Theo Sở Xây dựng TP. Hồ Chí Minh, việc tận dụng quỹ đất chưa sử dụng để tạo không gian sinh hoạt cộng đồng trong dịp Tết vừa qua được triển khai theo hướng linh hoạt, đẩy mạnh xã hội hóa. Đây được xem là giải pháp kịp thời, đáp ứng nhu cầu vui chơi, thư giãn của người dân, đồng thời góp phần cải thiện mỹ quan đô thị.
Phối hợp nhiều bên để duy trì hiệu quả
Ngay sau Tết, Sở Xây dựng đã ban hành văn bản yêu cầu các đơn vị liên quan rà soát, đánh giá và đề xuất phương án duy trì phù hợp đối với từng khu đất. Theo đó, công tác quản lý, duy tu được triển khai trên nguyên tắc phối hợp chặt chẽ giữa đơn vị quản lý đất và chính quyền địa phương.
Cụ thể, các đơn vị được giao quản lý, sử dụng khu đất đóng vai trò chủ trì, phối hợp với UBND phường đảm bảo vệ sinh môi trường, giữ gìn mỹ quan và an ninh trật tự. Đồng thời, các đơn vị này có trách nhiệm rà soát kế hoạch sử dụng đất, đề xuất giải pháp duy trì không gian sinh hoạt cộng đồng trong thời gian chờ triển khai dự án theo quy hoạch.
![]() |
![]() |
| Khu đất số 8 Võ Văn Tần, phường Xuân Hòa, thuộc dự án Nhà thi đấu Phan Đình Phùng, rộng 14.400 m2, nằm trên bốn mặt tiền Pasteur - Nguyễn Đình Chiểu - Nam Kỳ Khởi Nghĩa - Võ Văn Tần được cải tạo thành công viên, vườn hoa phục vụ người dân. |
Ở cấp cơ sở, UBND các phường chịu trách nhiệm phối hợp giám sát, quản lý trật tự đô thị, kịp thời phát hiện và xử lý các vấn đề phát sinh như rác thải, lấn chiếm, mất an ninh. Việc trao đổi thông tin giữa địa phương và đơn vị quản lý đất được yêu cầu thực hiện thường xuyên nhằm đảm bảo các khu đất không bị buông lỏng quản lý.
Bên cạnh đó, TP. Hồ Chí Minh tiếp tục kêu gọi doanh nghiệp, tổ chức tham gia hỗ trợ duy tu, chăm sóc cảnh quan theo hình thức xã hội hóa. Trường hợp không huy động được nguồn lực ngoài ngân sách, Sở Xây dựng sẽ tổng hợp nhu cầu, trình UBND Thành phố xem xét bố trí kinh phí phù hợp.
Tránh “làm cho có”, hướng tới sử dụng bền vững
Từ thực tiễn triển khai trong dịp Tết, TP. Hồ Chí Minh nhận định mô hình công viên, vườn hoa tạm thời trên đất trống là hướng đi hiệu quả, cần tiếp tục nghiên cứu và phát huy. Tuy nhiên, để tránh tình trạng đầu tư dàn trải, hình thức, nhanh xuống cấp, Thành phố đang xây dựng các định hướng cụ thể hơn trong thời gian tới.
Trước hết, sẽ tiến hành rà soát, phân loại toàn bộ quỹ đất trống, xác định rõ khu nào tiếp tục duy trì không gian công cộng tạm thời, khu nào sẽ triển khai dự án theo quy hoạch. Việc này nhằm đảm bảo đầu tư có trọng tâm, tránh lãng phí nguồn lực.
Cùng với đó, trách nhiệm quản lý sẽ được làm rõ hơn, trong đó đơn vị quản lý, sử dụng đất giữ vai trò chính, chính quyền địa phương phối hợp giám sát. Thành phố cũng tiếp tục đẩy mạnh xã hội hóa, không chỉ về kinh phí mà còn khuyến khích doanh nghiệp đóng góp ý tưởng thiết kế, tổ chức không gian.
Một điểm đáng chú ý là định hướng thiết kế các công viên tạm thời sẽ theo hướng đơn giản, linh hoạt, dễ bảo trì. Các yếu tố như cây xanh, hoa kiểng, tiểu cảnh được ưu tiên nhằm tạo không gian thân thiện, chi phí thấp nhưng hiệu quả sử dụng cao. Đồng thời, công tác kiểm tra, theo dõi sẽ được tăng cường để kịp thời điều chỉnh, tránh xuống cấp hoặc sử dụng kém hiệu quả.
![]() |
| 135 Nguyễn Huệ - nơi từng là công trình 130 năm tuổi Thương xá Tax, mặt bằng hơn 9.000m² đã được tận dụng để làm công viên, tạo không gian cho người dân vui chơi, chụp hình. |
Khai thác quỹ đất tạm vì lợi ích cộng đồng
Theo Sở Xây dựng, định hướng xuyên suốt của TP. Hồ Chí Minh là khai thác hiệu quả quỹ đất tạm thời theo hướng phục vụ người dân, nâng cao chất lượng không gian sống, nhưng vẫn đảm bảo tính bền vững, mỹ quan đô thị và phù hợp với quy hoạch lâu dài.
Trong bối cảnh quỹ đất đô thị ngày càng hạn hẹp, việc “đánh thức” các khu đất trống để phục vụ cộng đồng không chỉ là giải pháp tình thế, mà còn có thể trở thành một chiến lược linh hoạt, góp phần xây dựng đô thị đáng sống hơn nếu được quản lý bài bản và duy trì đúng cách.