Được mô tả là đại diện "song sinh kỹ thuật số" của không phận trên khắp nước Anh, mô hình này là kết quả quan trọng đầu tiên của sáng kiến trị giá 15 triệu bảng Anh có tên là "Dự án Bluebird", với mục tiêu là xác định vai trò của AI trong việc tư vấn và cuối cùng thay thế không khí của con người. người điều khiển giao thông.
Dự án là kết quả của sự hợp tác giữa Dịch vụ Không lưu Quốc gia (NATS), công ty chịu trách nhiệm kiểm soát không lưu của Vương quốc Anh, Viện Alan Turing, cơ quan quốc gia về khoa học dữ liệu và AI và Đại học Exeter.
Phần lớn nó được tài trợ bởi chính phủ Anh, thông qua Cơ quan Nghiên cứu và Đổi mới.
Sự phát triển mới nhất về tiềm năng sử dụng công nghệ AI này đã được trình bày tại Lễ hội Khoa học Anh ở Exeter, diễn ra vào tuần trước.
Các nhà nghiên cứu đã giải thích cách Nats, người cung cấp dịch vụ kiểm soát không lưu trên đường bay cho các chuyến bay trong vùng thông tin chuyến bay của Vương quốc Anh và Khu vực kiểm soát đại dương Shanwick, đào tạo mô hình máy tính. Nó cũng cung cấp dịch vụ kiểm soát không lưu cho 14 sân bay ở Vương quốc Anh.
Richard Everson, giáo sư về máy học tại Đại học Exeter, cho biết Nats có cơ sở dữ liệu về hồ sơ chuyến bay trong quá khứ "đầy đủ hơn" so với các cơ quan kiểm soát không lưu khác trên thế giới, đó là lý do tại sao các nhà nghiên cứu đang sử dụng cơ sở dữ liệu này để đào tạo hệ thống AI của họ.
Không còn nghi ngờ gì nữa, việc chuyển đổi từ kiểm soát không lưu từ con người sang AI có thể có tác động đáng kể đến ngành hàng không.
Một hệ thống do AI vận hành có thể có khả năng xác định các tuyến đường tiết kiệm nhiên liệu hơn cho máy bay, giảm đáng kể tác động đến môi trường của ngành hàng không.
Trong một nghiên cứu mới xuất hiện trên tạp chí Environmental Research Letters, các nhà khoa học đến từ Vương quốc Anh đã phân tích 35.000 chuyến bay đi cả hai chiều giữa London và New York. Các nhà khoa học đã lắp ráp một mô hình máy tính xử lý các con số ở dạng đơn giản hóa để ước tính tổng mức tiết kiệm nhiên liệu dựa trên những thay đổi nhỏ trên tuyến đường.
Họ nhận thấy ngay cả những thay đổi nhỏ trong lộ trình máy bay cũng có thể tiết kiệm hàng triệu kg nhiên liệu mỗi năm, sử dụng ít nhiên liệu hơn tới 16% trong quá trình này.
Ngoài ra, việc thay thế người vận hành bằng hệ thống tự động gần như chắc chắn sẽ giảm bớt tình trạng chậm trễ và tắc nghẽn, đặc biệt tại các sân bay đông đúc như Heathrow ở London.
Trong những năm gần đây, giao thông hàng không đã trở thành một vấn đề nghiêm trọng trên toàn thế giới.
Sự chậm trễ trong giao thông hàng không là do các yếu tố như sự chậm trễ của hệ thống hàng không, sự chậm trễ về an ninh, sự chậm trễ của hãng hàng không, sự chậm trễ của máy bay và sự chậm trễ do thời tiết.
Mới tuần trước, sự cố kiểm soát không lưu đã gây ra sự gián đoạn trên diện rộng đối với những du khách muốn bay đến và đi khỏi đất nước, khiến Chính phủ phải ra lệnh xem xét nguyên nhân gây ra "trục trặc kỹ thuật" dẫn đến việc 1.600 chuyến bay bị hủy vào thứ Hai tuần trước.
Người đứng đầu cơ quan hàng không toàn cầu IATA ước tính sự gián đoạn tồi tệ nhất đối với việc kiểm soát không lưu của Vương quốc Anh trong gần một thập kỷ sẽ khiến các hãng hàng không thiệt hại khoảng 100 triệu bảng Anh .
Có lẽ điều quan trọng nhất là việc đưa AI vào hệ thống kiểm soát không lưu sẽ giải quyết tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng người vận hành.
Quá trình đào tạo cho vai trò này hiện phải mất ít nhất ba năm và dữ liệu cho thấy tình trạng thiếu nhân viên kiểm soát không lưu trên khắp châu Âu đang góp phần làm tăng tình trạng trễ chuyến bay, ảnh hưởng đến du khách trên khắp lục địa và khiến các hãng hàng không thiệt hại hàng triệu euro.
Theo dữ liệu từ Cơ quan quản lý không phận châu Âu Eurocontrol, quản lý luồng không lưu, hay ATFM, liên quan đến sự chậm trễ – hoặc khi giao thông hàng không bị hạn chế qua một khu vực nhất định trên bầu trời – là nguyên nhân lớn thứ hai gây ra sự chậm trễ chuyến bay trong tháng 6 và tháng 7.
Thời gian của những sự chậm trễ này đã tăng sáu phần trăm so với năm ngoái.
Đồng thời, dữ liệu của Eurocontrol cho thấy lưu lượng hàng không - được đo bằng số chuyến bay - đã tăng 7% so với cùng kỳ năm ngoái trong tháng 6 và tháng 7, dữ liệu của Eurocontrol cho thấy, mặc dù vẫn giảm so với năm 2019.
Eurocontrol cho biết: “Thời tiết theo mùa, năng lực ATC và sự chậm trễ của nhân sự ATC đã ảnh hưởng mạnh mẽ đến sự chậm trễ ATFM trên đường bay trên toàn mạng”.
Giám đốc điều hành Ryanair Group, Michael O'Leary, phát biểu vào tháng 7, đã nói một cách thẳng thắn hơn: "ATC là một tình trạng hỗn loạn. Họ thiếu nhân sự, đặc biệt là vào cuối tuần."
Tiềm năng sử dụng AI để giảm bớt sự thiếu hụt này bằng cách đảm nhận một số nhiệm vụ kiểm soát không lưu lặp đi lặp lại và chiếu lệ nhất đang thúc đẩy nghiên cứu thành một mô hình dựa trên máy tính mới.
Nếu dự án thành công, trước tiên nó có thể dẫn đến việc AI làm việc với con người trong các thử nghiệm vận hành rộng rãi hơn trong vài năm, trước khi Nats và các cơ quan không lưu khác xem xét giới thiệu một hệ thống điều khiển bằng máy tính.
Richard Cannon, trưởng nhóm nghiên cứu của Nats trong Dự án Bluebird, cho biết: “Chúng tôi đã chuẩn bị cho điều này trong thập kỷ qua bằng cách ghi lại các hoạt động giao thông hàng không trên khắp Vương quốc Anh”.
"Khi kết thúc dự án vào năm 2026, chúng tôi đặt mục tiêu chạy 'thử nghiệm bóng tối' trực tiếp, trong đó các tác nhân AI sẽ được thử nghiệm trên dữ liệu không lưu trong thời gian thực, cho phép so sánh trực tiếp với việc ra quyết định của người kiểm soát không lưu. ", anh nói thêm.
Cannon cũng nhấn mạnh rằng hệ thống AI sẽ không có thẩm quyền thực sự xác định lộ trình của máy bay, làm giảm bớt lo ngại về khả năng công nghệ này dẫn đến sự gia tăng tai nạn hoặc va chạm máy bay.
Hàng không đã trở thành ngành công nghiệp mới nhất được chuyển đổi nhờ trí tuệ nhân tạo.
Việc tạo ra công cụ xử lý ngôn ngữ tự nhiên Chat GPT vào tháng 11 năm 2022 đã đẩy công nghệ nhân tạo trở thành chủ đề bàn luận chính thống, gây ra sự phấn khích đáng kể cũng như cảnh báo về khả năng AI gây hại cho loài người.
Phát biểu tại Tuần lễ Công nghệ Luân Đôn vào tháng 7, Thủ tướng Rishi Sunak cho biết AI có thể được sử dụng để cung cấp “việc học tập cá nhân hóa” cho trẻ em ở trường, cũng như giảm khối lượng công việc của giáo viên bằng cách hỗ trợ lập kế hoạch và chấm bài.
Và trong lĩnh vực khách sạn, AI đã được sử dụng trong dịch vụ khách hàng và bán lẻ trực tuyến. Một báo cáo của ngân hàng đầu tư Goldman Sachs cho rằng AI có thể thay thế tương đương 300 triệu việc làm toàn thời gian.
Bằng cách tự động hóa các nhiệm vụ lặp đi lặp lại và tốn thời gian, AI có thể giải phóng thời gian của nhân viên cho những nhiệm vụ quan trọng hơn. Điều này có thể dẫn đến tăng hiệu quả và năng suất cho các doanh nghiệp và ngành công nghiệp.
Nguyên Vũ t/h