Theo ông Lê Thanh Hòa, Phó Cục trưởng Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển Thị trường, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, hoạt động hợp tác thúc đẩy thương mại nông sản, thực phẩm giữa Việt Nam và Trung Quốc trong những năm vừa qua đã đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận.

Theo đó, hiện có hơn 2.000 vùng trồng cho 11 loại quả đang xuất khẩu vào Trung Quốc như thanh long, xoài, nhãn… được phê duyệt mã số cho vùng trồng xuất khẩu.
Tổng sản lượng các sản phẩm từ các mã số vùng trồng hoàn toàn đáp ứng được nhu cầu xuất khẩu hiện nay 5.325 mã số vùng trồng và 1.438 mã số cơ sở đóng gói xuất khẩu sang các thị trường như Hoa Kỳ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Úc, New Zealand, Trung Quốc cho tất cả các sản phẩm với tổng diện tích hơn 300.000 ha.
Tính đến 8/1/2023, có 2.492 mã số sản phẩm thực phẩm được cấp phép khẩu vào Trung Quốc. 18 nhóm sản phẩm theo hướng dẫn của Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) tại công hàm 353 đăng ký qua cơ quan thẩm quyền của Việt Nam là 1.254 mã.
Về xuất khẩu trái cây từ Việt Nam sang Trung Quốc, theo ông Hòa, Nghị định thư yêu cầu kiểm dịch với ớt và chanh dây xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc hiện đang thí điểm. Các Nghị định thư yêu cầu kiểm dịch 7 loại quả truyền thống (chôm chôm, dưa hấu, thanh long, vải, nhãn, mít, xoài) hiện đang xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc.
Hoạt động hợp tác xuất khẩu trái cây Việt Nam sang Trung Quốc cũng đang đẩy nhanh tiến độ đánh giá rủi ro mở cửa thị trường cho bưởi, bơ, na, roi, dừa, thảo quả và dứa để có thế xuất khẩu chính thức. Đồng thời, tiến hành đăng ký, phê duyệt cấp mã số cho doanh nghiệp xuất khẩu thực phẩm vào Trung Quốc theo qui định tại Nghị định (Lệnh) 248 và 249 của Trung Quốc.

Tại hội nghị, Phó Cục trưởng Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển Thị trường đề xuất GACC phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tạo thuận lợi trong thông quan với trái cây.
“Cần sớm ký kết Nghị định thư về kiểm dịch thực vật đối với 7 loại hoa quả (chôm chôm, dưa hấu, thanh long, vải, nhãn, mít, xoài) của Việt Nam đã được xuất khẩu chính ngạch sang thị trường Trung Quốc. Đề nghị GACC thúc đẩy việc phê duyệt mã số vùng trồng, cơ sở bao gói sản phẩm, đăng ký mã số doanh nghiệp theo quy định Lệnh 248 và 249 đủ điều kiện an toàn thực phẩm của Việt Nam giảm thủ tục nhập khẩu vào Trung Quốc”, ông Hòa đề nghị.
Cùng với đó là sớm hoàn thiện thủ tục mở cửa thị trường đối với các sản phẩm hoa quả ưu tiên như bưởi, bơ, na, roi, dừa, thảo quả và dứa…
Đề nghị phía Trung Quốc quan tâm, kịp thời phê duyệt bổ sung đối với hồ sơ đăng ký của các doanh nghiệp trên Hệ thống một cửa thương mại quốc tế (CIFER) và hồ sơ đăng ký của các cơ sở bao gói cua, tôm hùm sống. Sớm phê duyệt bổ sung sản phẩm sứa ướp muối, tôm sú/tôm thẻ ướp đá vào danh mục các sản phẩm được phép xuất khẩu vào Trung Quốc.
Ngoài ra, cần tăng cường hợp tác, khắc phục các khó khăn, kéo dài thời gian làm việc thông quan hàng ngày, tạo mọi điều kiện thông thoáng về thủ tục, nhất là thủ tục xuất nhập khẩu hàng hóa nông lâm thủy sản và thủ tục kiểm dịch xuất nhập cảnh qua biên giới.
Hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật đảm bảo khâu kiểm dịch hàng nông sản tại ga đường sắt Đồng Đăng - Bằng Tường và ga đường sắt Lào Cai – Hà Khẩu. Hai bên tăng cường hợp tác, đầu tư kho lạnh, kho bảo quản hàng nông sản tại khu vực hai bên biên giới của mỗi nước.
Phó Cục trưởng Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển Thị trường cũng đề nghị GACC chấp thuận việc Tập đoàn Kiểm nghiệm, kiểm dịch Trung Quốc (CCIC), CIC Việt Nam đặt chi nhánh đại diện, lắp đặt phòng Lab tại Lối mở Km3+4 Hải Yên để kiểm nghiệm, kiểm dịch hoa quả, thủy sản, dán tem sản phẩm.
Thực hiện quy hoạch, đầu tư cơ sở hạ tầng logistics, đặc biệt là mở rộng tăng diện tích các kho bãi, địa điểm tập kết cho hàng hoá vận chuyển đường bộ và đường sắt và phương tiện vận tải hàng hoá làm thủ tục thông quan thuận lợi.
Về giải pháp thực hiện, ông Hòa khuyến nghị cần tập trung triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp tổ chức sản xuất để nâng cao chất lượng tiêu chuẩn nông sản Việt Nam.
Tập trung nguồn lực phát triển công nghiệp chế biến nhằm tăng giá trị nông sản chế biến sâu, đa dạng các sản phẩm nông nghiệp, trước mắt chú trọng phát triển hệ thống kho trữ, bảo quản nông sản.
Đẩy mạnh việc đăng ký vùng trồng, công tác truy xuất nguồn gốc để tạo điều kiện cho xuất khẩu chính ngạch và giảm thời gian thông quan hàng hoá.
“Đẩy nhanh tiến độ đàm phán về quản lý chất lượng để tăng thêm số lượng trái cây và mặt hàng thủy sản được chính thức xuất khẩu vào thị trường Trung Quốc và các thị trường khác trên thế giới”, ông Hòa nhấn mạnh.
Hoài Anh