Trước những diễn biến ngày càng phức tạp của tội phạm và tệ nạn ma túy, tỉnh Lào Cai đang triển khai cách tiếp cận mang tính hệ thống, trong đó xác định xây dựng “xã không ma túy” là trụ cột, lấy cơ sở làm điểm tựa để kiểm soát và đẩy lùi nguy cơ từ sớm, từ xa.
 |
| Công tác tuyên truyền được tổ chức quy mô, bài bản tại Mù Cang Chải |
Không còn dừng ở các biện pháp xử lý đơn lẻ, công tác phòng, chống ma túy tại Lào Cai đã chuyển sang hướng chủ động, đồng bộ và có chiều sâu. Từ cấp tỉnh đến cơ sở, các chương trình, kế hoạch được ban hành với mục tiêu xuyên suốt: kiểm soát địa bàn, quản lý đối tượng, nâng cao nhận thức và phát huy vai trò của toàn dân.
Thực tiễn tại các địa phương cho thấy, cấp ủy, chính quyền cơ sở đã vào cuộc quyết liệt. Tại nhiều xã, nghị quyết chuyên đề về xây dựng “xã không ma túy” được ban hành, ban chỉ đạo được thành lập, phân công rõ trách nhiệm từng lực lượng, tạo sự thống nhất từ chủ trương đến tổ chức thực hiện.
 |
 |
| Ra mắt CLB "Thanh niên nói không với ma túy" tại các địa phương |
Một trong những điểm nhấn là công tác tuyên truyền được đổi mới theo hướng sát thực tiễn. Không còn dàn trải, nội dung tuyên truyền được thiết kế phù hợp với từng nhóm đối tượng, tập trung vào nhận diện các loại ma túy mới, hệ lụy đối với gia đình và xã hội, cũng như các quy định pháp luật liên quan. Hình thức tuyên truyền đa dạng, kết hợp giữa trực tiếp, hệ thống truyền thanh và nền tảng số, giúp lan tỏa thông tin rộng khắp.
Đáng chú ý, Lào Cai đang từng bước xây dựng mô hình phòng ngừa xã hội dựa vào cộng đồng. 100% thôn, bản tại một số địa phương đã tổ chức ký cam kết không ma túy, qua đó nâng cao trách nhiệm giám sát và tự quản của người dân. Đây được xem là “lá chắn mềm” nhưng có hiệu quả bền vững, góp phần phát hiện sớm và ngăn chặn nguy cơ từ cơ sở.
 |
| Chương trình phổ biến pháp luật tại khối trường học do công an xã Tân Hợp thực hiện |
Song song với phòng ngừa, công tác quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy và người sau cai nghiện được thực hiện chặt chẽ. Lực lượng chức năng thường xuyên rà soát, lập hồ sơ, phối hợp với gia đình và các tổ chức đoàn thể để giáo dục, cảm hóa, hạn chế tái nghiện. Việc gắn quản lý với hỗ trợ sinh kế, tạo việc làm bước đầu mang lại hiệu quả tích cực, giảm áp lực tái hòa nhập cho người sau cai.
 |
| Tổ chức ký cam kết đối với các đơn vị, cơ quan, doanh nghiệp trong công tác phòng chống ma túy |
Một điểm sáng trong cách làm của Lào Cai là chú trọng yếu tố con người. Những cá nhân từng lầm lỡ được khuyến khích tham gia công tác tuyên truyền, trở thành “cầu nối” giúp lan tỏa thông điệp phòng, chống ma túy bằng chính trải nghiệm của mình. Cách tiếp cận này không chỉ tăng tính thuyết phục mà còn góp phần xóa bỏ định kiến, tạo cơ hội làm lại cuộc đời.
Tuy nhiên, thách thức vẫn còn hiện hữu. Địa bàn rộng, dân cư phân tán, nhận thức không đồng đều, trong khi các loại ma túy mới ngày càng tinh vi, núp bóng dưới nhiều hình thức khác nhau, đặc biệt trên không gian mạng. Điều này đặt ra yêu cầu phải tiếp tục đổi mới phương thức tuyên truyền, nâng cao năng lực dự báo và tăng cường phối hợp liên ngành.
 |
| Lực lượng Công an xã thăm và nắm bắt tình hình tư tưởng tại các gia đình |
Có thể khẳng định, cách làm của Lào Cai đang từng bước hình thành một hệ sinh thái phòng, chống ma túy dựa trên ba trụ cột: quản lý chặt – tuyên truyền sâu – cộng đồng tham gia. Khi mỗi xã trở thành “pháo đài”, mỗi người dân là một “tai mắt”, mục tiêu xây dựng địa bàn không ma túy sẽ không còn là khẩu hiệu mà trở thành nền tảng thực chất cho phát triển bền vững.
