Thứ sáu 29/05/2026 04:12
Hotline: 024.355.63.010
Kinh tế số

Liệu khai thác dưới đáy biển có cần thiết cho một cuộc cách mạng xe điện?

29/09/2021 10:55
Các công ty khai thác dưới đáy biển tuyên bố kim loại hiếm cần thiết để cung cấp năng lượng cho công nghệ sạch ngay cả khi những doanh nghiệp chế tạo ô tô điện hàng đầu thế giới ủng hộ lệnh cấm và đi tìm giải pháp thay thế.

Khi các quốc gia cố gắng đáp ứng các mục tiêu nghiêm ngặt về phát thải carbon và các nhà sản xuất xe loại bỏ động cơ đốt trong, thị trường tương lai được dự đoán sẽ sử dụng 145 triệu xe điện trong vòng một thập kỷ tới, tăng mạnh so với 11 triệu xe của năm ngoái. Các loại pin ô tô cùng với pin lưu trữ năng lượng mặt trời, năng lượng gió đã khiến nhu cầu về kim loại tăng vọt, làm tiền đề cho các công ty khai thác đáy biển, theo đuổi cuộc săn lùng kim loại hiếm.

Ước tính sẽ có 145 triệu ô tô điện xuất hiện trên các con đường trong vòng một thập kỷ
Ước tính sẽ có 145 triệu ô tô điện xuất hiện trên các con đường trong vòng một thập kỷ. (Ảnh: CJM Photography)

Hàng nghìn mét dưới bề mặt đại dương là hàng triệu tảng đá dồi dào nguồn cung niken, đồng và coban. Oliver Steeds, người sáng lập và giám đốc điều hành của Nekton, một quỹ nghiên cứu biển sâu cho biết: “Hiện chúng tôi có sẵn công nghệ để khám phá nhiều đại dương hơn trong 10 năm tới so với 10.000 năm trước”. Tại phòng thí nghiệm của Goodwood, nhóm nghiên cứu sử dụng công nghệ chẳng hạn như phương tiện tự động dưới nước hoặc rô bốt để lập bản đồ biển sâu không nhằm mục đích khai thác mà thúc đẩy bảo tồn đại dương. Theo Steeds, những tiến bộ trong công nghệ khai thác và thăm dò đại diện cho “một cơ hội phi thường để tiến bộ nhưng cũng đem đến mối đe dọa cho dù thông qua hình thức khai thác hay quá trình công nghiệp hóa và đánh bắt không kiểm soát”.

Douglas McCauley, giáo sư tại Đại học California, Santa Barbara kiêm giám đốc của Sáng kiến ​​Đại dương Benioff, cho hay tác động tiềm tàng của việc khai thác dưới đáy biển sâu khiến ông trăn trở. Theo McCauley, điện khí hóa các phương tiện là một “con đường tích cực” để giảm lượng khí thải carbon. Tuy nhiên, ông không cho rằng phải khai thác đại dương để đáp ứng nhu cầu kim loại của năng lượng tái tạo. Ông nói: “Có một số câu hỏi rất quan trọng đang được các nhà khoa học đặt ra về tác động của việc khai thác đại dương. Sẽ tuyệt chủng bao nhiêu loài? Các hệ thống có khả năng phục hồi cực thấp này sẽ mất bao lâu để phục hồi? Sẽ có tác động gì đến khả năng thu giữ carbon của đại dương?”.

Vào tháng 7, các nhà nghiên cứu của Tổ chức Hòa bình xanh đã đưa ra nhiều dự báo về nhu cầu kim loại vào năm 2050, giả định rằng việc sử dụng liên tục pin lithium-ion phụ thuộc coban và niken cho xe điện và lưu trữ, mặc dù các giải pháp thay thế đang được phát triển, bao gồm cả việc Tesla sử dụng pin lithium iron phosphate, loại pin không cần kim loại. Bên cạnh đó, các công ty xe hơi cũng tham gia vào cuộc “nổi dậy”.

Tháng 3, BMW và Volvo cùng với Google và Samsung đã trở thành những công ty toàn cầu đầu tiên kêu gọi về việc tạm hoãn khai thác dưới đáy biển sâu. Theo đó, các công ty cam kết không tìm nguồn cung cấp bất kỳ kim loại nào từ đáy biển, không sử dụng trong chuỗi cung ứng và cũng không tài trợ cho các hoạt động khai thác cho đến khi làm rõ rủi ro và các lựa chọn thay thế không còn đáp ứng. Claudia Becker, chuyên gia về quản lý chuỗi cung ứng bền vững của BMW, chia sẻ bà lo ngại việc khai thác dưới đáy biển sâu có thể gây ra “hậu quả không thể đảo ngược”: “Chúng tôi đi đến kết luận rằng ta đang thiếu hiểu biết về tác động đa dạng sinh học của việc khai thác dưới đáy biển sâu. Chúng tôi muốn gửi một tín hiệu rõ ràng đến ngành công nghiệp rằng, cho đến khi những vấn đề này được giải quyết, khoáng sản từ đáy biển sâu không phải là một lựa chọn cho chúng tôi ”.

Robot lắp ráp ô tô điện trong nhà máy BYD ở Tây An, Thiểm Tây. Trung Quốc hiện là quốc gia tái chế nhiều pin lithium-ion hơn phần còn lại của thế giới cộng lại.
Robot lắp ráp ô tô điện trong nhà máy BYD ở Tây An, Thiểm Tây. Trung Quốc hiện là quốc gia tái chế nhiều pin lithium-ion hơn phần còn lại của thế giới cộng lại.. (Ảnh: Alex Plavevski)

Một trong những giải pháp thay thế đang được khám phá là chế tạo pin bằng cách sử dụng các kim loại có sẵn rộng rãi, thay vì các khoáng chất hiếm và đắt tiền được sử dụng ngày nay. Becker tin rằng việc khai thác dưới đáy biển có thể tránh được bằng cách chuyển sang các kim loại thay thế, ít gây hại hơn hoặc bằng cách thiết kế các loại pin cần ít khoáng chất hơn. Bà trích dẫn BYD (Build Your Dreams) có trụ sở tại Trung Quốc, nhà sản xuất xe điện lớn thứ hai thế giới, đã thông báo trong năm nay sẽ không sử dụng coban trong pin nữa.

Claes Eliasson, phó chủ tịch cấp cao về quan hệ truyền thông của Volvo, nói rằng bộ phận AB Volvo chuyên sản xuất xe tải, xe buýt và thiết bị xây dựng, đang đặt cược vào ba loại phương tiện: điện, hydro và nhiên liệu sinh học. Đồng thời công ty đang hợp tác với Daimler Trucks để sản xuất pin nhiên liệu hydro cho xe đường dài. Ngày càng có nhiều lời kêu gọi tái chế bao gồm thu gom pin cũ từ các bãi rác thải.

Các nhà nghiên cứu đang tìm cách tái chế hàng triệu pin xe điện mà các nhà sản xuất dự kiến ​​sẽ sản xuất trong những thập kỷ tới. Andy Abbott, giáo sư hóa lý tại Đại học Leicester, chỉ ra pin của xe điện (EV) không được thiết kế để tái chế. “Hầu hết các pin EV đều có các tế bào rất nhỏ được đưa vào các mô-đun Để đưa ra một ý tưởng, Tesla Model S có 4.600 tế bào trong đó”. Ông nói, khó khăn ở đây là phải tìm ra một cách hiệu quả về chi phí để tách các tế bào, vốn được định hình lại với nhau bằng keo cứng và có độ độc cao, để tiếp cận các kim loại bên trong. Abbott cho hay: “Một số người đang đề xuất các tế bào không có keo và giúp việc tháo rời dễ dàng hơn. Chúng tôi đang xem xét việc sử dụng robot có thể tháo rời pin”.

Bên cạnh đó, thiết kế sản phẩm “lỗi thời theo kế hoạch” là một trở ngại lớn khác đối với việc tái chế kim loại. Năm 2019, 53,6 triệu tấn rác thải điện tử được tạo ra trên toàn cầu, chỉ 17,4% (9,3 triệu) trong số đó được tái chế. Năm 2018, Trung Quốc bắt đầu giao cho các nhà sản xuất phương tiện chịu trách nhiệm đảm bảo rằng pin được tái chế và quốc gia này hiện tái chế nhiều pin lithium-ion hơn so với phần còn lại của thế giới cộng lại. Năm ngoái, BYD đã ra mắt pin dạng lưỡi, có chức năng lưu trữ các tế bào phẳng ngay bên trong, cho phép tháo bằng tay.

TL (theo The Guardian)

Tin bài khác
Cà Mau thúc đẩy khoa học công nghệ tạo đột phá tăng trưởng

Cà Mau thúc đẩy khoa học công nghệ tạo đột phá tăng trưởng

Trong chiến lược phát triển khoa học công nghệ, tỉnh Cà Mau không chỉ tập trung hoàn thiện cơ chế, tỉnh Cà Mau còn hướng tới xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp, phát triển doanh nghiệp công nghệ và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, từng bước tạo động lực mới cho kinh tế vùng cực Nam Tổ quốc.
Singapore gắn phát triển AI với trách nhiệm bảo vệ người lao động

Singapore gắn phát triển AI với trách nhiệm bảo vệ người lao động

Bộ trưởng Phát triển Kỹ thuật số và Thông tin Singapore Jasmin Lau cho biết chính phủ nước này có thể can thiệp nếu doanh nghiệp liên tục nhận trợ cấp công để phát triển AI nhưng lại đối xử bất công với người lao động. Singapore đồng thời thúc đẩy chiến lược phát triển AI gắn với nâng cao kỹ năng, hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và chia sẻ thành quả năng suất công bằng hơn.
Google nâng cấp Google Health, đưa AI vào chăm sóc sức khỏe

Google nâng cấp Google Health, đưa AI vào chăm sóc sức khỏe

Google ra mắt loạt nền tảng và công cụ AI mới nhằm cá nhân hóa trải nghiệm quản lý và theo dõi sức khỏe cho người dùng.
ByteDance đẩy mạnh tự chủ CPU, cuộc đua hạ tầng AI bước vào giai đoạn mới

ByteDance đẩy mạnh tự chủ CPU, cuộc đua hạ tầng AI bước vào giai đoạn mới

Trong bối cảnh giá chip tăng cao, nguồn cung khan hiếm và nhu cầu hạ tầng trí tuệ nhân tạo bùng nổ, ByteDance được cho là đang xúc tiến phát triển CPU riêng. Động thái này không chỉ phản ánh sức ép ngày càng lớn trong cuộc đua công nghệ, mà còn cho thấy xu hướng các tập đoàn lớn tăng tốc tự chủ bán dẫn để giảm phụ thuộc vào các nhà cung cấp truyền thống.
YouTube tự động gắn nhãn video AI, tăng kiểm soát nội dung giả

YouTube tự động gắn nhãn video AI, tăng kiểm soát nội dung giả

YouTube vừa công bố loạt thay đổi mới trong chính sách quản lý nội dung do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra, đánh dấu bước đi mạnh tay hơn của nền tảng này trong việc kiểm soát các video có mức độ chân thực cao được tạo bằng AI.
Meta mở rộng mô hình thuê bao trả phí, tìm động lực tăng trưởng ngoài quảng cáo

Meta mở rộng mô hình thuê bao trả phí, tìm động lực tăng trưởng ngoài quảng cáo

Meta bắt đầu triển khai các gói thuê bao trả phí cho Facebook, Instagram và WhatsApp trên quy mô toàn cầu, trong bước đi nhằm đa dạng hóa nguồn thu giữa lúc chi tiêu cho hạ tầng AI tăng mạnh. Động thái này cho thấy tập đoàn công nghệ Mỹ đang tìm kiếm thêm dư địa tăng trưởng bên cạnh mảng quảng cáo truyền thống.
Phát hiện gian lận bằng AI bảo vệ dòng tiền cho startup

Phát hiện gian lận bằng AI bảo vệ dòng tiền cho startup

Việc ứng dụng các mô hình học máy để phát hiện gian lận bằng AI giúp các startup giám sát dòng tiền 24/7, nhận diện sớm các giao dịch bất thường và bảo vệ quỹ vốn mạo hiểm trước các chiêu trò lừa đảo tinh vi.
Bước ngoặt trong cuộc chiến chống Deepfake và lừa đảo số

Bước ngoặt trong cuộc chiến chống Deepfake và lừa đảo số

Trước làn sóng lừa đảo định danh tinh vi bằng công nghệ AI tạo sinh, việc các giải pháp nội địa vượt qua các bài kiểm thử khắt khe theo tiêu chuẩn ISO trở thành bệ phóng quan trọng, giúp các doanh nghiệp số thiết lập hàng rào phòng thủ vững chắc.
AI và chuyển đổi số thúc đẩy doanh nghiệp Việt tái cấu trúc để nâng sức cạnh tranh toàn cầu

AI và chuyển đổi số thúc đẩy doanh nghiệp Việt tái cấu trúc để nâng sức cạnh tranh toàn cầu

Sự phát triển của AI, dữ liệu lớn và công nghệ số đang tạo ra những thay đổi mang tính cấu trúc đối với doanh nghiệp Việt Nam, đồng thời đặt ra yêu cầu cấp thiết về tái cấu trúc quản trị, bảo đảm an ninh dữ liệu và thích ứng với nền kinh tế số toàn cầu.
Huawei hé lộ hướng phát triển chip mới ngoài EUV

Huawei hé lộ hướng phát triển chip mới ngoài EUV

Không chọn cách chờ các lệnh cấm vận được nới lỏng, Huawei đang theo đuổi chiến lược phát triển chip theo hướng riêng với mục tiêu giảm phụ thuộc vào công nghệ quang khắc EUV hiện đại.
Google biến Gmail thành “thư ký AI” với tính năng Gemini mới

Google biến Gmail thành “thư ký AI” với tính năng Gemini mới

Google vừa bổ sung loạt tính năng mới cho Gemini AI trên Gmail, cho phép trợ lý AI học phong cách viết của người dùng để tạo email tự nhiên và cá nhân hóa hơn.
Trở thành AI Engineer thực thụ

Trở thành AI Engineer thực thụ

Road to AI là một hành trình thực chiến, nơi chúng tôi xóa bỏ rào cản lý thuyết để bạn trực tiếp kiến tạo những hệ thống AI tiên tiến nhất bằng RAG, AI Agent và LLM.
Giám đốc điều hành OpenAI - Sam Altman: AI chưa tạo cú sốc việc làm như nhiều dự báo ban đầu

Giám đốc điều hành OpenAI - Sam Altman: AI chưa tạo cú sốc việc làm như nhiều dự báo ban đầu

Giám đốc điều hành OpenAI cho rằng trí tuệ nhân tạo (AI) chưa gây ra làn sóng mất việc văn phòng trên diện rộng như ông từng lo ngại, đồng thời nhấn mạnh yếu tố con người vẫn giữ vai trò khó thay thế trong nhiều công việc.
Doanh nghiệp Việt trước làn sóng Agentic AI: Ai tiên phong sẽ chiến thắng!

Doanh nghiệp Việt trước làn sóng Agentic AI: Ai tiên phong sẽ chiến thắng!

Doanh nghiệp Việt đã quen với việc dùng AI để viết nhanh hơn, bán hàng tốt hơn hay trả lời khách hàng tự động. Nhưng đó có thể mới chỉ là bước khởi động. Một làn sóng mới mang tên Agentic AI đang xuất hiện với khả năng tự lập kế hoạch, tự xử lý nhiều nhiệm vụ và hành động gần giống một cộng sự thực thụ. Nếu xu hướng này tăng tốc, cuộc cạnh tranh giữa các doanh nghiệp có thể không còn nằm ở số lượng nhân viên, mà ở việc ai xây dựng được lực lượng lao động thành thạo AI trước?
Nghệ An triển khai nghiên cứu ứng dụng AI kết hợp GIS phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả

Nghệ An triển khai nghiên cứu ứng dụng AI kết hợp GIS phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả

Nghệ An triển khai đề tài khoa học “Nghiên cứu đề xuất giải pháp ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) kết hợp với hệ thống thông tin địa lý (GIS) trong quản lý, giám sát và phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả”