Jack Ma dẫn bài học về thất bại của Nokia để cảnh báo Alibaba

Theo LatePost, Jack Ma đã tổ chức một cuộc họp không chính thức với các lãnh đạo cấp cao của Alibaba vào cuối tháng 5. Trong đó, ông khuyến khích họ nên tập trung lại vào Taobao và người tiêu dùng để tồn tại trong bối cảnh kinh tế Trung Quốc chậm tăng trưởng.

Cuộc họp diễn ra chỉ vài tuần trước khi có thông báo vào ngày 20/6 rằng người đứng đầu của Taobao, Eddie Yong sẽ tiếp quản vị trí CEO Alibaba kể từ ngày 10/9.

Giám đốc điều hành hiện tại Daniel Zhang sẽ từ chức để tập trung vào Alibaba Cloud khi công ty chuẩn bị tách bộ phận này thành một đơn vị được niêm yết trên sàn chứng khoán.

Trong cuộc họp, Jack Ma cho rằng Alibaba không thể mãi nắm giữ vị trí thống lĩnh thị trường thương mại điện tử của Trung Quốc và phải luôn cảnh giác với những rủi ro trong kinh doanh.

Tỷ phú công nghệ 58 tuổi dẫn lại bài học của Nokia - thương hiệu di động từng một thời giữ ngôi vương trên toàn cầu trong nhiều năm nhưng đã mất cảnh giác và gặp rủi ro trong xu hướng smartphone mới.

Lo ngại Alibaba phải kết thúc như Nokia, ông yêu cầu công ty "quay lại với Taobao, quay lại với người dùng và quay lại với Internet". Tỷ phú cũng nói đến thất bại của gã khổng lồ máy ảnh Kokdak để cho thấy ngay cả những người dẫn đầu cũng có thể bị sa sút nhanh đến mức nào.

Ý tưởng “quay trở về với Taobao” của Jack Ma nghĩa là Alibaba không nên chỉ tập trung gia tăng số lượng người mua mà còn nên chi ngân sách hỗ trợ cho những người bán nhỏ lẻ trên các nền tảng của mình.

Chợ thương mại điện tử Taobao được Alibaba thành lập vào năm 2003 và là nền tảng thương mại điện tử đầu tiên của tập đoàn. Sản phẩm này đã đạt được thành công lớn nhờ giúp đỡ những người bán hàng nhỏ lẻ đánh bại các ông lớn như eBay.

Trong khi đó, Tmall cũng là một trang con của Taobao được thành lập năm 2008 nhằm đáp ứng nhu cầu thị trường về thương hiệu của người tiêu dùng Trung Quốc. Tuy sau quãng thời gian đạt được các ấn tượng tăng trưởng, ngành thương mại điện tử nói chung và Alibaba nói riêng đang bước vào giai đoạn thoái trào.

Ví dụ điển hình là vào ngày lễ mua sắm 18/6 vừa qua, dù là ngày lễ mua sắm lớn nhưng phần lớn các nền tảng thương mại điện tử năm nay đều từ chối công bố tổng giá trị giao dịch (GMV). Đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử cả Alibaba và JD.com từ chối công bố GMV, một dấu hiệu được nhiều chuyên gia đánh giá là sự thoái trào khỏi thời hoảng kim của ngành thương mại điện tử.

Thậm chí Alibaba còn “dằn mặt” các hãng cung cấp số liệu về hậu quả nếu họ công bố GMV của các nền tảng thương mại điện tử của tập đoàn như Tmall hay Taobao.

“Năm nay, những số liệu về doanh số cứ như thứ gì đó nhạy cảm vậy”, một nhân viên của một hãng số liệu nói với tờ Nikkei Asian Review.

Tình hình kinh tế khó khăn khiến Alibaba đứng trước nguy cơ cực kỳ to lớn khi có thể dễ dàng mất ngôi đầu tương tự như Nokia và Kodak bất cứ lúc nào, nhất là trong bối cảnh bị chính quyền Bắc Kinh tái cơ cấu như hiện nay.

Tỷ phú Jack Ma cũng dần ít xuất hiện trước công chúng sau bài phát biểu gây tranh cãi năm 2020. Từ đó, Ant Group, công ty công nghệ tài chính của Alibaba, bắt đầu gặp vô vàn rắc rối và đã bị hủy niêm yết tại Mỹ vào phút cuối.

Trong thời gian đó, truyền thông thi thoảng bắt gặp Jack Ma đến Nhật Bản, Trung Quốc và châu Âu để tham dự các sự kiện học thuật và nói chuyện về nông nghiệp. Gần đây, ông có buổi giảng dạy đầu tiên tại Đại học Tokyo với tư cách giáo sư thỉnh giảng. Hôm 19/6, ông đến thành phố Hàng Châu phía đông Trung Quốc để trò chuyện với những người vào vòng chung kết cuộc thi toán học toàn cầu do đơn vị nghiên cứu nội bộ của Alibaba tổ chức.

Các lãnh đạo chủ chốt của Taobao, Tmall thuộc Alibaba cho biết dù Jack Ma đã từ bỏ mọi vai trò tại tập đoàn, ông vẫn là người lãnh đạo tinh thần cho đế chế do ông tạo dựng.

Thu Phương (t/h)