Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba khai mạc trong một bối cảnh mang tính bước ngoặt đối với cả khu vực lẫn nước chủ nhà. Năm 2026 không chỉ đánh dấu nửa thế kỷ ra đời của Hiệp ước Hữu nghị và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC), mà còn là cột mốc kích hoạt Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.
Đặc biệt, đây là sự kiện đối ngoại đa phương cấp cao quy mô lớn đầu tiên do Việt Nam đăng cai tổ chức ngay sau thành công của Đại hội Đảng lần thứ XIV, bầu cử Quốc hội khóa XVI và việc kiện toàn các chức danh lãnh đạo chủ chốt của Đảng, Nhà nước. Sự trùng hợp mang tính chiến lược này biến Hà Nội thành tâm điểm quan sát của giới quan sát quốc tế về đường lối ngoại giao của bộ máy mới.
 |
| Hôm nay, Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF) lần thứ ba chính thức khai mạc tại Hà Nội. AFF lần thứ ba diễn ra trong năm 2026 có ý nghĩa đặc biệt với ASEAN (Nguồn: Học viện Ngoại giao). |
Vị thế của nước chủ nhà Việt Nam được thể hiện rõ qua danh sách khách mời trang trọng đến Thủ đô. Không còn dừng lại ở một diễn đàn học thuật thuần túy, AFF 2026 chứng kiến những giao kết trực tiếp của Thủ tướng 4 nước láng giềng gồm Lào, Campuchia, Thái Lan và Timor-Leste. Việc các nguyên thủ quốc gia cùng xuất hiện, ngồi chung bàn nghị sự với hàng loạt chuyên gia, tài phiệt công nghệ và đại diện giới trẻ cho thấy Việt Nam đã thành công trong việc tạo ra một không gian đối thoại mở, có sức hút thực tế chứ không chỉ là những cái bắt tay ngoại giao hình thức.
Với chủ đề xoay quanh ba trục cốt lõi là Hòa bình, Thịnh vượng và Lấy người dân làm trung tâm, diễn đàn năm nay gánh vác trọng trách tìm lời giải cho những bài toán hóc búa nhất. Trong một môi trường địa chính trị toàn cầu ngày càng phân mảnh và khó lường, "Hòa bình" là điều kiện sống còn để bảo vệ không gian sinh tồn của các nước thành viên.
Ngay sau đó, áp lực "Thịnh vượng" buộc các nền kinh tế Đông Nam Á phải dốc sức tìm kiếm động lực tăng trưởng mới thông qua chuyển đổi số, làm chủ trí tuệ nhân tạo (AI) và làm mới chuỗi cung ứng toàn cầu. Tất cả những chuyển dịch vĩ mô đó, suy cho cùng, đều phải quay về phục vụ mục tiêu nâng cao chất lượng sống và sức chống chịu cho người dân trước các cuộc khủng hoảng tương lai.
Một điểm nhấn đặc biệt thu hút sự chú ý của giới chính trị tại diễn đàn lần này là Tọa đàm giữa các chính đảng Đông Nam Á. Đây là một bước đi táo bạo và thực tế của Việt Nam khi tạo ra một kênh đối thoại bổ trợ, kết nối trực tiếp các lực lượng nắm quyền và hoạch định chính sách cốt lõi của mỗi quốc gia. Trong bối cảnh Đông Nam Á đang loay hoay tìm tiếng nói chung cho chặng đường hai mươi năm tới, những cuộc thảo luận thẳng thắn giữa các chính đảng sẽ là chất xúc tác quan trọng để củng cố nền tảng chính trị, tạo ra sự đồng thuận chiến lược vững chắc từ gốc.
Nhìn lại hành trình hơn 30 năm hội nhập, từ một thành viên mới gia nhập còn bỡ ngỡ học hỏi, Việt Nam đã tiến một bước dài để trở thành người chủ động đề xuất sáng kiến và nay là phát huy vai trò dẫn dắt cuộc chơi. Sáng kiến AFF được Việt Nam đưa ra từ năm 2023, trải qua hai kỳ tổ chức thành công rực rỡ vào năm 2024 và 2025, đến nay đã khẳng định được uy tín như một "bộ não" hiến kế chính sách cho các hội nghị cấp cao chính thức. Thành công của AFF 2026 tại Hà Nội hôm nay chính là viên gạch đầu tiên, định hình một ASEAN tự cường, sáng tạo và thực chất trên hành trình vươn tầm thế giới.
