Biến động mạnh trên thị trường cà phê: Sức ép ngắn hạn và điểm tựa từ vùng đáy tồn kho

Giá cà phê Tây Nguyên điều chỉnh giảm nhẹ, giao dịch thận trọng sau khi chạm đỉnh 5 tháng

Theo ghi nhận từ Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), thị trường cà phê thế giới vừa chứng kiến một nhịp điều chỉnh rất mạnh. Trên sàn New York, giá Arabica giao tháng 9 đã sụt giảm tới 4,3%, lùi sâu về mức 6.891,6 USD/tấn và đánh dấu chuỗi suy yếu 5 phiên liên tiếp. Cùng chung xu hướng, giá Robusta trên sàn London cũng đánh mất 2,9% giá trị giao dịch, giao dịch quanh ngưỡng 3.790 USD/tấn.

Nguyên nhân cốt lõi kích hoạt làn sóng bán tháo này trước hết đến từ động thái siết chặt quản lý rủi ro của Sở Giao dịch liên lục địa (ICE). Kể từ đầu tháng 7, ICE đã có tới 4 lần nâng yêu cầu ký quỹ đối với các hợp đồng cà phê kỳ hạn. Việc chi phí duy trì vị thế bị đẩy lên quá cao buộc các quỹ đầu cơ lớn và dòng tiền tài chính phải chủ động tất toán, thu hẹp quy mô danh mục. Thanh khoán sụt giảm đột ngột khiến biên độ dao động giá kéo dãn, tạo ra các nhịp rung lắc mạnh trong ngắn hạn. Thêm vào đó, yếu tố tiền tệ cũng đang ủng hộ phe bán khi đồng USD mạnh lên đẩy tỷ giá USD/BRL tăng phiên thứ hai liên tiếp lên mức 5,1. Đồng Real Brazil suy yếu vô hình trung giúp giá cà phê xuất khẩu tính theo nội tệ trở nên hấp dẫn hơn, thúc đẩy nông dân và các doanh nghiệp Brazil đẩy mạnh bán hàng ra thị trường quốc tế nhằm tối ưu hóa lợi nhuận.

Bên cạnh yếu tố tài chính, triển vọng nguồn cung ngắn hạn tích cực từ quốc gia sản xuất Nam Mỹ này đang tạo ra lực cản tâm lý rất lớn lên thị trường. Thời tiết khô ráo, ít mưa tại các vùng canh tác trọng điểm của Brazil đang hỗ trợ tối đa cho hoạt động thu hoạch. Dự báo thời tiết từ World Weather Inc. cho thấy trạng thái khô hạn này sẽ còn tiếp diễn trong ít nhất 10 ngày tới, đẩy nhanh tiến độ đưa dòng hàng mới đổ về các cảng xuất khẩu. Số liệu thực tế từ Hiệp hội các nhà xuất khẩu cà phê Brazil (Cecafé) chứng minh lượng cà phê nhân xuất khẩu trong tháng trước đã vọt lên 2,64 triệu bao, tăng tới 14,78% so với cùng kỳ năm ngoái. Đáng chú ý, xuất khẩu Arabica đạt hơn 2 triệu bao (tăng 9,9%), trong khi chủng loại Robusta Conilon bứt phá mạnh mẽ khi đạt 633.478 bao, tăng tới 33% so với năm trước. Dù vậy, giới phân tích cho rằng áp lực cung này chỉ mang tính thời điểm. Xét trên toàn bộ niên vụ 2025 - 2026 (từ tháng 7/2025 đến tháng 6/2026), tổng sản lượng xuất khẩu cà phê nhân của Brazil vẫn chỉ đạt khoảng 34,5 triệu bao, sụt giảm đáng kể 16,6% so với niên vụ trước đó. Điều này cho thấy nền tảng cung - cầu dài hạn vẫn chưa thực sự thặng dư.

Điểm mấu chốt ngăn cản giá Arabica rơi vào một cuộc khủng hoảng giảm sâu chính là mức tồn kho đạt chuẩn trên sàn ICE đang cạn kiệt. Thống kê mới nhất cho thấy lượng tồn kho này đã sụt giảm liên tục suốt ba tháng qua, hiện chỉ còn neo ở mức 334.250 bao - ngưỡng thấp nhất trong vòng hơn hai năm trở lại đây. Con số này đã bốc hơi 15,8% so với tháng trước và giảm sâu tới 59% so với cùng kỳ năm 2025. Nhận định về xu hướng này, ông Quách Văn Luận - Giám đốc chi nhánh Hà Nội Công ty Cổ phần Saigon Futures (Thành viên kinh doanh của MXV) phân tích rằng trong ngắn hạn, áp lực từ việc ICE tăng ký quỹ, đồng USD neo cao và tiến độ thu hoạch thuận lợi tại Brazil rõ ràng đang đè nặng lên giá. Tuy nhiên, việc tồn kho Arabica chạm đáy lịch sử chính là chiếc phao cứu sinh vững chắc, ngăn chặn các kịch bản lao dốc không phanh. Song song đó, rào cản chính sách thuế quan tại thị trường tiêu thụ lớn nhất thế giới là Mỹ cũng vừa được tháo gỡ phần nào khi phần lớn các mặt hàng cà phê của Brazil, bao gồm cả cà phê hòa tan, đã chính thức được loại trừ khỏi danh sách đề xuất áp thuế 25% dưới Mục 301 của Chính phủ Mỹ.

Tại thị trường Việt Nam, giá cà phê nhân xô tại các tỉnh trọng điểm Tây Nguyên cũng ghi nhận bước lùi sau khi chạm đỉnh 5 tháng. Hiện giá thu mua trung bình dao động quanh mức 96.200 đồng/kg, giảm nhẹ 2.200 đồng/kg. Giao dịch thực tế trên thị trường nhìn chung diễn ra khá thận trọng và trầm lắng. Các nhà máy xuất khẩu và doanh nghiệp FDI chủ trương hạn chế mua đuổi, ưu tiên quan sát diễn biến giá thế giới trước khi đưa ra quyết định giải ngân mới trong bối cảnh giá nội địa vẫn neo ở mức tương đối cao.