Cà phê thế giới đảo chiều: Arabica tăng tốc, Robusta hụt hơi

Theo số liệu từ Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), thị trường cà phê ghi nhận xu hướng phân tách sắc nét. Kết thúc phiên giao dịch, giá cà phê Arabica kỳ hạn tháng 9 trên sàn ICE US tăng 1,68%, đạt mức 6.124,4 USD/tấn. Ở chiều ngược lại, giá cà phê Robusta kỳ hạn trên sàn London quay đầu giảm 1,74%, lùi về mức 3.560 USD/tấn. Sự trái chiều này cho thấy các yếu tố nội tại của từng chủng loại đang có sức nặng hơn xu hướng chung của thị trường hàng hóa.

Giá cà phê Arabica tăng mạnh trước lo ngại thời tiết xấu tại Brazil, trong khi Robusta hạ nhiệt dưới áp lực nguồn cung ổn định từ Việt Nam

Arabica tăng tốc trước rủi ro thu hoạch tại Brazil

Động lực tăng trưởng chính của giá Arabica xuất phát từ những diễn biến thời tiết tiêu cực tại Brazil – quốc gia sản xuất và xuất khẩu cà phê lớn nhất thế giới. Mưa lớn kéo dài liên tục tại các vùng trồng trọng điểm đã và đang làm gián đoạn nghiêm trọng hoạt động thu hoạch vào đúng giai đoạn cao điểm của niên vụ.

Báo cáo từ Cooxupé, hợp tác xã cà phê lớn nhất của Brazil, cho thấy tính đến ngày 19/6, nông dân trong hệ thống mới chỉ thu hoạch được khoảng 20,1% sản lượng dự kiến của niên vụ 2026. Con số này thấp hơn đáng kể so với tỷ lệ 24,3% ghi nhận vào cùng kỳ năm ngoái. Song song đó, dữ liệu từ cơ quan nghiên cứu Procafé cũng xác nhận tiến độ thu hoạch Arabica toàn quốc hiện chỉ dao động trong khoảng 35 - 40%, chậm hơn nhiều so với tốc độ thu hoạch từ 60 - 80% của chủng loại Robusta vốn có sức chống chịu thời tiết tốt hơn.

Không dừng lại ở việc làm chậm tiến độ cơ học, điều kiện thời tiết ẩm ướt bất thường này còn dấy lên những lo ngại dài hạn cho chất lượng hạt và tiềm năng của niên vụ 2027-2028. Việc độ ẩm không khí tăng cao trong thời gian dài khiến quá trình phơi sấy sau thu hoạch gặp khó khăn, dễ làm suy giảm phẩm cấp hạt thương phẩm. Đồng thời, những cơn mưa trái mùa cũng có nguy cơ làm rối loạn chu kỳ sinh trưởng, ảnh hưởng trực tiếp đến giai đoạn ra hoa và đậu quả tiếp theo của cây Arabica.

Bên cạnh các yếu tố thời tiết, thị trường Arabica còn nhận được bệ đỡ vững chắc từ sự quay trở lại của dòng tiền đầu cơ. Sau chuỗi 5 tuần liên tiếp cắt giảm vị thế mua ròng để chốt lời, các quỹ tài chính lớn đã đảo chiều tăng mua mạnh trong hai tuần trở lại đây. Tính đến ngày 23/6, tổng vị thế mua ròng của nhóm này đạt 20.918 hợp đồng, ghi nhận mức tăng bứt phá hơn 49% chỉ trong vòng một tuần. Thêm vào đó, áp lực tâm lý mua ròng càng gia tăng khi lượng tồn kho Arabica đạt chuẩn trên sở ICE tiếp tục duy trì xu hướng suy giảm kéo dài suốt 3 tháng qua, rơi xuống mức 380.500 bao – ngưỡng thấp nhất trong hơn hai năm trở lại đây.

Robusta hạ nhiệt dưới sức ép nguồn cung

Trái ngược với đà thắt chặt của Arabica, mặt hàng Robusta lại đối mặt với áp lực giảm khi nguồn cung toàn cầu có dấu hiệu cải thiện thực tế hơn. Tồn kho Robusta đạt chuẩn trên sàn ICE có xu hướng phục hồi dần, giảm bớt căng thẳng thiếu hụt cục bộ cho các nhà rang xay châu Âu.

Đáng chú ý, nguồn cung xuất khẩu từ Việt Nam – quốc gia sản xuất Robusta hàng đầu thế giới tiếp tục là nhân tố chính gây áp lực lên giá kỳ hạn. Các số liệu thống kê cho thấy, tính từ đầu niên vụ 2025 - 2026 (bắt đầu từ tháng 10 năm trước) đến nay, khối lượng xuất khẩu cà phê của Việt Nam đã đạt khoảng 1,26 triệu tấn. Khối lượng này tăng hơn 24% so với cùng kỳ niên vụ trước, mang lại nguồn cung ứng kịp thời cho thị trường quốc tế vào giai đoạn nhu cầu tiêu thụ toàn cầu đang giữ mức cao.

Tại thị trường nội địa, phản ứng trước đà giảm của giá thế giới, giá cà phê nhân xô tại các tỉnh, thành trọng điểm khu vực Tây Nguyên cũng ghi nhận mức điều chỉnh giảm khoảng 600 đồng/kg so với ngày hôm trước, kéo giá giao dịch bình quân về quanh mức 89.200 đồng/kg. Khảo sát thực tế cho thấy hoạt động mua bán tại các vùng nguyên liệu đang diễn ra khá trầm lắng, phần lớn lượng hàng trong dân và các đại lý nội địa đã được giải phóng gần hết sau giai đoạn giá đạt đỉnh, thị trường hiện tại chủ yếu chuyển sang trạng thái phòng vệ và chờ đợi những tín hiệu từ vụ thu hoạch mới.

Trong ngắn hạn, bên cạnh các báo cáo xuất khẩu, giới kinh doanh đang đổ dồn sự chú ý vào các diễn biến của hiện tượng El Niño. Sự thay đổi hình thái thời tiết này được dự báo có thể làm thay đổi đáng kể phân bổ lượng mưa tại khu vực Tây Nguyên trong những tháng tới, tác động trực tiếp đến tiến trình nuôi quả và triển vọng sinh trưởng tổng thể của cây cà phê trước khi bước vào vụ mới.

Sự phân hóa mạnh mẽ của hai mặt hàng này tiếp tục biến nhóm cà phê trở thành thỏi nam châm thu hút dòng vốn đầu tư mạnh mẽ nhất trên thị trường hàng hóa. Theo MXV, tính riêng trong phiên giao dịch vừa qua, giá trị giao dịch của hai mặt hàng cà phê đã chiếm tới 88,7% tổng tỷ trọng dòng tiền dịch chuyển trong toàn bộ nhóm nguyên liệu công nghiệp, khẳng định vị thế và sức hút đặc biệt của mặt hàng nông sản này.