Thứ bảy 23/05/2026 19:56
Hotline: 024.355.63.010
Kinh tế số

Liệu khai thác dưới đáy biển có cần thiết cho một cuộc cách mạng xe điện?

29/09/2021 10:55
Các công ty khai thác dưới đáy biển tuyên bố kim loại hiếm cần thiết để cung cấp năng lượng cho công nghệ sạch ngay cả khi những doanh nghiệp chế tạo ô tô điện hàng đầu thế giới ủng hộ lệnh cấm và đi tìm giải pháp thay thế.

Khi các quốc gia cố gắng đáp ứng các mục tiêu nghiêm ngặt về phát thải carbon và các nhà sản xuất xe loại bỏ động cơ đốt trong, thị trường tương lai được dự đoán sẽ sử dụng 145 triệu xe điện trong vòng một thập kỷ tới, tăng mạnh so với 11 triệu xe của năm ngoái. Các loại pin ô tô cùng với pin lưu trữ năng lượng mặt trời, năng lượng gió đã khiến nhu cầu về kim loại tăng vọt, làm tiền đề cho các công ty khai thác đáy biển, theo đuổi cuộc săn lùng kim loại hiếm.

Ước tính sẽ có 145 triệu ô tô điện xuất hiện trên các con đường trong vòng một thập kỷ
Ước tính sẽ có 145 triệu ô tô điện xuất hiện trên các con đường trong vòng một thập kỷ. (Ảnh: CJM Photography)

Hàng nghìn mét dưới bề mặt đại dương là hàng triệu tảng đá dồi dào nguồn cung niken, đồng và coban. Oliver Steeds, người sáng lập và giám đốc điều hành của Nekton, một quỹ nghiên cứu biển sâu cho biết: “Hiện chúng tôi có sẵn công nghệ để khám phá nhiều đại dương hơn trong 10 năm tới so với 10.000 năm trước”. Tại phòng thí nghiệm của Goodwood, nhóm nghiên cứu sử dụng công nghệ chẳng hạn như phương tiện tự động dưới nước hoặc rô bốt để lập bản đồ biển sâu không nhằm mục đích khai thác mà thúc đẩy bảo tồn đại dương. Theo Steeds, những tiến bộ trong công nghệ khai thác và thăm dò đại diện cho “một cơ hội phi thường để tiến bộ nhưng cũng đem đến mối đe dọa cho dù thông qua hình thức khai thác hay quá trình công nghiệp hóa và đánh bắt không kiểm soát”.

Douglas McCauley, giáo sư tại Đại học California, Santa Barbara kiêm giám đốc của Sáng kiến ​​Đại dương Benioff, cho hay tác động tiềm tàng của việc khai thác dưới đáy biển sâu khiến ông trăn trở. Theo McCauley, điện khí hóa các phương tiện là một “con đường tích cực” để giảm lượng khí thải carbon. Tuy nhiên, ông không cho rằng phải khai thác đại dương để đáp ứng nhu cầu kim loại của năng lượng tái tạo. Ông nói: “Có một số câu hỏi rất quan trọng đang được các nhà khoa học đặt ra về tác động của việc khai thác đại dương. Sẽ tuyệt chủng bao nhiêu loài? Các hệ thống có khả năng phục hồi cực thấp này sẽ mất bao lâu để phục hồi? Sẽ có tác động gì đến khả năng thu giữ carbon của đại dương?”.

Vào tháng 7, các nhà nghiên cứu của Tổ chức Hòa bình xanh đã đưa ra nhiều dự báo về nhu cầu kim loại vào năm 2050, giả định rằng việc sử dụng liên tục pin lithium-ion phụ thuộc coban và niken cho xe điện và lưu trữ, mặc dù các giải pháp thay thế đang được phát triển, bao gồm cả việc Tesla sử dụng pin lithium iron phosphate, loại pin không cần kim loại. Bên cạnh đó, các công ty xe hơi cũng tham gia vào cuộc “nổi dậy”.

Tháng 3, BMW và Volvo cùng với Google và Samsung đã trở thành những công ty toàn cầu đầu tiên kêu gọi về việc tạm hoãn khai thác dưới đáy biển sâu. Theo đó, các công ty cam kết không tìm nguồn cung cấp bất kỳ kim loại nào từ đáy biển, không sử dụng trong chuỗi cung ứng và cũng không tài trợ cho các hoạt động khai thác cho đến khi làm rõ rủi ro và các lựa chọn thay thế không còn đáp ứng. Claudia Becker, chuyên gia về quản lý chuỗi cung ứng bền vững của BMW, chia sẻ bà lo ngại việc khai thác dưới đáy biển sâu có thể gây ra “hậu quả không thể đảo ngược”: “Chúng tôi đi đến kết luận rằng ta đang thiếu hiểu biết về tác động đa dạng sinh học của việc khai thác dưới đáy biển sâu. Chúng tôi muốn gửi một tín hiệu rõ ràng đến ngành công nghiệp rằng, cho đến khi những vấn đề này được giải quyết, khoáng sản từ đáy biển sâu không phải là một lựa chọn cho chúng tôi ”.

Robot lắp ráp ô tô điện trong nhà máy BYD ở Tây An, Thiểm Tây. Trung Quốc hiện là quốc gia tái chế nhiều pin lithium-ion hơn phần còn lại của thế giới cộng lại.
Robot lắp ráp ô tô điện trong nhà máy BYD ở Tây An, Thiểm Tây. Trung Quốc hiện là quốc gia tái chế nhiều pin lithium-ion hơn phần còn lại của thế giới cộng lại.. (Ảnh: Alex Plavevski)

Một trong những giải pháp thay thế đang được khám phá là chế tạo pin bằng cách sử dụng các kim loại có sẵn rộng rãi, thay vì các khoáng chất hiếm và đắt tiền được sử dụng ngày nay. Becker tin rằng việc khai thác dưới đáy biển có thể tránh được bằng cách chuyển sang các kim loại thay thế, ít gây hại hơn hoặc bằng cách thiết kế các loại pin cần ít khoáng chất hơn. Bà trích dẫn BYD (Build Your Dreams) có trụ sở tại Trung Quốc, nhà sản xuất xe điện lớn thứ hai thế giới, đã thông báo trong năm nay sẽ không sử dụng coban trong pin nữa.

Claes Eliasson, phó chủ tịch cấp cao về quan hệ truyền thông của Volvo, nói rằng bộ phận AB Volvo chuyên sản xuất xe tải, xe buýt và thiết bị xây dựng, đang đặt cược vào ba loại phương tiện: điện, hydro và nhiên liệu sinh học. Đồng thời công ty đang hợp tác với Daimler Trucks để sản xuất pin nhiên liệu hydro cho xe đường dài. Ngày càng có nhiều lời kêu gọi tái chế bao gồm thu gom pin cũ từ các bãi rác thải.

Các nhà nghiên cứu đang tìm cách tái chế hàng triệu pin xe điện mà các nhà sản xuất dự kiến ​​sẽ sản xuất trong những thập kỷ tới. Andy Abbott, giáo sư hóa lý tại Đại học Leicester, chỉ ra pin của xe điện (EV) không được thiết kế để tái chế. “Hầu hết các pin EV đều có các tế bào rất nhỏ được đưa vào các mô-đun Để đưa ra một ý tưởng, Tesla Model S có 4.600 tế bào trong đó”. Ông nói, khó khăn ở đây là phải tìm ra một cách hiệu quả về chi phí để tách các tế bào, vốn được định hình lại với nhau bằng keo cứng và có độ độc cao, để tiếp cận các kim loại bên trong. Abbott cho hay: “Một số người đang đề xuất các tế bào không có keo và giúp việc tháo rời dễ dàng hơn. Chúng tôi đang xem xét việc sử dụng robot có thể tháo rời pin”.

Bên cạnh đó, thiết kế sản phẩm “lỗi thời theo kế hoạch” là một trở ngại lớn khác đối với việc tái chế kim loại. Năm 2019, 53,6 triệu tấn rác thải điện tử được tạo ra trên toàn cầu, chỉ 17,4% (9,3 triệu) trong số đó được tái chế. Năm 2018, Trung Quốc bắt đầu giao cho các nhà sản xuất phương tiện chịu trách nhiệm đảm bảo rằng pin được tái chế và quốc gia này hiện tái chế nhiều pin lithium-ion hơn so với phần còn lại của thế giới cộng lại. Năm ngoái, BYD đã ra mắt pin dạng lưỡi, có chức năng lưu trữ các tế bào phẳng ngay bên trong, cho phép tháo bằng tay.

TL (theo The Guardian)

Tin bài khác
552.000 cuộc tấn công mạng một năm: Vì sao ôm bản sao lưu doanh nghiệp vẫn trắng tay?

552.000 cuộc tấn công mạng một năm: Vì sao ôm bản sao lưu doanh nghiệp vẫn trắng tay?

Khi bị tấn công mạng, mặc dù dữ liệu vẫn còn nguyên nhưng toàn bộ hệ thống bốc cháy, vận hành đóng băng, khách hàng quay lưng. Tại Vietnam Security Summit 2026, các chuyên gia cảnh báo: Sao lưu dữ liệu (backup) theo kiểu cũ đã không còn là chiếc phao cứu sinh an toàn cho doanh nghiệp trong kỷ nguyên AI tống tiền.
Thị trường công nghệ sinh học Việt Nam 1,5 tỷ USD: Khát vốn và nghẽn cơ chế

Thị trường công nghệ sinh học Việt Nam 1,5 tỷ USD: Khát vốn và nghẽn cơ chế

Sở hữu kho báu đa dạng sinh học và nguồn dược liệu đặc hữu phong phú, nhưng ngành công nghệ sinh học Việt Nam vẫn đang loay hoay ở vùng trũng của chuỗi giá trị toàn cầu. Việc thiếu hụt nghiêm trọng các phòng thí nghiệm đạt chuẩn quốc tế cùng sự chậm trễ trong hành lang pháp lý đối với các công nghệ lõi như chỉnh sửa gien đang biến lĩnh vực này thành một "gã khổng lồ ngủ quên".
Samsung phổ cập TV AI tại Việt Nam: Cuộc đua công nghệ trước thềm World Cup 2026

Samsung phổ cập TV AI tại Việt Nam: Cuộc đua công nghệ trước thềm World Cup 2026

Không còn là đặc quyền của phân khúc xa xỉ, công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) chính thức được Samsung "bình dân hóa" trên toàn bộ các dòng màn hình từ tầm trung đến cao cấp tại thị trường Việt Nam. Tại sự kiện Samsung Vision AI 2026 vừa diễn ra ở Hà Nội, ông lớn công nghệ này đã tung ra thế hệ AI TV mới tích hợp trợ lý đa nhiệm kết hợp giữa ba ông lớn Bixby, Gemini và Copilot. Bước đi chiến lược này được tung ra ngay trước thềm FIFA World Cup 2026, đánh trực tiếp vào nhu cầu nâng cấp thiết bị giải trí tại gia của người hâm mộ bóng đá Việt.
Nhà mạng lớn nhất Đông Nam Á tăng mạnh đầu tư AI và trung tâm dữ liệu

Nhà mạng lớn nhất Đông Nam Á tăng mạnh đầu tư AI và trung tâm dữ liệu

Tập đoàn viễn thông Singtel dự kiến nâng chi vốn lên khoảng 3 tỷ SGD trong năm tài chính mới, trong đó 1,2 tỷ SGD sẽ được dành cho AI và hạ tầng trung tâm dữ liệu, cho thấy cuộc đua xây dựng hạ tầng trí tuệ nhân tạo tại châu Á đang ngày càng nóng lên.
VNPT bắt tay "gã khổng lồ" KDDI: Cuộc đổ bộ của mạng di động số Povo vào Việt Nam

VNPT bắt tay "gã khổng lồ" KDDI: Cuộc đổ bộ của mạng di động số Povo vào Việt Nam

Cái bắt tay chiến lược giữa VNPT và KDDI (Nhật Bản) ký ngày 20/5/2026 hứa hẹn làm bùng nổ thị trường viễn thông cuối năm nay bằng một thương hiệu di động số hoàn toàn mới. iệc nhập khẩu trực tiếp tư duy cá nhân hóa từ thương hiệu đình đám "povo", VNPT không chỉ nhắm vào nhóm khách hàng Gen Z mà còn muốn tái định nghĩa lại cách người Việt sử dụng dịch vụ di động thông qua ứng dụng số hóa 100%.
Google siết hạn mức Gemini, tác vụ AI nặng sẽ hao lượt nhanh hơn

Google siết hạn mức Gemini, tác vụ AI nặng sẽ hao lượt nhanh hơn

Google vừa áp dụng cơ chế giới hạn mới cho Gemini theo mức tiêu tốn tài nguyên xử lý, khiến nhiều người dùng phản ứng vì hạn mức bị giảm nhanh hơn trước.
Google ra mắt AI giúp chuyển ứng dụng từ iPhone sang Android nhanh hơn

Google ra mắt AI giúp chuyển ứng dụng từ iPhone sang Android nhanh hơn

Google vừa giới thiệu công cụ AI mới giúp lập trình viên chuyển ứng dụng từ iPhone sang Android nhanh hơn, qua đó rút ngắn khoảng cách ứng dụng giữa hai hệ điều hành di động lớn nhất thế giới.
Starbucks dừng chương trình AI kiểm kê hàng tồn kho sau 9 tháng triển khai

Starbucks dừng chương trình AI kiểm kê hàng tồn kho sau 9 tháng triển khai

Thương hiệu cà phê nổi tiếng Starbucks đã chấm dứt công cụ AI hỗ trợ kiểm kê tại các cửa hàng ở Bắc Mỹ sau khi hệ thống liên tục ghi nhận sai sót trong quá trình vận hành.
Hơn 100 công nghệ xanh quy tụ tại Techmart 2026 và cơ hội đổi mới cho doanh nghiệp

Hơn 100 công nghệ xanh quy tụ tại Techmart 2026 và cơ hội đổi mới cho doanh nghiệp

Trong bối cảnh các rào cản kỹ thuật về môi trường tại các thị trường quốc tế ngày càng siết chặt, chuyển đổi xanh đã trở thành tấm vé thông hành bắt buộc cho mọi doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu. Để hỗ trợ bài toán sống còn này, ngày 21/5, dưới sự chỉ đạo của Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, Sàn Giao dịch Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh đã chính thức khai mạc Chợ công nghệ và thiết bị (Techmart) chuyên ngành công nghệ xanh và tuần hoàn năm 2026.
Nvidia lập đỉnh doanh thu nhờ làn sóng AI agent

Nvidia lập đỉnh doanh thu nhờ làn sóng AI agent

Sự bùng nổ của các tác nhân AI (AI agent) cùng nhu cầu điện toán trung tâm dữ liệu tăng mạnh đã giúp Nvidia ghi nhận quý kinh doanh cao nhất lịch sử, với doanh thu vượt 81 tỷ USD và lợi nhuận tăng vọt ngoài kỳ vọng của Phố Wall.
Gemini Omni và tham vọng tạo ra AI “hiểu thế giới” của Google

Gemini Omni và tham vọng tạo ra AI “hiểu thế giới” của Google

Không chỉ dừng ở việc tạo video bằng AI, Gemini Omni cho thấy Google đang theo đuổi mục tiêu xây dựng một hệ thống có khả năng hiểu và mô phỏng thế giới thực theo cách gần giống con người hơn.
TP. Hồ Chí Minh lần đầu lọt Top 100 hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu, vượt mục tiêu trước 4 năm

TP. Hồ Chí Minh lần đầu lọt Top 100 hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu, vượt mục tiêu trước 4 năm

TP. Hồ Chí Minh lần đầu tiên góp mặt trong Top 100 hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo năng động nhất thế giới, đánh dấu cột mốc quan trọng trong hành trình xây dựng đô thị đổi mới sáng tạo và khẳng định vị thế đầu tàu công nghệ, khởi nghiệp của Việt Nam trên bản đồ toàn cầu.
Google và Blackstone hợp tác: Doanh nghiệp toàn cầu sẽ vận hành ra sao?

Google và Blackstone hợp tác: Doanh nghiệp toàn cầu sẽ vận hành ra sao?

Có một câu hỏi rất đáng suy nghĩ đang xuất hiện trong giới công nghệ và quản trị toàn cầu, nếu một ngày nào đó doanh nghiệp không còn phải mua phần mềm, không cần xây trung tâm dữ liệu, không cần đầu tư đội ngũ kỹ thuật khổng lồ mà chỉ cần bật một “công tắc” để sử dụng trí tuệ nhân tạo như sử dụng điện, điều gì sẽ xảy ra?
Apple tăng tốc AI trên iOS 27, bổ sung loạt công cụ viết thông minh cho Siri

Apple tăng tốc AI trên iOS 27, bổ sung loạt công cụ viết thông minh cho Siri

Theo Bloomberg, Apple đang chuẩn bị nâng cấp mạnh mẽ Siri và bộ Writing Tools trên iOS 27, với nhiều tính năng AI hỗ trợ viết, chỉnh sửa và kiểm tra ngữ pháp ngay trên thiết bị.
Meta lên kế hoạch tái cấu trúc quy mô lớn, cắt giảm 10% nhân sự toàn cầu

Meta lên kế hoạch tái cấu trúc quy mô lớn, cắt giảm 10% nhân sự toàn cầu

Meta dự kiến sa thải khoảng 10% nhân sự toàn cầu, đồng thời điều chuyển 7.000 nhân viên sang các dự án AI trong kế hoạch tái cấu trúc quy mô lớn đang gây nhiều tranh cãi nội bộ.