Đã 9 năm nay, hơn 20 cán bộ, nhân viên, NLĐ tại Công ty cổ phần khoá Minh Khai (Hà Nội) bị nợ BHXH kéo dài với số tiền lên tới hơn 12 tỉ đồng.
Bà Nguyễn Thị Minh Hạnh (đại diện tập thể NLĐ) cho biết: “Chúng tôi đã gần 50 tuổi, tham gia sản xuất tại Công ty cổ phần khoá Minh Khai đã gần 30 năm, chúng tôi đã đi gần đến cuối chặng đường lao động. Tuy nhiên, từ năm 2014 đến nay, công ty vẫn đều đặn trừ tiền lương sản xuất ít ỏi của NLĐ, nhưng lại không đóng tiền về cơ quan BHXH. Do công ty nợ BHXH nên NLĐ không thể chốt sổ, không thể giải quyết chế độ hưu trí.
Một điều trớ trêu là, NLĐ muốn được chốt sổ thì phải lo một khoản tiền để cho công ty vay để đóng BHXH thì mới được chốt sổ. Hầu hết NLĐ chúng tôi đều đang lâm vào hoàn cảnh khó khăn thì lấy đâu ra tiền để mà cho công ty vay, dẫn đến quyền lợi của chúng tôi có nguy cơ không được hưởng”. Sau khi nhận được đơn kêu cứu của tập thể NLĐ Công ty cổ phần khoá Minh Khai, báo Lao Động cho biết đã xác minh thông tin và có loạt bài phản ánh tình trạng bi đát của NLĐ (ngày 23-24.7.2022) và NLĐ đã gửi đơn đến các cơ quan chức năng của TP.Hà Nội nhưng lãnh đạo công ty vẫn không thực hiện nghĩa vụ với NLĐ…
Theo cập nhật của BHXH Việt Nam, hết năm 2022, cả nước có hơn 30.000 doanh nghiệp nợ BHXH, BHYT, BHTN thuộc diện đã giải thể, phá sản, chủ bỏ trốn nên khó thu hồi với tổng số tiền còn nợ hơn 4.000 tỷ đồng (cả gốc và lãi), của trên 213.300 NLĐ. Tình trạng này khiến nhiều NLĐ không được giải quyết hưởng các chế độ như hưu trí, tử tuất, thai sản, hưởng BHXH một lần... Trong các đơn vị nợ BHXH kéo dài, có cả các doanh nghiệp thành viên của Vinashin, Vinalines được cấp thẩm quyền cho phép khoanh nợ từ năm 2012-2017. Tới hết tháng 8/2021, các đơn vị của Vinashin, Vinalines vẫn chưa trả được tổng số nợ BHXH hơn 368 tỷ đồng (nợ gốc hơn 164 tỷ đồng, nợ lãi chậm nộp hơn 205 tỷ đồng).
Ông Lê Đình Quảng, Phó trưởng Ban Chính sách pháp luật (Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam) cho biết, công đoàn đã đề xuất một số giải pháp để đảm bảo quyền lợi cho NLĐ bị nợ BHXH, BHYT, BHTN khó thu hồi. Trong đó, cơ quan đại diện NLĐ đề xuất sử dụng ngân sách nhà nước, hoặc lấy từ khoản tiền phạt đơn vị chậm đóng BHXH để đóng phần doanh nghiệp còn nợ và chốt sổ cho NLĐ. Tuy nhiên, những đề xuất này đều không có quy định trong các luật liên quan, nên Quốc hội chưa đồng ý.
Ông Lê Hùng Sơn, Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam, cho biết, BHXH Việt Nam đề nghị Bộ LĐ-TB&XH cho phép giải quyết chế độ lương hưu với người lao động có thời gian thực đóng BHXH từ 20 năm trở lên (không gồm thời gian đang nợ); trường hợp người lao động có phần đã đóng BHXH từ đủ 10 năm trở lên (không gồm phần còn nợ), cho phép đóng BHXH tự nguyện một lần cho số năm còn thiếu để hưởng lương hưu. Khi có phương án giải quyết số tiền còn nợ BHXH, sẽ tính bù thời gian tham gia BHXH cho người lao động và điều chỉnh mức lương hưu.
Đức Trí
