Số hóa, thúc đẩy xanh hóa tạo sức cạnh tranh cho ngành dệt may

Sự kết nối giữa các khâu sản xuất trong ngành này không chỉ tăng cường năng suất lao động và giảm chi phí, mà còn nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường nội địa và quốc tế, thu hút khách hàng và nhanh chóng tiếp cận đến thị trường mục tiêu.

Theo Hiệp hội Dệt may Việt Nam (Vitas), dự kiến tổng kim ngạch xuất khẩu của ngành dệt may trong 6 tháng đầu năm 2023 sẽ đạt khoảng 18,6 tỷ USD, giảm 17,6% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, ngành dệt may đang đối mặt với nhiều thách thức như sự tồn kho quốc tế vẫn còn tồn tại, lạm phát cao ở một số thị trường lớn, tăng lãi suất liên tục của FED, ảnh hưởng kéo dài từ đại dịch, chiến tranh và giảm sức mua.

Nhằm vượt qua những thách thức này, Hiệp hội Dệt may Việt Nam (Vitas) và Công ty Jack đã tổ chức hội thảo mang tên "Thúc đẩy số hóa, xanh hóa sản xuất dệt may". Ông Vũ Đức Giang, Chủ tịch Vitas, nhận định rằng cả cộng đồng doanh nghiệp dệt may Việt Nam, bao gồm cả các doanh nghiệp đầu tư nước ngoài, đã nhanh chóng thích ứng và tìm ra lối thoát thông qua việc số hóa và xanh hóa quy trình sản xuất.

Đồng thời, không chỉ việc số hóa và áp dụng công nghệ mà còn cần phát triển xanh hóa trong ngành dệt may. Hiện nay, nhiều thị trường lớn như Liên minh châu Âu yêu cầu sản phẩm dệt may phải có tuổi thọ dài, khả năng tái chế và tái sử dụng, nhằm giảm tiêu thụ tài nguyên, khí thải nhà kính, sử dụng nước và hóa chất độc hại. Điều này đặt ra một thách thức lớn đối với ngành dệt may.

Chủ tịch Vitas nhấn mạnh rằng Chính phủ đã thông qua Chiến lược dệt may 2030-2035, đó là nền tảng cho sự phát triển của ngành. Tuy nhiên, điều này chỉ là điều kiện cần mà chưa đủ. Theo ông Giang, Chính phủ cần phải xác định một chiến lược cụ thể về phát triển các ngành công nghiệp, bao gồm cả ngành dệt may, và quy hoạch một cách rõ ràng những giải pháp cần thiết.

Cụ thể, việc phát triển các khu công nghiệp thu hút đầu tư vào lĩnh vực dệt và nhuộm là một thách thức đáng kể, đặc biệt khi nguồn cung khan hiếm và phải phụ thuộc vào nhập khẩu. Việc có 17 Hiệp định Thương mại tự do (FTA), trong đó có nhiều FTA đặt yêu cầu từ giai đoạn sợi trở lên, là một vấn đề đáng quan ngại.

Vì vậy, Chủ tịch Vitas nhấn mạnh rằng Chính phủ cần phải có kế hoạch chi tiết và chỉ định rõ nhiệm vụ của từng địa phương trong việc thu hút đầu tư vào lĩnh vực dệt và nhuộm. Điều này không chỉ là tương lai mà còn là một nhiệm vụ cấp bách hiện tại, đòi hỏi sự tăng cường và một chiến lược đã được lập kế hoạch một cách rõ ràng.

Trong tầm nhìn đến năm 2050, việc số hóa và xanh hóa là xu thế tất yếu trong ngành dệt may. Sản phẩm dệt may cần phải thích ứng với khái niệm tái chế và tuần hoàn, không chỉ là một khả năng trên giấy tờ.

Do đó, Chính phủ cần phải hỗ trợ doanh nghiệp trong việc xây dựng chiến lược xanh hóa và đầu tư vào các nhà máy đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường công việc, xử lý nước thải, khí thải và sử dụng năng lượng tái tạo từ năng lượng mặt trời.

Đặc biệt, việc thành lập Quỹ tài nguyên môi trường nhằm hỗ trợ doanh nghiệp phát triển xanh với lãi suất vay chỉ từ 0-2% mỗi năm, nhằm khuyến khích doanh nghiệp tuân thủ cam kết tại Hội nghị COP 26. Điều này đòi hỏi sự đầu tư từ Chính phủ để thực hiện chiến lược này.

PV (t/h)