Sau nhiều năm chịu ảnh hưởng từ các biện pháp hạn chế thương mại của Mỹ, Huawei – tập đoàn công nghệ hàng đầu Trung Quốc – đang nổi lên mạnh mẽ trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI), trở thành đối trọng chiến lược với các “ông lớn” công nghệ Mỹ như Nvidia. Không chỉ tự phát triển chip AI và hệ thống điện toán hiệu suất cao, Huawei còn là doanh nghiệp tiên phong trong việc thương mại hóa các mô hình AI ứng dụng vào công nghiệp.
 |
| Huawei và hành trình vươn lên thành thế lực AI toàn diện của Trung Quốc |
Theo ông Paul Triolo – Phó Chủ tịch cấp cao tại công ty tư vấn DGA-Albright Stonebridge Group, Huawei đã “bị buộc phải mở rộng và tái định hình trọng tâm kinh doanh” dưới sức ép bên ngoài, dẫn đến chiến lược phát triển toàn diện từ chip bán dẫn, trung tâm dữ liệu, hệ điều hành, xe thông minh cho đến các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM). “Chưa có công ty công nghệ nào khác có thể đảm đương nhiều lĩnh vực phức tạp đến vậy”, ông nhấn mạnh.
Ngay cả CEO Nvidia, ông Jensen Huang cũng thừa nhận Huawei là “một trong những công ty công nghệ đáng gờm nhất thế giới”, và cảnh báo họ có thể thay thế Nvidia tại Trung Quốc nếu Mỹ tiếp tục siết chặt xuất khẩu chip.
Thành lập năm 1987 tại Thâm Quyến, Huawei ban đầu là nhà phân phối thiết bị chuyển mạch điện thoại nhỏ. Sau khi vươn ra toàn cầu, đặc biệt tại các thị trường đang phát triển như châu Phi, Trung Đông, Nga và Nam Mỹ, hãng này trở thành doanh nghiệp dẫn đầu trong triển khai mạng 5G toàn cầu vào năm 2019.
Tuy nhiên, thành công cũng khiến Huawei trở thành tâm điểm của các cáo buộc từ Mỹ về rủi ro an ninh quốc gia. Năm 2019, Huawei bị đưa vào danh sách đen thương mại, khiến doanh số tiêu dùng sụt giảm mạnh và mất quyền tiếp cận với nhiều công nghệ Mỹ, bao gồm cả chip do TSMC sản xuất.
Dù vậy, Huawei vẫn công bố chip AI Ascend 910 và tiếp tục đầu tư vào hệ sinh thái phần cứng – phần mềm AI nội địa. Công ty cũng trở thành biểu tượng “bất khuất” tại Trung Quốc, sau vụ Giám đốc tài chính Mạnh Vãn Chu - con gái nhà sáng lập Nhậm Chính Phi, bị bắt tại Canada.
 |
| Bà Mạnh Vãn Chu - Giám đốc tài chính của Huawei đồng thời là con gái nhà sáng lập Nhậm Chính Phi |
Năm 2023, Huawei bất ngờ trở lại với smartphone tích hợp chip 5G tiên tiến do Trung Quốc sản xuất, gây bất ngờ lớn cho giới phân tích Mỹ. Dù năng lực sản xuất chip vẫn còn hạn chế, Huawei đã chứng minh rằng họ có thể tự lực phát triển công nghệ lõi mà không cần phụ thuộc vào phương Tây.
Bên cạnh đó, công ty cũng giới thiệu dòng chip AI Ascend 910B và chuẩn bị sản xuất đại trà phiên bản 910C, được cho là có thể thay thế GPU Nvidia trong nhiều ứng dụng, nhờ khả năng kết nối hàng trăm chip trong hệ thống điện toán AI CloudMatrix 384.
Theo báo cáo của Forrester, CloudMatrix có thể vượt qua hiệu suất của hệ thống NVL72 sử dụng chip GB200 của Nvidia ở một vài chỉ số, đồng thời Huawei cũng phát triển hệ thống phần mềm CANN để thay thế nền tảng CUDA.
Không dừng lại ở chip, Huawei đang mở rộng toàn bộ chuỗi giá trị AI, từ phần cứng, trung tâm dữ liệu, đến các mô hình AI và ứng dụng thực tiễn. Trong năm 2024, doanh thu của Huawei đã tăng 22,4%, đạt 862 tỷ nhân dân tệ (tương đương 120,5 tỷ USD), trong đó mảng hạ tầng ICT (bao gồm giải pháp AI công nghiệp) chiếm hơn 369 tỷ nhân dân tệ (khoảng 55,3 tỷ USD).
Đáng chú ý, các trung tâm dữ liệu sử dụng chip Ascend của Huawei Cloud – đơn vị điện toán đám mây ra đời từ năm 2017 – đóng vai trò quan trọng trong việc huấn luyện các mô hình AI thuộc dòng Pangu. Khác với GPT-4 hay Gemini Ultra của phương Tây, Pangu tập trung vào ứng dụng chuyên ngành như y tế, tài chính, chính phủ, công nghiệp và ô tô, đã được triển khai tại hơn 20 lĩnh vực.
Một ví dụ điển hình là việc Huawei hỗ trợ triển khai hơn 100 xe tải tự hành dùng điện, vận chuyển vật liệu trong các mỏ than tại Trung Quốc bằng hệ thống 5G và AI, với đội ngũ kỹ sư bám sát công trình suốt nhiều tháng.
Bên cạnh đó, Huawei cũng cho biết mô hình Pangu đã được mở mã nguồn, nhằm thúc đẩy việc mở rộng hệ sinh thái AI “Ascend” ra thị trường quốc tế. Theo ông Patrick Moorhead từ Moor Insights & Strategy, trong vòng từ 5 - 10 năm tới, Huawei có thể từng bước xây dựng thị phần tại các quốc gia thuộc sáng kiến Vành đai – Con đường, tương tự như cách công ty này từng làm với thiết bị viễn thông trước đây.
 Samsung mở rộng hợp tác AI, Galaxy S26 sẽ đa dạng tác vụ? |
 Ông Trump thăm trụ sở Fed, tiếp tục gây sức ép về lãi suất |
 Chứng khoán Mỹ lập đỉnh mới bất chấp cổ phiếu Tesla lao dốc |
