Chuyển quản lý thuế hộ kinh doanh từ khoán sang kê khai: Bước cải cách quan trọng trong kỷ nguyên số

Tăng minh bạch quản lý thuế, đồng hành cùng hộ kinh doanh

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Nguyễn Hồng Sâm – Tổng Giám đốc Cổng Thông tin điện tử Chính phủ cho biết trong tiến trình phát triển đất nước, khu vực hộ kinh doanh luôn là bộ phận năng động và giàu sức sống của nền kinh tế Việt Nam. Nhiều chuyên gia đánh giá đây là khu vực có tính linh hoạt cao, đặc biệt trong những giai đoạn nền kinh tế gặp khó khăn.

Ông Nguyễn Hồng Sâm – Tổng Giám đốc Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, phát biểu khai mạc Hội thảo - Ảnh: VGP

Những năm gần đây, cùng với quá trình chuyển đổi số mạnh mẽ của đất nước, phương thức kinh doanh cũng thay đổi nhanh chóng. Hoạt động buôn bán không còn chỉ diễn ra tại một địa điểm cố định mà ngày càng mở rộng sang các nền tảng số, các kênh bán hàng trực tuyến và hệ sinh thái thương mại điện tử.

Trong bối cảnh đó, việc đổi mới phương thức quản lý thuế đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh được xem là bước đi cần thiết nhằm xây dựng hệ thống quản trị thuế hiện đại, minh bạch và hiệu quả, đồng thời phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế số. Cách tiếp cận này vừa tạo điều kiện cho hộ kinh doanh phát triển, vừa đáp ứng yêu cầu quản lý.

Theo ông Nguyễn Hồng Sâm, chủ trương này phù hợp với Nghị quyết 68-NQ/TW của Đảng về phát triển kinh tế tư nhân, trong đó nhấn mạnh việc xây dựng hệ thống chính sách tài chính, thuế phù hợp để tạo điều kiện cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển.

Gần đây, Tổng Bí thư Tô Lâm cũng yêu cầu sớm hoàn thiện cơ chế giúp cá nhân, hộ kinh doanh phát triển thành doanh nghiệp nhỏ và vừa, từ đó từng bước hình thành các doanh nghiệp có quy mô lớn, nâng cao năng lực cạnh tranh trong khu vực và quốc tế. Đồng thời, các chính sách cần bảo đảm không làm gia tăng chi phí tuân thủ đối với doanh nghiệp nhỏ, cá nhân kinh doanh và hộ kinh doanh.

Toàn cảnh Hội thảo “Giải pháp giúp hộ kinh doanh kê khai thuế đúng, an tâm tuân thủ, phát triển bền vững” - Ảnh: VGP

Ông Nguyễn Hồng Sâm cho biết thời gian qua Chính phủ đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách quan trọng nhằm thúc đẩy cải cách quản lý thuế và cải thiện môi trường kinh doanh. Đáng chú ý, Nghị định 68/2026/NĐ-CP vừa được ban hành đã đưa ra những định hướng quan trọng đối với chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trong giai đoạn chuyển đổi hiện nay.

Quan điểm xuyên suốt của Chính phủ là chuyển đổi để phát triển, chuẩn hóa để minh bạch và đồng hành để tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp. Theo lãnh đạo Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, hội thảo lần này không chỉ nhằm phổ biến quy định hay hướng dẫn nghiệp vụ mà còn hướng tới mục tiêu tạo sự thống nhất trong nhận thức, củng cố niềm tin chính sách và kịp thời tháo gỡ những vướng mắc trong quá trình triển khai.

Thông điệp xuyên suốt của hội thảo là “Hiểu chính xác - Chuẩn bị đủ - Thực hiện đúng - Hiệu quả cao”. Trong đó, việc hiểu đúng giúp các quy định được tiếp cận đầy đủ và minh bạch; chuẩn bị đầy đủ giúp người nộp thuế chủ động về dữ liệu, công cụ và phương thức quản lý trong môi trường kinh doanh đa kênh; còn thực hiện đúng ngay từ đầu sẽ giúp giảm rủi ro, giảm chi phí tuân thủ và tạo nền tảng cho sự phát triển ổn định lâu dài.

Chuyển từ thuế khoán sang kê khai: Cải cách quan trọng

Chia sẻ tại hội thảo, ông Mai Xuân Thành - Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính) cho biết chương trình được tổ chức vào thời điểm quan trọng khi các chính sách mới về quản lý thuế đối với hộ kinh doanh bắt đầu bước vào giai đoạn triển khai trong thực tế.

Theo ông Mai Xuân Thành, hội thảo không chỉ là dịp để các quy định và chính sách được truyền tải kịp thời, chính xác tới cộng đồng hộ kinh doanh, mà còn là diễn đàn công khai để cơ quan thực thi chính sách lắng nghe, trao đổi và giải đáp những vướng mắc của người nộp thuế. Việc tổ chức hội thảo trực tiếp tại Hà Nội kết hợp với kết nối trực tuyến tới các điểm cầu trên cả nước thể hiện tinh thần đồng hành, hỗ trợ người nộp thuế ở mọi nơi.

Ông Mai Xuân Thành - Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính) chia sẻ tại Hội thảo - Ảnh: VGP

Ông Mai Xuân Thành nhấn mạnh việc chuyển đổi phương thức quản lý thuế đối với hộ kinh doanh từ thuế khoán sang kê khai là một cải cách quan trọng, được thực hiện theo đúng chủ trương của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân.

Để chuẩn bị cho sự chuyển đổi này, ngành thuế đã triển khai chiến dịch 60 ngày cao điểm hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển từ thuế khoán sang kê khai vào cuối năm 2025. Thông qua các hội nghị, tọa đàm và đối thoại trực tiếp với người nộp thuế trên phạm vi cả nước, cơ quan thuế đã lắng nghe nhiều ý kiến, tâm tư và băn khoăn từ các hộ kinh doanh.

Theo Cục trưởng Cục Thuế, những phản hồi từ thực tiễn không chỉ giúp cơ quan thuế hiểu rõ hơn khó khăn của người nộp thuế mà còn là cơ sở để ngành thuế tiếp tục hoàn thiện công tác tuyên truyền, hướng dẫn và hỗ trợ. Việc triển khai chính sách vì vậy không chỉ dừng ở ban hành quy định mà cần được thực hiện với tinh thần đồng hành, hỗ trợ để các hộ kinh doanh từng bước làm quen và thực hiện đúng quy định.

Trong giai đoạn đầu triển khai phương thức kê khai mới, cơ quan thuế ưu tiên hỗ trợ để người nộp thuế thực hiện đúng quy định và hạn chế tối đa sai sót. Trọng tâm của ngành thuế không phải là kiểm tra hay xử phạt mà là hỗ trợ thực chất để các hộ kinh doanh thực hiện đúng ngay từ kỳ kê khai đầu tiên.

Bên cạnh đó, ngành thuế sẽ tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số, đồng thời cung cấp miễn phí các tiện ích, dịch vụ thuế điện tử nhằm giúp hộ kinh doanh thực hiện kê khai và nộp thuế thuận tiện hơn với thao tác đơn giản, dễ thực hiện.

Hệ thống công nghệ cũng sẽ tiếp tục được nâng cấp theo hướng thông minh và thân thiện hơn, có thể gợi ý thông tin tờ khai, nhắc hạn kê khai, hỗ trợ trích nộp tiền thuế từ tài khoản khi có sự đồng ý của người nộp thuế, đồng thời cảnh báo sớm các sai sót để hộ kinh doanh kịp thời điều chỉnh.

Ngoài ra, ngành thuế sẽ chuẩn hóa và đa dạng hóa các hình thức hỗ trợ như cung cấp sổ tay hướng dẫn thực hiện nghĩa vụ thuế dành riêng cho hộ kinh doanh, xây dựng các clip hướng dẫn theo từng tình huống và bộ câu hỏi - đáp ngắn gọn để người nộp thuế dễ tra cứu và thực hiện.

Tại hội thảo, ông Trần Trọng Tuyến - Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Công nghệ Sapo cho rằng sự tham gia của đại diện các cơ quan Chính phủ, lãnh đạo ngành thuế, các hiệp hội và chuyên gia là minh chứng cho tinh thần đồng hành giữa cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp.

Theo ông Trần Trọng Tuyến, nền kinh tế số của Việt Nam đang phát triển mạnh cả về chiều rộng lẫn chiều sâu, vì vậy việc kết nối thông tin giữa cơ quan quản lý và người nộp thuế không chỉ là yêu cầu quản lý nhà nước mà còn là yếu tố quan trọng để xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, thuận lợi và bền vững.

Đại diện Sapo khẳng định doanh nghiệp cam kết sử dụng nguồn lực và công nghệ tốt nhất để đồng hành cùng Chính phủ và ngành thuế trong quá trình triển khai các chính sách mới, qua đó góp phần mang lại các giải pháp công nghệ hiệu quả cho hộ kinh doanh, nhà bán hàng và doanh nghiệp trong kỷ nguyên số.