Chuyện gì đang xảy ra với 'đại gia' nông sản Thực phẩm Hồng Hà?

5/7 thành viên HĐQT nộp đơn từ nhiệm

Ngày 7/9, CTCP Đầu tư Phát triển Thực phẩm Hồng Hà (Mã chứng khoán: HSL) liên tiếp công bố các tài liệu và thông tin đáng chú ý trước thềm ĐHĐCĐ bất thường dự kiến diễn ra ngày 18/9.

Đáng chú ý, 4 thành viên HĐQT gồm ông Đỗ Hoàng Anh, Trần Đăng Khoa, Phạm Văn Luận và bà Trần Thị Thu Hải đã cùng gửi đơn xin từ nhiệm. Trước đó chưa đầy một tháng, thành viên HĐQT độc lập Nguyễn Khánh Tùng cũng đề nghị rút khỏi vị trí này.

Như vậy, 5/7 thành viên HĐQT nhiệm kỳ 2026-2031 đã xin từ nhiệm, trong khi nhiệm kỳ mới chỉ được thiết lập tại ĐHĐCĐ thường niên cuối tháng 6. Việc miễn nhiệm các thành viên này sẽ được cổ đông xem xét, quyết định tại cuộc họp bất thường sắp tới.

Cũng trong ngày 7/9, HSL công bố quyết định miễn nhiệm ông Phạm Văn Luận khỏi các chức vụ Tổng Giám đốc, người đại diện theo pháp luật và người được ủy quyền công bố thông tin.

Thay thế ông Luận là ông Tưởng Phi Lai, sinh năm 1978, người có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực thủy sản, thức ăn chăn nuôi và làm việc tại các doanh nghiệp quốc tế trong ngành.

Ông Phạm Văn Luận vẫn giữ vị trí thành viên HĐQT cho đến khi ĐHĐCĐ xem xét đơn từ nhiệm.

Biến động nhân sự cấp cao diễn ra cùng thời điểm ông Đỗ Hoàng Anh, một trong những thành viên HĐQT vừa xin từ nhiệm, đăng ký bán toàn bộ gần 1,48 triệu cổ phiếu HSL, tương đương 3,83% vốn doanh nghiệp. Trong khi đó, vợ ông - bà Nguyễn Thị Huyền Trang đã hoàn tất bán hết 1,35 triệu cổ phiếu, tương ứng 3,5% vốn vào tháng 6.

Nếu hoàn tất, hai vợ chồng ông Đỗ Hoàng Anh sẽ chuyển nhượng tổng cộng gần 2,83 triệu cổ phiếu HSL, tương đương 7,33% vốn. Thời gian giao dịch dự kiến từ ngày 10/9 đến 9/10.

Tham vọng mới của Thực phẩm Hồng Hà: Rẽ hướng sang y tế, công nghệ sinh học

Thực phẩm Hồng Hà (HSL) được thành lập năm 2015 tại Sơn La với tên gọi CTCP Chế biến Nông sản Hồng Hà Sơn La, vốn điều lệ ban đầu 4,5 tỷ đồng. Hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trong nhiều năm tập trung vào ngô, sắn, tinh bột và các sản phẩm nông sản.

Sau khi niêm yết trên HOSE năm 2018, doanh nghiệp đổi tên thành CTCP Đầu tư Phát triển Thực phẩm Hồng Hà vào năm 2020.

Từ năm 2026, định hướng hoạt động của HSL bắt đầu xuất hiện những thay đổi đáng kể. Ngày 26/5, HĐQT quyết định chấm dứt hoạt động chi nhánh Nhà máy sản xuất HSL tại Sơn La với lý do không còn nhu cầu hoạt động.

Gần một tháng sau, ngày 22/6, HĐQT thông qua chủ trương mở rộng sang lĩnh vực y tế. Các phương án được đưa ra gồm nhận chuyển nhượng bệnh viện, cơ sở y tế hoặc mua cổ phần, phần vốn góp tại các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này. Nguồn vốn dự kiến đến từ vốn tự có và vốn vay, với kế hoạch triển khai trong năm 2026.

Tuy nhiên, tại bộ tài liệu bổ sung phục vụ ĐHĐCĐ bất thường công bố ngày 7/9, HSL tiếp tục đưa ra một kế hoạch có quy mô lớn hơn đáng kể: đổi tên thành CTCP Công nghệ Sinh học Helios (Helios Biotechnology Joint Stock Company) và bổ sung một số ngành nghề liên quan đến nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ.

Tâm điểm trong kế hoạch mới là dự án Nhà máy Biodiesel Helios tại Khu công nghiệp Vĩnh Thạnh - VSIP Cần Thơ.

Theo đề xuất, HSL dự kiến thuê khoảng 6 ha đất để xây dựng nhà máy, với công suất giai đoạn đầu khoảng 150.000 tấn Biodiesel B100/năm.

Nguyên liệu đầu vào dự kiến gồm dầu ăn đã qua sử dụng, mỡ cá tra, mỡ động vật và một số phụ phẩm từ dầu. Sản phẩm B100 sẽ được cung cấp cho thị trường trong nước và xuất khẩu.

Theo HSL, một phần đáng kể nguồn dầu, mỡ này hiện được xuất khẩu dưới dạng nguyên liệu thô, sau đó được chế biến thành nhiên liệu sinh học với giá trị cao hơn khoảng 30-40%. Do đó, dự án được kỳ vọng góp phần giữ lại công đoạn chế biến và giá trị gia tăng trong nước.

Dự án có mức đầu tư dự kiến hơn 3.100 tỷ đồng. Trong đó, doanh nghiệp dự kiến sử dụng khoảng 1.270 tỷ đồng vốn chủ sở hữu, 1.740 tỷ đồng vốn vay ngân hàng và phần còn lại từ tín dụng thiết bị hoặc các nguồn tài chính xanh.

Quy mô vốn này đáng chú ý khi đặt cạnh quy mô hiện tại của HSL. Cuối tháng 6/2026, tổng tài sản của doanh nghiệp chỉ khoảng 475 tỷ đồng, tức vốn đầu tư dự kiến cho riêng dự án Biodiesel Helios cao gần 7 lần tổng tài sản hiện hữu.

Để thu xếp phần vốn, HSL dự kiến phát hành thêm 127 triệu cổ phiếu, cao hơn 3 lần lượng cổ phiếu đang lưu hành hiện nay, ở mức gần 38,6 triệu đơn vị.

Nếu phát hành thành công toàn bộ, vốn điều lệ HSL sẽ tăng từ khoảng 386 tỷ đồng lên gần 1.660 tỷ đồng.

Kế hoạch huy động vốn được chia thành hai đợt, với giá chào bán dự kiến không thấp hơn mệnh giá 10.000 đồng/cổ phiếu. Chính doanh nghiệp cũng lưu ý rằng quy mô phát hành lớn có thể khiến tỷ lệ sở hữu của các cổ đông hiện hữu bị pha loãng đáng kể.

Dù vậy, dự án Biodiesel Helios hiện mới dừng ở giai đoạn nghiên cứu sơ bộ. Việc quyết định đầu tư và ký kết hợp đồng EPC còn phụ thuộc vào hàng loạt điều kiện, từ hoàn tất thủ tục đất đai, thiết kế, bảo đảm nguồn nguyên liệu và đầu ra sản phẩm đến khả năng thu xếp tín dụng, các thủ tục về môi trường và phòng cháy chữa cháy.

Như vậy, chỉ trong vài tháng, HSL đang đứng trước một loạt thay đổi lớn: biến động mạnh ở thượng tầng quản trị, thay đổi Tổng Giám đốc, dịch chuyển định hướng kinh doanh từ nông sản sang y tế và công nghệ sinh học, đồng thời đặt lên bàn kế hoạch đầu tư dự án hơn 3.100 tỷ đồng – quy mô lớn gấp nhiều lần tài sản hiện tại của doanh nghiệp.

Ảnh minh họa: HSL.

Thực tế, giai đoạn 2020 - 2022 ghi nhận thời kỳ tăng trưởng mạnh của HSL. Doanh thu thuần tăng từ 243 tỷ đồng năm 2020 lên 305 tỷ đồng năm 2021 và đạt đỉnh 466 tỷ đồng vào năm 2022. Lợi nhuận sau thuế trong giai đoạn này dao động từ 12 - 16 tỷ đồng mỗi năm.

Tuy nhiên, sau khi đạt đỉnh, kết quả kinh doanh của doanh nghiệp bắt đầu lao dốc. Năm 2023, doanh thu thuần giảm xuống còn 389 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế đạt 12 tỷ đồng. Sang năm 2024, doanh thu tiếp tục thu hẹp mạnh về 139 tỷ đồng, kéo lợi nhuận sau thuế xuống còn 6,9 tỷ đồng.

Đến năm 2025, doanh thu thuần chỉ còn 46 tỷ đồng, trong khi lợi nhuận sau thuế giảm sâu xuống vỏn vẹn 141 triệu đồng.

Tức là, chỉ sau ba năm kể từ mức đỉnh năm 2022, doanh thu của HSL đã "bốc hơi" hơn 90%, từ gần 466 tỷ đồng xuống chưa đầy 46 tỷ đồng. Lợi nhuận cũng suy giảm tương ứng, từ trên 15 tỷ đồng xuống gần như hòa vốn, phản ánh sự thu hẹp đáng kể về quy mô hoạt động cũng như hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.