Tesla và SpaceX sắp về chung một nhà?

CEO Tesla Elon Musk vừa để ngỏ khả năng sáp nhập hãng xe điện này với SpaceX, công ty không gian có quy mô được định giá hơn nghìn tỷ USD do ông điều hành, khi nhấn mạnh mức độ chồng chéo ngày càng lớn giữa hai doanh nghiệp.

Tesla và SpaceX có thể sẽ "về chung một nhà" dưới đế chế của Elon Musk

Trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh của Tesla, Musk cho biết sự hợp tác giữa Tesla và SpaceX ở nhiều lĩnh vực đang cho thấy mức độ chồng chéo ngày càng rõ rệt. Dù vậy, ông cũng lưu ý rằng khả năng kết hợp các công ty không phải là vấn đề có thể bàn sâu trong một cuộc họp báo cáo thu nhập, mà cần tuân theo quy trình phù hợp.

Từ lâu, giới đầu tư và phân tích đã đồn đoán về khả năng Musk hợp nhất “đế chế” xe điện và vũ trụ của mình. Chủ đề này càng được chú ý trong bối cảnh SpaceX được cho là đang chuẩn bị cho một đợt chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng với quy mô kỷ lục.

Sau phát biểu của Musk, cố vấn pháp lý của Tesla Brandon Ehrhart đánh giá SpaceX là đối tác quan trọng, mang lại nhiều giao dịch có lợi cho Tesla.

Gene Munster, đối tác quản lý tại Deepwater Asset Management – đơn vị có đầu tư vào Tesla – nhận định cuộc trao đổi mới nhất khiến ông càng tin rằng hai công ty có thể về chung một nhà trong vài năm tới.

Trong một video đăng trên mạng xã hội, Munster cho biết ông đã nâng đánh giá về khả năng hai công ty sáp nhập lên mức rất cao, cao hơn so với nhận định chỉ một ngày trước đó.

Trên thực tế, Tesla đã cung cấp pin và công nghệ sản xuất cho một số dự án của SpaceX. Hai công ty cũng đang cùng phát triển Terafab, cơ sở sản xuất chất bán dẫn được thiết kế để phục vụ hoạt động sản xuất chip AI.

Những người ủng hộ thương vụ cho rằng việc sáp nhập có thể giúp đơn giản hóa hệ sinh thái kinh doanh của Musk, đồng thời tạo ra một tập đoàn tích hợp sâu hơn trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, robot, sản xuất, năng lượng và hạ tầng không gian.

Trong một báo cáo gần đây, các nhà phân tích của JPMorgan nhận định mức độ tích hợp hoạt động giữa Tesla và SpaceX đã rất sâu rộng, thể hiện qua việc chia sẻ nhân sự kỹ thuật, hạ tầng AI, dự án Terafab cũng như vai trò lãnh đạo của Musk. Theo nhóm phân tích, những yếu tố này có thể tạo điều kiện thuận lợi cho một thương vụ kết hợp trong tương lai. Trong khi đó, Stifel cho rằng nhiều nhà đầu tư xem việc Musk sáp nhập SpaceX với Tesla là kịch bản khó tránh, vấn đề chỉ còn là thời điểm.

Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành SpaceX Gwynne Shotwell cũng từng đề cập tới lợi ích tiềm năng của việc hợp nhất. Trong cuộc trao đổi với CNBC hồi tháng 6, bà cho rằng việc kết hợp hai doanh nghiệp có thể giúp Musk điều hành hệ sinh thái kinh doanh của mình một cách tinh gọn hơn.

Dù vậy, không ít ý kiến cảnh báo bất kỳ thương vụ nào cũng sẽ đối mặt với nhiều rào cản. JPMorgan chỉ ra thách thức thực tế trong việc xin chấp thuận từ cơ quan quản lý tại các thị trường trọng yếu, đặc biệt là Trung Quốc, nơi các lo ngại về an ninh quốc gia liên quan đến mối quan hệ giữa SpaceX và chính phủ Mỹ có thể trở thành vấn đề lớn.

Ngoài ra, các nhà phân tích cũng lưu ý Musk đang nắm quyền biểu quyết tại SpaceX lớn hơn đáng kể so với tại Tesla. Điều này có thể khiến bài toán quản trị trở nên phức tạp hơn đối với cổ đông đại chúng của Tesla nếu thương vụ sáp nhập được đặt lên bàn đàm phán.