Trong khuôn khổ chuyến công tác tại Trung Quốc, ngày 20/8, Đoàn công tác Bộ Nông nghiệp và Môi trường do Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp dẫn đầu đã làm việc với Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) tại thành phố Đại Liên. Cuộc làm việc tập trung vào thúc đẩy thương mại nông sản, tháo gỡ các vướng mắc kỹ thuật và tăng cường cơ chế phối hợp giữa hai bên.
Đáng chú ý, GACC đã hoàn thành đánh giá 736 hồ sơ sầu riêng của Việt Nam, gồm 487 hồ sơ vùng trồng và 249 hồ sơ cơ sở đóng gói.
Kết quả, 401 vùng trồng và 166 cơ sở đóng gói đáp ứng yêu cầu và được phía Trung Quốc phê duyệt, tương ứng 82,3% số hồ sơ vùng trồng và 66,7% số hồ sơ cơ sở đóng gói được đánh giá.
 |
| Việt Nam có thêm 401 mã số vùng trồng sầu riêng được Trung Quốc phê duyệt |
Ngoài số hồ sơ đã được chấp thuận, 86 vùng trồng và 83 cơ sở đóng gói sầu riêng cần tiếp tục khắc phục, hoàn thiện để GACC xem xét ở bước tiếp theo.
Không chỉ sầu riêng, phía Trung Quốc cũng phê duyệt thêm 6 mã số vùng trồng dừa, ớt và 70 mã số cơ sở đóng gói các sản phẩm nông sản khác của Việt Nam.
Việc bổ sung số lượng lớn mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói được đánh giá là cơ hội để mở rộng năng lực xuất khẩu chính ngạch, nhất là trong bối cảnh sầu riêng khu vực Tây Nguyên bước vào cao điểm thu hoạch. Các mã số được phê duyệt tạo thêm điều kiện để địa phương và doanh nghiệp chủ động tổ chức sản xuất, thu mua, đóng gói và xuất khẩu.
Tại cuộc làm việc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đánh giá cao sự phối hợp của GACC, đồng thời đề nghị phía Trung Quốc đẩy nhanh tiến độ đánh giá hồ sơ, đặc biệt đối với những mặt hàng đang vào vụ thu hoạch và có nhu cầu xuất khẩu lớn. Việt Nam cũng đề nghị tăng tần suất tiếp nhận hồ sơ nhằm rút ngắn thời gian chờ đợi của doanh nghiệp và vùng trồng.
Phía GACC ghi nhận đề nghị này để xem xét, song cho biết trước mắt vẫn duy trì tần suất tiếp nhận hồ sơ 3 tháng/lần do cần bố trí nhân lực và các nguồn lực cần thiết cho quá trình xử lý.
Từ kết quả đánh giá hồ sơ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh chất lượng vùng trồng, cơ sở đóng gói và tính đầy đủ của hồ sơ là yếu tố quyết định khả năng được phía Trung Quốc chấp thuận.
Các địa phương, chủ vùng trồng và cơ sở đóng gói cần hoàn thiện hồ sơ phù hợp với thực tế sản xuất, đồng thời đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của thị trường nhập khẩu. Các điều kiện kỹ thuật cũng phải được duy trì thường xuyên, thay vì chỉ hoàn thiện tại thời điểm đăng ký mã số.
Đối với những trường hợp được yêu cầu khắc phục, Bộ lưu ý cần xác định đúng nguyên nhân, xử lý thực chất và cung cấp đầy đủ bằng chứng trước khi gửi hồ sơ đề nghị xem xét lại.
Cùng với đó, công tác kiểm tra thực tế, giám sát và hậu kiểm cần được tăng cường nhằm duy trì chất lượng mã số, hạn chế nguy cơ bị cảnh báo hoặc tạm dừng sau khi được phê duyệt.
Tại cuộc làm việc, Việt Nam cũng thông tin với GACC về những thay đổi trong quản lý mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói theo Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP ngày 31/7/2026. Theo định hướng mới, công tác quản lý đang chuyển mạnh sang dựa trên dữ liệu, truy xuất nguồn gốc, phân loại rủi ro và trách nhiệm của các chủ thể; đồng thời từng bước số hóa, quản lý tập trung dữ liệu về mã số.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẳng định việc cải cách thủ tục quản lý trong nước không đồng nghĩa với việc hạ thấp yêu cầu kỹ thuật đối với nông sản xuất khẩu sang Trung Quốc. Các vùng trồng và cơ sở đóng gói vẫn phải đáp ứng đầy đủ nghị định thư, yêu cầu kỹ thuật và quy định của GACC.
Hai bên thống nhất tiếp tục tăng cường hợp tác trong lĩnh vực tiêu chuẩn kỹ thuật và kiểm nghiệm an toàn thực phẩm. Việt Nam đề nghị nghiên cứu lộ trình công nhận lẫn nhau về năng lực phòng kiểm nghiệm, phương pháp và kết quả kiểm nghiệm đối với một số chỉ tiêu; đồng thời tăng cường trao đổi về tiêu chuẩn và phương pháp kiểm dịch thực vật phù hợp với pháp luật mỗi nước và thông lệ quốc tế.
Hai bên thống nhất duy trì trao đổi kỹ thuật định kỳ 3 lần/năm theo hình thức trực tiếp hoặc trực tuyến, đồng thời chủ động trao đổi khi phát sinh những vấn đề cấp thiết.
Liên quan đến việc tạm dừng mã số, Việt Nam đề nghị GACC tăng thời gian thông báo trước để doanh nghiệp có thể chủ động điều chỉnh kế hoạch thu hoạch, thu mua, đóng gói và vận chuyển. Phía GACC cho biết quy định thông báo tạm dừng xuất khẩu sau khoảng 48 giờ hiện được áp dụng thống nhất đối với các quốc gia và trước mắt chưa có căn cứ để thay đổi.
Từ kết quả làm việc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác định việc mở rộng số lượng mã số cần song hành với nâng cao chất lượng và tính minh bạch của từng mã số. Các địa phương cần tăng cường hướng dẫn, giám sát và hậu kiểm; đồng thời nâng chất lượng vùng trồng, cơ sở đóng gói và hệ thống truy xuất nguồn gốc.
Đây được xem là nền tảng quan trọng để nông sản Việt Nam duy trì hoạt động xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc theo hướng ổn định, minh bạch, tuân thủ và bền vững.
