Thủ tướng Anh trấn an doanh nghiệp trước thềm ngân sách mùa thu

Thủ tướng Anh Andy Burnham đã tìm cách trấn an cộng đồng doanh nghiệp trước thềm ngân sách mùa thu, khẳng định chính phủ nhận thức rõ những áp lực mà các doanh nghiệp, từ quy mô lớn đến nhỏ, đang phải đối mặt trong môi trường kinh doanh nhiều thách thức.

Trong cuộc trao đổi được đánh giá là thể hiện rõ nhất lập trường thân thiện với doanh nghiệp kể từ khi lên nắm quyền với tờ Financial Times, ông Burnham cho biết chính phủ muốn bổ sung động lực cho tăng trưởng của Anh thông qua việc xây dựng quan hệ chặt chẽ hơn với Liên minh châu Âu (EU), trước mắt là hội nghị thượng đỉnh toàn khối dự kiến diễn ra vào tháng 11.

Liên quan đến khả năng tăng thuế doanh nghiệp trong bản ngân sách quốc gia dự kiến công bố ngày 28/10, ông Burnham từ chối đưa ra bình luận cụ thể, cho rằng các vấn đề tài khóa không nên được thảo luận trước thời điểm công bố chính thức. Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh không nên diễn giải sự thận trọng này như một tín hiệu cho thấy mọi biện pháp đều sắp được áp dụng.

Chính phủ Anh dự kiến công bố ngân sách quốc gia cho giai đoạn tài khoá tiếp theo, bắt đầu từ tháng 10

Theo ông Burnham, mục tiêu của chính phủ không phải là gia tăng gánh nặng cho người dân và doanh nghiệp, mà là tìm cách giảm áp lực chi phí sinh hoạt cũng như chi phí kinh doanh. Dù vậy, một số lãnh đạo cấp cao trong giới kinh doanh, trong đó có đại diện các ngân hàng đang ghi nhận lợi nhuận lớn, vẫn lo ngại Bộ trưởng Tài chính John Healey có thể tăng thuế đối với khu vực tư nhân nhằm tài trợ cho chi tiêu quốc phòng và các biện pháp hỗ trợ chi phí sinh hoạt.

Cũng trong cuộc phỏng vấn, ông Burnham thừa nhận bối cảnh tài chính ở Anh hiện nay vẫn rất thách thức. Ông cho biết chính phủ hiểu rằng những đồn đoán kéo dài về chính sách thuế có thể ảnh hưởng tiêu cực đến tâm lý đầu tư. Vì vậy, thời điểm công bố ngân sách đã được đẩy lên sớm nhất có thể trong tháng 10, sớm hơn khoảng một tháng so với ngân sách do bà Rachel Reeves, Bộ trưởng Tài chính tiền nhiệm, trình bày năm ngoái.

Khi Quốc hội Anh trở lại làm việc sau kỳ nghỉ hè vào tuần tới, ông Burnham dự kiến sẽ nhấn mạnh cắt giảm chi phí kinh doanh như một nội dung trọng tâm, trong đó cải thiện khả năng kết nối lưới điện được xem là một chính sách then chốt.

Những phát biểu trước đó của ông Burnham về việc chấm dứt “40 năm chủ nghĩa tân tự do” từng làm dấy lên lo ngại rằng chính phủ có thể có cách tiếp cận cứng rắn hơn với mô hình kinh tế thị trường cận-hiện đại, bao gồm cả lĩnh vực vốn đầu tư tư nhân. Tuy nhiên, ông khẳng định không có chủ trương khiến người giàu rời khỏi nước Anh, đồng thời cho rằng quốc gia này vẫn cần khuyến khích tạo lập của cải và giữ chân những người có năng lực tạo ra của cải. Theo ông, yêu cầu đặt ra là quá trình tạo lập của cải phải đi cùng trách nhiệm xã hội.

Ông Burnham cũng làm rõ rằng kế hoạch tăng cường vai trò kiểm soát của nhà nước trong một số ngành công nghiệp trọng yếu không đồng nghĩa với việc quốc hữu hóa toàn bộ các tiện ích công cộng. Quan điểm này được đưa ra trong bối cảnh chính phủ đang cân nhắc phương án xử lý đối với Thames Water, doanh nghiệp đang gặp khó khăn tài chính.

Theo ông, cách tiếp cận của chính phủ là nhấn mạnh đến năng lực kiểm soát của nhà nước thay vì quốc hữu hóa. Mục tiêu là bảo đảm các nền tảng thiết yếu vận hành hiệu quả hơn, qua đó tạo lập môi trường đầu tư thuận lợi cho doanh nghiệp.

Trong nỗ lực giảm chi phí cho doanh nghiệp, ông Burnham muốn trao thêm vai trò cho các thị trưởng vùng được bầu trực tiếp, phối hợp với Văn phòng Thủ tướng mới đặt tại Manchester, còn được gọi là Number 10 North (Số 10 Phía Bắc), để giám sát một số lĩnh vực trọng yếu, bao gồm hệ thống điện. Theo nhà lãnh đạo chính phủ Anh, kết nối lưới điện là vấn đề có tác động trực tiếp đến tăng trưởng và đầu tư, đòi hỏi năng lực xử lý mạnh mẽ hơn ở cấp chính quyền. Dự án Number 10 North, theo ông Burnham, không phải là một động thái mang tính hình thức mà có thể trở thành yếu tố tạo thay đổi đối với triển vọng tăng trưởng.

Bên cạnh văn phòng chính ở số 10 Phố Downing, kể từ khi lên nắm quyền ông Andy Burnham còn mở thêm văn phòng tại thành phố Manchester nhằm giám sát các lĩnh vực trọng yếu

Ông Burnham đưa ra các phát biểu trên tại một chi nhánh Sainsbury’s ở phía nam London, trong khuôn khổ thảo luận về dự án xử lý tình trạng thất nghiệp trong thanh niên. Nhà lãnh đạo chính phủ Anh coi đây là ví dụ cho cách tiếp cận hợp tác giữa chính phủ và khu vực doanh nghiệp.

Nếu người tiền nhiệm Keir Starmer từng đặt tăng trưởng là “ưu tiên số một”, thì ông Burnham đang định hình lại mục tiêu này theo hướng “tăng trưởng tốt”. Theo ông, điều quan trọng là xây dựng một cách tiếp cận có khả năng tái tạo lợi ích cho toàn bộ nền kinh tế và xã hội.

Về năng lượng, Thủ tướng Burnham cho biết chính phủ sẽ theo đuổi cách tiếp cận thực dụng đối với hoạt động khai thác dầu khí tại Biển Bắc, coi đây là một phần của giai đoạn chuyển tiếp hướng tới tương lai năng lượng tái tạo. Đồng thời, ông cũng nhấn mạnh nhận thức rõ hơn về tác động của biến đổi khí hậu sau một mùa hè khắc nghiệt tại Anh.

Liên quan đến hai dự án nhiên liệu hóa thạch gây tranh cãi là Jackdaw và Rosebank, ông Burnham dẫn lại cách tiếp cận thực dụng của doanh nhân năng lượng xanh Dale Vince, người gần đây bày tỏ sự ủng hộ đối với cả hai dự án trong chương trình Newsnight của BBC.

Thỏa thuận với EU cũng được ông Burnham đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược tăng trưởng, khi hai bên đang tìm cách hoàn tất một thỏa thuận theo đó Anh hướng tới quyền tiếp cận kinh tế thuận lợi hơn, đổi lại một đề xuất hào phóng hơn dành cho Brussels về chương trình trải nghiệm dành cho thanh niên.

Theo ông Burnham, Anh không thể bỏ qua mối quan hệ với Liên minh châu Âu và cần xây dựng vị thế để xử lý các vấn đề song phương một cách ổn định, qua đó đóng góp thêm vào tăng trưởng. Ông cho biết một hội nghị thượng đỉnh có thể được tổ chức vào tháng 11 nhằm hoàn tất thỏa thuận.