Thị trường carbon Việt Nam bước đầu hình thành sau hơn 2 tháng thí điểm

Ngày 14/8, tại TP. Hồ Chí Minh, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp tổ chức Diễn đàn Carbon Việt Nam 2026 với chủ đề “Từ chính sách đến hành động”.

Tại diễn đàn, ông Trần Trọng Kiên, Phó Giám đốc Phòng Thị trường Chứng khoán phái sinh, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), cho biết sau hơn 2 tháng vận hành thí điểm, hệ thống giao dịch carbon hoạt động ổn định và được kết nối với Hệ thống đăng ký quốc gia của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Thị trường carbon Việt Nam bước đầu hình thành sau hơn 2 tháng thí điểm

Theo đó, dữ liệu về hạn ngạch phát thải được cập nhật xuyên suốt từ khâu phân bổ đến giao dịch. Hệ thống đăng ký quốc gia hiện quản lý khoảng 510 triệu tấn CO₂ tương đương (tCO₂e) hạn ngạch phát thải cho giai đoạn 2025-2026.

Đến nay, có 92 tổ chức đăng ký tham gia thị trường, tập trung chủ yếu ở 3 ngành phát thải lớn gồm thép, xi măng và nhiệt điện.

Phiên giao dịch đầu tiên diễn ra ngày 29/6 với mã hạn ngạch VN2025. Khối lượng giao dịch đạt 1.210 tCO₂e, giá đóng cửa 130.000 đồng/tCO₂e, giá cao nhất 136.000 đồng/tCO₂e, tổng giá trị giao dịch đạt 161,66 triệu đồng.

Theo HNX, đơn vị này cung cấp hạ tầng giao dịch, trong khi thông tin về hàng hóa giao dịch như hạn ngạch phát thải, tín chỉ carbon, số lượng, thời gian giao dịch và quyền sở hữu được quản lý trên Hệ thống đăng ký quốc gia của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Hạn ngạch hoặc tín chỉ carbon chỉ được đưa lên sàn sau khi hoàn tất đăng ký trên hệ thống quốc gia và chuyển sang lưu ký tại Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC).

Thị trường cũng áp dụng cơ chế thanh toán tức thời (T+0). Theo đó, khi bên mua đủ tiền và bên bán có đủ hạn ngạch hoặc tín chỉ carbon trong tài khoản lưu ký, giao dịch được hoàn tất ngay sau khi hai bên xác nhận.

Tại diễn đàn, lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh thị trường carbon được kỳ vọng tạo thêm công cụ để doanh nghiệp lựa chọn các giải pháp giảm phát thải với chi phí hợp lý, đồng thời nâng cao khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn xanh của thị trường quốc tế.

Tuy nhiên, để thị trường vận hành hiệu quả, minh bạch và từng bước kết nối với thị trường carbon khu vực, việc tiếp tục hoàn thiện thể chế, hạ tầng kỹ thuật, hệ thống đo đạc, báo cáo và thẩm định phát thải vẫn là yêu cầu trọng tâm.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế vận hành, tăng cường đối thoại với cộng đồng doanh nghiệp, hướng tới xây dựng thị trường carbon minh bạch, hiệu quả, góp phần thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.