Trong nhiều thập kỷ, con người luôn được xem là tài sản quý giá nhất của doanh nghiệp. Thế nhưng, chính họ lại đảm nhận những công việc nặng nhọc và tiềm ẩn nhiều rủi ro nhất, từ nâng linh kiện nặng hàng chục kilôgam, làm việc trong môi trường nhiệt độ cao, tiếp xúc với hóa chất cho đến thực hiện hàng nghìn thao tác lặp lại mỗi ngày trên dây chuyền sản xuất.
 |
| Atlas đang được thử nghiệm trong các cơ sở sản xuất của Hyundai với các nhiệm vụ như cấp phát linh kiện và hỗ trợ lắp ráp. |
Ở không ít nhà máy, tai nạn lao động không chỉ bắt nguồn từ sự cố máy móc mà còn đến từ yếu tố con người như mệt mỏi, mất tập trung hoặc quá tải. Đó cũng là một trong những lý do thúc đẩy các hãng công nghệ phát triển thế hệ robot hình người mới có khả năng thay thế con người trong những công việc nguy hiểm và lặp đi lặp lại. Atlas của Boston Dynamics là một trong những đại diện nổi bật của xu hướng này.
Từ robot trình diễn đến giá trị kinh tế
Năm 2024, Boston Dynamics chính thức dừng phát triển phiên bản Atlas sử dụng hệ thống thủy lực để chuyển sang nền tảng hoàn toàn chạy điện. Đến năm 2026, công ty tiếp tục công bố các kế hoạch đưa Atlas vào thử nghiệm trong môi trường công nghiệp, đồng thời cho biết robot sẽ được triển khai tại một số cơ sở của Hyundai nhằm đánh giá khả năng làm việc thực tế.
Theo các công bố của doanh nghiệp, Boston Dynamics cũng hợp tác với Google DeepMind trong nghiên cứu và phát triển trí tuệ nhân tạo cho robot. Đây được xem là bước chuyển đáng chú ý so với hơn mười năm trước, khi Atlas chủ yếu được biết đến qua các video trình diễn kỹ năng.
Nếu quá trình thương mại hóa diễn ra đúng kế hoạch, giá trị của Atlas sẽ không còn nằm ở những màn biểu diễn ấn tượng mà ở khả năng tạo ra hiệu quả sản xuất có thể đo lường được.
Mục tiêu của Boston Dynamics không phải tạo ra một robot giống con người về hình thức, mà là phát triển cỗ máy có thể làm việc trong những môi trường vốn được thiết kế cho con người.
Đó là lý do Atlas vẫn sở hữu cấu trúc hai tay, hai chân. Thiết kế này cho phép robot sử dụng cầu thang, thao tác với các công cụ hiện có, cầm nắm linh kiện, vận chuyển vật liệu và làm việc trên các dây chuyền lắp ráp mà không cần doanh nghiệp phải xây dựng lại toàn bộ nhà máy.
Chiến lược này giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể chi phí đầu tư hạ tầng và được nhiều chuyên gia đánh giá là một trong những lợi thế lớn của Boston Dynamics trong cuộc đua robot hình người.
Điểm đáng chú ý nhất trên Atlas phiên bản mới không nằm ở phần cứng mà ở hệ thống trí tuệ nhân tạo.
Theo Boston Dynamics, Atlas sẽ được huấn luyện bằng các AI Foundation Models kết hợp với dữ liệu sản xuất thực tế từ Hyundai và năng lực nghiên cứu AI của Google DeepMind. Mục tiêu là giúp robot không chỉ thực hiện các thao tác được lập trình sẵn mà còn có thể quan sát, học hỏi và thích nghi với nhiều môi trường sản xuất khác nhau.
 |
| Boston Dynamics định hướng Atlas trở thành robot hình người đa năng phục vụ sản xuất, logistics và các công việc có mức độ nguy hiểm cao. |
Khác với robot công nghiệp truyền thống vốn thường chỉ thực hiện một nhiệm vụ cố định, Atlas được định hướng trở thành nền tảng có thể học thêm nhiều kỹ năng theo thời gian.
Theo các thông số được Boston Dynamics công bố, Atlas có khả năng mang tải khoảng 50 kg cùng 56 bậc tự do, cho phép thực hiện các chuyển động linh hoạt và chính xác hơn trong môi trường công nghiệp. Robot đang được thử nghiệm ở các nhiệm vụ như hỗ trợ lắp ráp ô tô, vận chuyển linh kiện, phân loại vật liệu và cấp phát phụ tùng trên dây chuyền sản xuất.
Đối với Hyundai, Atlas không đơn thuần là một thiết bị tự động mới.
Tập đoàn này cho biết robot hình người là một phần trong chiến lược phát triển nhà máy thông minh của tương lai. Theo các kế hoạch được công bố, Hyundai hướng tới mở rộng quy mô ứng dụng robot trong những năm tới, đồng thời đầu tư phát triển năng lực sản xuất robot hình người với quy mô lớn.
Nếu các mục tiêu này được hiện thực hóa, robot hình người có thể trở thành một phần của hạ tầng sản xuất, tương tự cách máy CNC hay hệ thống băng chuyền tự động từng thay đổi ngành công nghiệp nhiều thập kỷ trước.
Cuộc đua robot hình người đang tăng tốc và Bước ngoặt của ngành sản xuất
Boston Dynamics không phải doanh nghiệp duy nhất theo đuổi tham vọng này.
Tesla đang phát triển Optimus, Figure AI hợp tác với BMW để thử nghiệm robot trong sản xuất, Agility Robotics triển khai Digit trong lĩnh vực logistics, trong khi Genesis AI giới thiệu Eno hướng đến các ứng dụng công nghiệp.
Điểm chung của các doanh nghiệp là đưa robot hình người ra khỏi phòng thí nghiệm để tham gia trực tiếp vào hoạt động sản xuất và vận hành.
Trước đây, robot hút bụi đã thay đổi cách con người dọn dẹp nhà cửa, còn robot kho hàng góp phần tạo nên cuộc cách mạng trong thương mại điện tử. Robot hình người được kỳ vọng sẽ tạo ra những thay đổi tương tự đối với ngành sản xuất nếu việc triển khai thương mại diễn ra thành công.
Lợi thế lớn nhất của các hệ thống này không phải là thông minh hơn con người, mà là khả năng làm việc liên tục trong môi trường nóng, độc hại hoặc nguy hiểm mà không chịu ảnh hưởng bởi sự mệt mỏi.
Có thể phải mất nhiều năm nữa mới có thể đánh giá đầy đủ tác động của Atlas đối với ngành công nghiệp. Tuy nhiên, việc robot hình người bắt đầu được thử nghiệm trong môi trường sản xuất thực tế cho thấy công nghệ này đang bước sang một giai đoạn phát triển mới.
 |
| Atlas phiên bản thương mại được giới thiệu tại CES 2026, đánh dấu bước chuyển từ robot nghiên cứu sang robot công nghiệp. Đồ họa: DN&HN |
Nếu được triển khai thành công trên quy mô lớn, Atlas có thể trở thành một trong những dấu mốc quan trọng của robot hình người trong sản xuất. Khi đó, câu hỏi của nhiều doanh nghiệp sẽ không còn là robot có làm được việc hay không, mà là làm thế nào để tích hợp robot vào dây chuyền sản xuất trước khi các đối thủ giành lợi thế.
