DATC có thêm dư địa xử lý nợ và tài sản có nguồn gốc Nhà nước

Việc mở rộng phạm vi hoạt động của DATC diễn ra trong bối cảnh xử lý nợ xấu và tài sản bảo đảm vẫn có những hồ sơ phức tạp, kéo dài. Với cơ chế mới, DATC được xác định rõ hơn vai trò là công cụ hỗ trợ cơ cấu lại doanh nghiệp, đồng thời có thêm không gian để xử lý các khoản nợ và tài sản đặc thù.

Nghị định số 358/2026/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 15/9/2026, quy định về cơ chế hoạt động và quản lý tài chính của DATC và có hiệu lực từ ngày 30/10/2026.

Mở rộng đối tượng nợ, tài sản DATC có thể xử lý

Một thay đổi đáng chú ý là DATC được xác định rõ hơn là công cụ của Chính phủ để hỗ trợ cơ cấu lại doanh nghiệp nhà nước và các thành phần kinh tế khác.

Nghị định 358/2026/NĐ-CP quy định các ngành nghề, hoạt động kinh doanh của DATC.

Theo cơ chế mới, phạm vi hoạt động của DATC được mở rộng sang mua, quản lý, chuyển giao nghĩa vụ nợ, xử lý nợ và tài sản có nguồn gốc từ Chính phủ, Nhà nước. Trong đó có nợ, tài sản hình thành từ vốn vay ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài của Chính phủ và nợ, tài sản hình thành từ vốn vay Chính phủ bảo lãnh.

DATC cũng được thực hiện hoạt động quản lý, khai thác tài sản công theo quy định pháp luật.

Điểm đáng chú ý nằm ở chỗ đây không chỉ là sự bổ sung về ngành nghề. Với những khoản nợ, tài sản có nguồn gốc từ nguồn vốn Nhà nước hoặc Chính phủ bảo lãnh, việc xác định một đầu mối có chức năng chuyên biệt để tiếp nhận và xử lý có thể tạo thêm phương án giải quyết những tài sản tồn đọng, qua đó hạn chế nguy cơ nguồn lực bị nằm im trong thời gian dài.

Tuy nhiên, để các quy định mới đi vào thực tế, DATC vẫn cần các cơ chế đồng bộ về quản lý, khai thác tài sản công và quản lý nợ công.

DATC có thêm cơ sở xử lý bất động sản là tài sản bảo đảm

Bất động sản tiếp tục là nhóm tài sản đáng chú ý trong hoạt động xử lý nợ của DATC. Nhiều khoản nợ DATC mua từ tổ chức tín dụng có tài sản bảo đảm là bất động sản, trong đó có cả những dự án chưa hoàn thành.

Nghị định 358/2026/NĐ-CP làm rõ hoạt động kinh doanh bất động sản của DATC gắn trực tiếp với hoạt động mua, xử lý nợ và tài sản. DATC có thể kinh doanh bất động sản trong những trường hợp tài sản là tài sản bảo đảm của khoản nợ được mua, tiếp nhận; tài sản nhận cấn trừ nợ hoặc tài sản được mua, tiếp nhận theo chỉ định của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Quy định này tạo cơ sở rõ hơn để DATC tiếp nhận, nhận cấn trừ và xử lý các bất động sản gắn với khoản nợ, thay vì xem hoạt động bất động sản như một hoạt động phụ trợ tách rời khỏi quá trình xử lý nợ.

Với các khoản nợ có tài sản bảo đảm là dự án hoặc bất động sản chưa được xử lý dứt điểm, khả năng xử lý trực tiếp tài sản có ý nghĩa lớn đối với tiến độ thu hồi nợ.

Làm rõ thứ tự ưu tiên khi xử lý tài sản bảo đảm

Một vấn đề khác được quan tâm là việc xác định thứ tự ưu tiên thanh toán khi xử lý tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu mà DATC tiếp nhận từ tổ chức tín dụng.

Theo quy định mới, DATC được áp dụng thứ tự ưu tiên thanh toán và thực hiện quyền thu giữ tài sản bảo đảm đối với các khoản nợ xấu tiếp nhận từ tổ chức tín dụng theo quy định pháp luật.

Thực tế xử lý tài sản bảo đảm từng phát sinh trường hợp số tiền thu được từ chuyển nhượng tài sản không đủ để đáp ứng đồng thời nhiều nghĩa vụ của pháp nhân sở hữu tài sản. Nếu phải thực hiện thêm các nghĩa vụ khác trước khi xác định phần tiền dành cho khoản nợ được bảo đảm, nguồn thu hồi nợ có thể bị thu hẹp đáng kể.

Việc quy định rõ thứ tự ưu tiên thanh toán giúp xác định cơ sở pháp lý khi DATC xử lý tài sản bảo đảm, qua đó bảo vệ tốt hơn quyền thu hồi khoản nợ mà DATC đã tiếp nhận.

Với doanh nghiệp và tổ chức tín dụng, tác động của quy định này không chỉ nằm ở việc xử lý nhanh một tài sản cụ thể. Quan trọng hơn, một quy trình pháp lý rõ hơn có thể giúp giảm sự không thống nhất trong quá trình xử lý, chuyển nhượng tài sản và thu hồi nợ.

Nghị định 358/2026/NĐ-CP vì vậy mở thêm một hành lang hoạt động cho DATC, nhưng hiệu quả thực tế sẽ phụ thuộc vào việc các quy định liên quan về tài sản công, nợ công và thủ tục xử lý tài sản được triển khai đồng bộ.