định và phát triển lành mạnh của hệ thống ngân hàng, tạo ra diễn biến tâm lý tiêu cực trên thị trường, có nguy cơ dẫn đến cuộc đua về lãi suất huy động giữa các tổ chức tín dụng, gây bất ổn thị trường tiền tệ.

Lãi suất không đơn giản chỉ như niêm yết

Như chúng tôi đã phản ánh, trong tháng 8 có nhiều ngân hàng tăng mạnh lãi suất tiền gửi để hút vốn, một phần nhằm đáp ứng nhu cầu về tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn theo yêu cầu của NHNN, phần khác có thêm nguồn vốn để kinh doanh dịp cuối năm.

Trên biểu niêm yết của các ngân hàng cho thấy lãi suất có những bước tăng mạnh ở kỳ hạn 6 tháng trở lên. Lãi suất tiền gửi cao nhất đã lên đến 8,5 - 8,7% đối với sản phẩm thông thường còn dạng chứng chỉ tiền gửi thì lên đến trên dưới 10%. Đây đều là các mức lãi cao nhất trong nhiều năm trở lại đây.

Cụ thể, khảo sát tại ngày giao dịch đầu tiên của tháng 9, lãi suất tiền gửi cao nhất thuộc về Ngân hàng Bản Việt (Viet Capital Bank) với 8,6 - 8,7%/năm cho kỳ hạn 18 tháng trở lên. Đứng thứ 2 là SCB với 8,45 - 8,55%/năm cho kỳ hạn 12 tháng trở lên còn kỳ hạn 6 tháng là 8%/năm và 9 tháng là 8,15%/năm. Đứng thứ 3 là Eximbank với lãi suất cao nhất 8,3 - 8,4%/năm. Các vị trí tiếp theo thuộc về VPBank, NCB và TPBank quanh mức 8 - 8,2%/năm. ACB cũng trả lãi suất cao hơn 8%/năm nếu có tiền gửi từ 10 tỷ trở lên.

Nhóm có lãi suất cao ở mức cận kề 8%/năm còn phải kể đến VIB hiện là 7,9%/năm, tương đương mức gửi kỳ hạn dài với các khoản tiền thông thường của ACB, Nam Á, OCB, Bắc Á. Ngân hàng MSB lãi suất cao nhất là 7,8%/năm.

Các ngân hàng như MB, Techcombank, Sacombank lãi suất thấp hơn, cao nhất chỉ quanh 7,5%/năm. Còn lại nhóm các ngân hàng thương mại Nhà nước hoặc do Ngân hàng Nhà nước sở hữu 100% thì lãi suất cao nhất chỉ xấp xỉ 7%/năm.

Tuy nhiên đó chỉ là niêm yết và áp dụng với các khách hàng thông thường.

Theo khảo sát của chúng tôi và một số nguồn tin cậy cho thấy, nếu có khoản tiền gửi lớn, khoảng từ 5 tỷ đồng trở lên, người gửi có thể "mặc cả" được lãi suất ở các ngân hàng, mức cộng thêm khoảng 0,2 - 0,4 điểm phần trăm so với biểu niêm yết cho kỳ hạn dài là điều đơn giản.

Thậm chí, ngay cả với kỳ hạn 1 tháng, cũng có ngân hàng "mặc cả" được khi gửi nguồn tiền lớn. Đây là điều cấm kị và vi phạm quy định của NHNN, bởi lẽ từ năm 2011, NHNN đã áp dụng trần lãi suất tiền gửi và từ 2013 đến nay là trần lãi suất kỳ hạn dưới 6 tháng. Tuy nhiên do cần vốn nên vẫn cứ làm và "lách" rất tinh vi. Phương thức phổ biến nhất là ghi lãi suất trên sổ tiết kiệm 5,5%/năm, còn phần chênh lệch thì trả dưới hình thức tặng tiền vào tài khoản.

Bị tuýt còi, nhiều ngân hàng lo sốt vó, có nhà băng lại dửng dưng

Trở lại với văn bản ngày 26/8 của Ngân hàng Nhà nước, theo đó cơ quan quản lý nói rõ "sẽ theo dõi sát việc triển khai giải pháp về lãi suất và tín dụng của các tổ chức tín dụng và sẽ có biện pháp xử lý nghiêm trường hợp vi phạm quy định của pháp luật và chỉ đạo của NHNN...".

Theo dự tính của thị trường rằng khi bị "tuýt còi", các ngân hàng sẽ phải điều chỉnh giảm lãi suất ít nhiều, nhưng bất ngờ là vẫn chưa nhà băng nào có động thái thay đổi biểu lãi suất niêm yết, ngược lại, họ vẫn tích cực quảng bá các chương trình lãi suất cao và khuyến mại hấp dẫn để thu hút người gửi tiền.

Song, như đã đề cập, do các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên là thả nổi, các ngân hàng có thể trả lãi tùy theo cân đối vốn của mình và diễn biến của thị trường, nên dù có đẩy lãi suất lên cao thì họ cũng không vi phạm, miễn sao tuân thủ các quy định về an toàn trong hoạt động. Và chính bởi lý do này nên các ngân hàng đẩy lãi kỳ hạn dài lên cao vẫn khá bình tâm để tiếp tục chiến lược huy động vốn đã đề ra trước đó.

Cũng căn cứ theo văn bản ngày 26/8, cơ quan quản lý có lẽ đã phát hiện ra các trường hợp lách luật, cố tình vi phạm quy định về trần lãi suất dưới 6 tháng nên phải lên tiếng cảnh báo và tuyên bố sẽ xử lý. Do đó, ngân hàng nào đã bị vào "tầm ngắm" chắc chắn giờ này đang "lo sốt vó" vì không chỉ bị xử phạt mà còn bị thu hẹp chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng. Và nếu những ngân hàng vi phạm lo một thì các ngân hàng vi phạm đồng thời với việc đã phung phí chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng các tháng qua chắc chắn sẽ phải lo gấp nhiều lần bởi bị phạt đồng nghĩa với việc sẽ phải "ngồi chơi xơi nước" nhìn ngân hàng bạn đẩy mạnh kinh doanh trong mùa hoạt động sôi động nhất năm, trong khi kế hoạch cả năm lại có thể không hoàn thành.

Trong quá khứ, những trường hợp chi lãi ngoài sai quy định của NHNN đã bị xử lý rất nặng, đơn cử như nhiều cán bộ ở OceanBank trước đây phải vướng vòng lao lý.

Tùng Lâm

Bài liên quan
Tin bài khác
Phú Thọ tổng rà soát xe tải trọng lớn

Phú Thọ tổng rà soát xe tải trọng lớn

Phòng CSGT Công an tỉnh Phú Thọ triển khai tổng rà soát xe tải trọng lớn, tập trung kiểm tra hoán cải, đăng ký, thiết bị giám sát, nhằm siết chặt quản lý và phòng ngừa tai nạn giao thông.
Kiểm tra đột xuất bếp ăn tập thể, cơ sở dịch vụ ăn uống tại Hà Nội, Ninh Bình

Kiểm tra đột xuất bếp ăn tập thể, cơ sở dịch vụ ăn uống tại Hà Nội, Ninh Bình

Sau vụ việc khoảng 300 tấn thịt lợn bệnh bị phát hiện trong chuỗi cung ứng thực phẩm liên quan đến bếp ăn tập thể, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) sẽ tổ chức kiểm tra đột xuất các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, bếp ăn tập thể tại Hà Nội và Ninh Bình trong thời hạn 15 ngày.
Siết kỷ cương đăng kiểm: Nhiều vi phạm có thể bị đình chỉ hoạt động từ 1 tháng

Siết kỷ cương đăng kiểm: Nhiều vi phạm có thể bị đình chỉ hoạt động từ 1 tháng

Quy định mới về hoạt động đăng kiểm xe cơ giới đã bổ sung hàng loạt chế tài nhằm tăng tính minh bạch, độc lập trong kiểm định. Đáng chú ý, các hành vi như ép buộc chủ xe sửa chữa theo chỉ định hay can thiệp trái phép vào dữ liệu kiểm định có thể khiến cơ sở đăng kiểm bị tạm đình chỉ hoạt động.
Bộ Xây dựng chỉ đạo nóng vụ cáp trên các tuyến cao tốc Bắc - Nam bị phá hoại

Bộ Xây dựng chỉ đạo nóng vụ cáp trên các tuyến cao tốc Bắc - Nam bị phá hoại

Trước hàng loạt vụ cắt trộm, phá hoại cáp điện và dữ liệu trên cao tốc Bắc - Nam, Bộ Xây dựng yêu cầu địa phương siết quản lý, xử lý nghiêm nhằm bảo đảm vận hành an toàn và tránh thất thoát.
Phú Thọ khởi tố loạt “xã hội đen” núp bóng doanh nghiệp

Phú Thọ khởi tố loạt “xã hội đen” núp bóng doanh nghiệp

15 bị can, gồm nhiều giám đốc doanh nghiệp và cán bộ nhà nước, bị khởi tố liên quan các sai phạm nghiêm trọng trong khai thác tài nguyên, tài chính và môi trường.
Chính sách mới từ tháng 4/2026: Lập Quỹ phòng thủ dân sự, mở rộng giám sát giao thông

Chính sách mới từ tháng 4/2026: Lập Quỹ phòng thủ dân sự, mở rộng giám sát giao thông

Từ tháng 4/2026, nhiều chính sách mới quan trọng bắt đầu có hiệu lực, tác động trực tiếp tới đời sống người dân và hoạt động kinh tế – xã hội. Đáng chú ý là quy định bắt buộc xác thực tên thật tài khoản ngân hàng, mở rộng kênh phản ánh vi phạm giao thông qua ứng dụng số, cùng các chính sách mới về chuyển giao công nghệ, giáo dục và phòng thủ dân sự.
Quảng bá sai về sữa thay thế sữa mẹ sẽ bị xử phạt nặng từ tháng 5/2026

Quảng bá sai về sữa thay thế sữa mẹ sẽ bị xử phạt nặng từ tháng 5/2026

Việc quảng bá sữa thay thế sữa mẹ đang được siết chặt khi Chính phủ ban hành Nghị định mới quy định rõ các hành vi vi phạm và mức xử phạt, đặc biệt với hoạt động quảng bá, kinh doanh sữa thay thế sữa mẹ trong môi trường y tế.
Phú Thọ: Đóng cửa mỏ cát sông Hồng hơn 24 ha của Công ty Thống Nhất

Phú Thọ: Đóng cửa mỏ cát sông Hồng hơn 24 ha của Công ty Thống Nhất

UBND tỉnh Phú Thọ vừa ban hành Thông báo số 183/TB-UBND, chấp thuận phương án đóng cửa mỏ cát lòng sông Hồng tại xã Bản Nguyên, nhằm phục hồi môi trường và tăng cường quản lý tài nguyên.
Kiểm tra, giám sát cước vận tải đường bộ tăng mạnh, bảo đảm minh bạch thị trường

Kiểm tra, giám sát cước vận tải đường bộ tăng mạnh, bảo đảm minh bạch thị trường

Trước diễn biến giá cước vận tải đường bộ tăng mạnh tại nhiều địa phương, Bộ Xây dựng vừa quyết định thành lập đoàn công tác liên ngành nhằm kiểm tra, giám sát công tác quản lý và bình ổn giá, trong bối cảnh giá nhiên liệu liên tục biến động.
TP. Hồ Chí Minh siết chặt trật tự vỉa hè, xử lý gần 20.000 vi phạm

TP. Hồ Chí Minh siết chặt trật tự vỉa hè, xử lý gần 20.000 vi phạm

Trong bối cảnh nhiều tuyến đường, đặc biệt trước cổng trường học, vẫn bị lấn chiếm vỉa hè khiến học sinh phải đi xuống lòng đường, TP. Hồ Chí Minh đã mở đợt cao điểm lập lại trật tự đô thị. Chỉ trong thời gian ngắn, lực lượng chức năng xử lý 19.630 trường hợp vi phạm, thu hơn 17,2 tỷ đồng, song bài toán tái lấn chiếm vẫn đặt ra thách thức lớn.
Từ 1/7/2026: 3 trường hợp buộc phải dừng livestream bán hàng

Từ 1/7/2026: 3 trường hợp buộc phải dừng livestream bán hàng

Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15 (có hiệu lực từ ngày 1/7/2026) lần đầu tiên thiết lập khung pháp lý tương đối toàn diện đối với hoạt động livestream bán hàng trên nền tảng số. Đáng chú ý, luật quy định rõ các trường hợp bắt buộc phải dừng phát trực tuyến nhằm kiểm soát nội dung và bảo đảm tuân thủ pháp luật.
Nhiều chính sách mới đồng loạt có hiệu lực từ tháng 4/2026

Nhiều chính sách mới đồng loạt có hiệu lực từ tháng 4/2026

Từ ngày 1/4/2026, nhiều chính sách mới quan trọng chính thức đi vào cuộc sống, tạo ra những thay đổi đáng chú ý trong quản lý nhà nước, hoạt động doanh nghiệp cũng như quyền và nghĩa vụ của người dân. Điểm chung của các chính sách lần này là vừa tăng cường kỷ cương, minh bạch, vừa mở rộng dư địa cho đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Ngày mai xét xử cựu Thứ trưởng Hoàng Văn Thắng trong đại án đấu thầu, hối lộ

Ngày mai xét xử cựu Thứ trưởng Hoàng Văn Thắng trong đại án đấu thầu, hối lộ

Phiên tòa sơ thẩm xét xử cựu Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hoàng Văn Thắng cùng 22 bị cáo sẽ diễn ra sáng 30/3 tại Hà Nội, làm rõ đường dây chi tiền, nhận tiền và can thiệp dữ liệu thầu để doanh nghiệp trúng nhiều gói thầu, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 251 tỷ đồng.
Khởi tố vụ buôn gần 2 tấn pháo nổ tại Phú Thọ

Khởi tố vụ buôn gần 2 tấn pháo nổ tại Phú Thọ

Công an tỉnh Phú Thọ khởi tố vụ án, bắt 6 bị can liên quan đường dây buôn bán, vận chuyển gần 2 tấn pháo hoa nổ, tang vật thuộc danh mục hàng cấm.
Hải quan liên tiếp triệt phá các đường dây ma túy lớn tại biên giới

Hải quan liên tiếp triệt phá các đường dây ma túy lớn tại biên giới

Trong đợt cao điểm đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả dịp trước, trong và sau Tết Nguyên đán 2026, lực lượng Hải quan đã liên tiếp phát hiện, bắt giữ nhiều vụ vận chuyển ma túy quy mô lớn, góp phần siết chặt kiểm soát tuyến biên giới và bảo đảm an ninh, an toàn xã hội.