Nhiều hoạt động hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo
Ông Bùi Thế Duy - Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) - cho biết, hiện nay có nhiều chương trình, dự án hỗ trợ đổi mới sáng tạo (ĐMST) tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp (DN) khởi nghiệp như: Dự án IPP hợp tác với Chính phủ Phần Lan, chương trình FIRST do Ngân hàng Thế giới tài trợ, chương trình BIPP hợp tác với Bỉ và đặc biệt là Đề án Hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp ĐMST quốc gia đến năm 2025 (Đề án 844). Những chương trình này đã góp phần đào tạo rất nhiều chuyên gia (mentor) để tư vấn cho các bạn trẻ khởi nghiệp, hoặc đào tạo trực tiếp cho các bạn trẻ có ý tưởng sáng tạo nhưng chưa có nhiều kinh nghiệm về kinh doanh...
Trong thời gian qua, Việt Nam cũng đã hình thành rất nhiều vườn ươm DN ĐMST tại Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Cần Thơ và Nghệ An. Ngoài ra, Bộ KH&CN đã tổ chức các sự kiện liên kết hệ sinh thái quy mô vùng nhằm kết nối hoạt động khởi nghiệp giữa các địa phương trong vùng. Nhờ đó, tinh thần khởi nghiệp lan rộng khắp cả nước.
Mặc dù nhiều chương trình đã được triển khai nhưng thực tế, phong trào khởi nghiệp ĐMST tại Việt Nam vẫn chưa phát triển tương xứng với tiềm năng và kỳ vọng. Theo Thứ trưởng Bùi Thế Duy, rào cản lớn nhất đối với hoạt động khởi nghiệp hiện nay đó chính là nhận thức. Các bạn trẻ cần phân biệt được lập nghiệp với khởi nghiệp và khởi nghiệp ĐMST. Khái niệm startup trên thế giới tương ứng với khởi nghiệp ĐMST, có nghĩa là phải khởi nghiệp từ những ý tưởng mới, những mô hình mới, hình thức kinh doanh mới, những kết quả KH&CN mới để nhanh chóng phát triển DN và cạnh tranh trên toàn cầu.
Bên cạnh đó, các bạn trẻ cần thay đổi quan điểm về độ tuổi khởi nghiệp thành công. Ở Israel, độ tuổi trung bình của các startup là 40, tức nếu để khởi nghiệp thành công, phần lớn họ đã đi làm một thời gian đủ để tích lũy nhiều kinh nghiệm và khởi nghiệp. Không phải ai mới ra trường đều có thể sớm trở thành ông chủ.
Một nhận thức nữa cũng rất quan trọng là tinh thần của xã hội nói chung, các bạn trẻ và đối tượng liên quan nói riêng là phải biết “chấp nhận thất bại”. Kinh nghiệm các nước đã thành công trong phát triển DN ĐMST là họ tạo ra được văn hóa chấp nhận thất bại. “Sau thất bại, DN sẽ đánh giá được hướng đi hiện tại và tìm những con đường tốt hơn cho tương lai. Chính vì lẽ đó, họ càng dễ được lựa chọn để đầu tư phát triển DN ĐMST. Điều này không phải dễ dàng trong suy nghĩ, tư duy của người Việt Nam” - Thứ trưởng Bùi Thế Duy nói.
Thực tế, Steve Jobs từng bị Apple sa thải năm 30 tuổi trước khi quay trở lại đưa thương hiệu này lên tầm cao mới. Trước khi thành công với Tập đoàn thương mại điện tử Alibaba, Jack Ma đã thất bại với dự án khởi nghiệp ChinaPages. Có thể nói, hầu hết doanh nhân khởi nghiệp nổi tiếng đều từng trải qua thất bại. Do đó, để khởi nghiệp không phải chỉ là trào lưu, chấp nhận thất bại phải trở thành một phần của văn hóa khởi nghiệp.
Đối với DN khởi nghiệp ĐMST, Bộ KH&CN đã hỗ trợ các nhiệm vụ nghiên cứu khoa học để giúp các DN này thử nghiệm cũng như phát triển hoàn thiện công nghệ, từ đó ứng dụng vào sản xuất và đời sống.
Quỳnh Nga
